Жақсылық, жамандық туралы — 9-бет 2192
Сұрыптау:
Әйел жерден шыққан жоқ,
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер мен әйелдің бір-бірінен бөлек емес, өмірде өзара тығыз байланыста екенін білдіреді…
Әйел жомарттық қылғанда,
Еркектің сараңдық қылғаны - өлім.
Еркектің сараңдық қылғаны - өлім.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әйелдің жомарттығы мен кең пейілін жоғары бағалап, ер адамның сараңдығын қатты сынайды. Тура…
Әйел өз қылығын білмей, еркегіне өкпелейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әйел адам өз мінез-құлқын, іс-әрекетін аңдамай тұрып, бар кінәні еріне жабатынын меңзейді…
Әкенің баласы болма,
Адамның баласы бол.
Адамның баласы бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның тек өз әкесінің ғана қамын ойлайтын тар шеңберде қалмай, бүкіл жұртқа ортақ, әділ…
Әкеңнің қадірін әке болғанда білерсің,
Жастықтың қадірін қартайғанда білерсің,
Жақсының қадірін жамандық көріп білерсің.
Жастықтың қадірін қартайғанда білерсің,
Жақсының қадірін жамандық көріп білерсің.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам өмірдегі ең қымбат нәрселердің бағасын көбіне сол нәрседен айырылғанда не оны бастан…
Күнде бір мақал
«Жақсылық, жамандық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Әкеңнің өлгенін жасырсаң, көмгенін қайтесің?
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әкеңнің қайтыс болғанын жасыру мүмкін емес, өйткені жерлеу ісі бәрібір…
Әкім әділ болмаса, халық бұзылады,
Сауда әділ болмаса, нарық бұзылады.
Сауда әділ болмаса, нарық бұзылады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әділдіктің қоғам өміріндегі ең басты өлшем екенін айтады. Тура мағынасында, әкім әділ…
Әлді берер, әлсіз безер.
Негізгі мағынасы «Әлді берер, әлсіз безер» деген мақалдың тура мағынасы — күші бар, жағдайы бар адам қиындықты көтеріп…
Әлсіз әр уақытта да айыпты.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — күші аз, қорғаны жоқ адам көбіне кінәлі болып көрінеді. Астарлы мағынасы…
Әншейін сұрағанға берсең,
Өзіңді қорлағаның.
Өзіңді қорлағаның.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр сұрағанға ойланбай бере салудың дұрыс еместігін ескертеді. Тура мағынасында біреу жай…
Әңгіме бұзау емізеді,
Бұзау таяқ жегізеді,
Бұзау таяқ жегізеді,
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің, әңгіменің әсері күшті екенін аңғартады. Тура мағынасында бұзауды емізу үшін әңгіме…
«Әрі жат!», «Бері жат!» - төсек тарлығы,
«Сенікі», «Менікі» - көңіл тарлығы.
«Сенікі», «Менікі» - көңіл тарлығы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — төсек тар болса, адамдар бір-біріне «әрі жат», «бері жат» деп ығысады…
Әркім сыйлағанның құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам өзін сыйлаған, құрметтеген кісіге тәуелді болып қалады дегенді…
Әркім тапқанын теке қояды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әр адам өз қолына түскен, өзі иеленген дүниені өз қалауынша пайдаланады…
Әр Мұсаға - бір перғауын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы жоқ, ол астарлап айтылған сөз. Мағынасы: әрбір мейірімді, сабырлы, әлсіздеу…
Әр нәрсе сынарда
өзінен мықтыға тап болады.
өзінен мықтыға тап болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: кез келген зат сыналатын, тексерілетін кезде өзінен күштірек нәрсеге…
Әттең, ұн жоқ,
Май болғанда бауырсақ пісіретін.
Май болғанда бауырсақ пісіретін.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — үйде ұн жоқ, ал май бар болса да, бауырсақ пісіруге мүмкіндік жоқ деген…
Әуелгі сөзің рас болса,
Соңғы сөзіңнің өтуіне жақсы.
Соңғы сөзіңнің өтуіне жақсы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам сөзі шындыққа негізделсе, кейін айтқан ойы да өтімді, әсерлі болатынын білдіреді. Яғни…
Бағайын десе малы,
Ауырайын десе ауруы жоқ.
Ауырайын десе ауруы жоқ.
Негізгі мағынасы Мақалда «жоқ» сөзі екі жолға ортақ: бағайын десе малы жоқ, ауырайын десе ауруы жоқ. Мұнда қолы бос…
Бай атқа мінсе,
«Құтты болсын!» - дейді.
Жарлы атқа мінсе,
<<Қайдан алдың?» - дейді.
«Құтты болсын!» - дейді.
Жарлы атқа мінсе,
<<Қайдан алдың?» - дейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ел ішіндегі теңсіздікті, бай мен жарлыға деген екі түрлі көзқарасты әшкерелейді. Бай адам…
Бай байыған сайын қалтырайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: байлығы көбейген адам байлығын жоғалтып аламын деп қорқып, абайлап, кейде…
Байға жағынамын деп,
Жарлының зықы шығады.
Жарлының зықы шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал біреуге ұнау, соның көңілін табу үшін екінші біреуге қиянат жасауға болмайтынын ескертеді…
Байғұстың асын «біссіміллә» құртады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: кедей адамның бар азғана асын «біссіміллә» деп отырып тауысып жіберуге…
Байдан ауысады, балдан жұғысады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал байлықтың да, жақсы қасиеттің де айналаға тарайтынын білдіреді. Тура мағынасында бір адамнан…
Байдан жұғар, балдан тамар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бай адамның қасында жүргенде, одан бірдеңе жұғуы мүмкін, ал балдан тамшы…
Байда пейіл болса,
Кедейде мейір болады.
Кедейде мейір болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бай адамның қолында дүние көп болса да, оның пейілі кең болмаса…
Байдың асын байғүс қызғанады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — дәулетті адамның ас-суын, дастарқанын кедей адамның қызғануы. Астарлы…
Байдың атын қатын шығарады,
Қатынның атын жетім шығарады.
Қатынның атын жетім шығарады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бай адамның атын көбіне әйелі, ал әйелдің атын жетім бала шығарады деген…
Байдың қатыны өлсе, төсегі жаңғырар,
Кедейдің қатыны өлсе, басы қаңғырар.
Кедейдің қатыны өлсе, басы қаңғырар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бай мен кедейдің тұрмыс айырмасын ащы шындықпен көрсетеді. Тура мағынасында, дәулетті…
Бай - жарлының бақташысы.
Негізгі мағынасы Бай мен жарлының ара-қатынасын көрсететін бұл мақалдың тура мағынасы — дәулетті адам кедейдің қамын…
Бай кісі балпаң,
Жарлы кісі жалтаң.
Жарлы кісі жалтаң.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бай мен жарлы адамның тұрмыс айырмасын бейнелейді. Бай кісі сенімді, орнықты, еркін…
Байлар ашты тоқ санар,
Аш жаманын жоқ санар.
Аш жаманын жоқ санар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бай мен кедейдің, тоқ адам мен аш адамның дүниені қабылдауы әртүрлі болатынын білдіреді…
Байлыққа жомарттық жарасады.
Негізгі мағынасы Байлық адамның қолына қонған кезде, оны ұстап тұратын ең көркем мінез — жомарттық. Мақал тура…
Байлық мұрат емес,
Кедейлік ұят емес.
Кедейлік ұят емес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам үшін ең басты өлшем байлық та, кедейлік те емес екенін айтады. Бай болып кету — өмірдің…
Байлық - ұрылықтың жемісі.
Негізгі мағынасы «Байлық - ұрылықтың жемісі» деген мақал байлықтың бәрі бірдей адал еңбекпен жинала бермейтінін…
Бай мейірімінен Күн мейірі.
Негізгі мағынасы Мақал байдың мейірімінен күннің мейірі артық, сенімдірек дегенді білдіреді. «-нен» жалғауы мұнда…
«Баймын» деп мақтанба, жарлылық бар,
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
«Көппін» деп мақтанба, жалғыздық бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды шектен тыс мақтанудан, өз жағдайына тым сеніп кетуден сақтандырады. Біреудің байлығы…
Байтал жүйрік, пайда жоқ,
Қатын шешен, парқы жоқ.
Қатын шешен, парқы жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай жақсы көрінген, бірақ шын мәнінде пайдасы жоқ нәрсенің қадірсіз болатынын меңзейді…
Бай тойғанынан кекіреді,
Кедей аштықтан секіреді.
Кедей аштықтан секіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бай мен кедейдің тұрмыс айырмасын әжуа, мысқыл арқылы көрсетеді. Бай адам тоқ, дәулетті…
Бақ адасса, батпаққа қонады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бағытын жоғалтқан құс таза жерге емес, батпаққа келіп қонады. Астарлы…