Әуелгі сөзің рас болса,
Соңғы сөзіңнің өтуіне жақсы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адам сөзі шындыққа негізделсе, кейін айтқан ойы да өтімді, әсерлі болатынын білдіреді. Яғни біреудің сеніміне кіру, тыңдату, иландыру үшін әуелі адалдық пен шындық қажет. Бастапқы сөз өтірікке құрылса, соңғы дәлелің де құнын жоғалтады. Астарлы мағынасы — адамның беделі оның сөзінің тазалығынан басталады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «әуелгі сөз» — әңгіменің бастауы, алғашқы әсер. Ал «соңғы сөзіңнің өтуі» — айтқан пікіріңнің қабылдануы, жұртқа ықпал етуі. Мұнда сөздің «өтуі» саудадағыдай емес, адамның ішкі сенімге жетуі мағынасында қолданылған. Демек, сөздің салмағы оның шындығымен өлшенеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал әсіресе жұмыс сұхбатында, келіссөзде, әлеуметтік желідегі пікірде маңызды. Мысалы, бір адам әрдайым дәлелсіз сөйлеп, ақпаратты бұрмаласа, кейін оның ақыл-кеңесіне ешкім сенбейді. Ал шындықты ашық айтып, уәдесінде тұратын адамның соңғы сөзі де жұртқа өтімді болады.
Sońǵy sózińniń ótýine jaqsy.