Тәрбие туралы — 7-бет 1151
Сұрыптау:
Әр баланың қолында бір шақалақ.
Негізгі мағынасы Әр баланың қолында бір нәресте дейді. Көп балалы үйде үлкендері кішілерін көтеріп, бағып жүреді: ес…
Әр елден келін келер,
Әр түрлі ырым келер.
Әр түрлі ырым келер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әр елден, әр өңірден түскен келін өзімен бірге сол жақтың салт-дәстүрін…
Әркім өз ботасын үкілейді.
Негізгі мағынасы Әр адам өзіне ең жақын, өзіне қымбат нәрсені артық көреді, соны жақсы деп бағалайды. Бұл мақалдың тура…
Әркім сыйлағанның құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам өзін сыйлаған, құрметтеген кісіге тәуелді болып қалады дегенді…
Әрлі болғанша, арлы бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сыртқы сұлулығы мен сән-салтанатынан гөрі, ішкі тазалығы мен адамгершілігі маңызды…
Күнде бір мақал
«Тәрбие туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Әр сөздің өз ұяты бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің де жауапкершілігі бар екенін білдіреді. Адам ауыздан шыққан әр сөзін ойлап айтуы…
Бабасы еккенді баласы орады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ата егіп кеткен егінді кейін оның баласы орып алады. Астарлы мағынасы…
Бай баласы жатық, малшысы қодаң.
Негізгі мағынасы Байдың баласы жатық, яғни жайдары, сыпайы, ал оның малшысы қодаң — қоқаңдап, сес көрсетіп жүреді…
Байдың атын қатын шығарады,
Қатынның атын жетім шығарады.
Қатынның атын жетім шығарады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бай адамның атын көбіне әйелі, ал әйелдің атын жетім бала шығарады деген…
Байы өлген қатын келіншек болады,
Кедей болар жігіт еріншек болады.
Кедей болар жігіт еріншек болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның тұрмыс жағдайы мінезге тікелей әсер ететінін астарлап айтады. Байы өлген әйел…
Бақ қонатын адамның ,
Ұлы епті , қызы көрікті болады.
Ұлы епті , қызы көрікті болады.
Негізгі мағынасы Басына бақ қонатын адамның ұлы іскер, қызы сұлу болып өседі. Мақал адамның бағы оның балаларынан…
Бақташы малын бағады,
Бақшашы бауын бағады.
Бақшашы бауын бағады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әркім өз ісіне жауапты болып, өз кәсібін мұқият атқаруы керек дегенді білдіреді. Тура…
Бақылдың бауы көгермес,
Көгерсе көбеймес.
Көгерсе көбеймес.
Негізгі мағынасы Мақалдағы «бақыл» — сараң, қолы ашылмайтын адам, ал «бау» — бақ, бау-бақша. Тура мағынасы: сараңның…
Бақырауық қоспақтан
Мыңқ етпейтін нар артық.
Тәрбиесіз жастардан
Өнегелі шал артық.
Мыңқ етпейтін нар артық.
Тәрбиесіз жастардан
Өнегелі шал артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалда сырттай даурығып, көп сөйлейтін, бірақ істің жөнін білмейтін адамнан гөрі, сабырлы да…
Бала - артта қалған із,
Бақыт - ұзатылған қыз.
Бақыт - ұзатылған қыз.
Негізгі мағынасы Мақал адамнан өмірден не қалатынын айтады. Бала — артта қалған із: адам кеткенде оның атын, ісін…
Бала атадан бір батпан артық туады.
Негізгі мағынасы Бала әкесінен бір батпан артық туады, яғни жаңа ұрпақ алдыңғы буыннан көп нәрсеге қабілетті, кең…
Бала атадан ширек кем де туады.
Негізгі мағынасы Бала әкесінен ширек кем де туады, яғни әр ұрпақ алдыңғыдан озады деуге болмайды: кейде бала әкесінің…
Бала, баланың ісі шала.
Негізгі мағынасы Бала — бала, оның ісі шала: қолынан келгенін істегенімен, аяғына дейін жеткізе алмайды, бір жерін…
Бала болсаң болғандай бол,
Ағайынға қорғандай бол.
Ағайынға қорғандай бол.
Негізгі мағынасы Мақал бала болудың өзі жеткіліксіз екенін, лайықты бала болу керегін айтады. «Болғандай бол» — атың…
Балаға айтқан сөз - байлаусыз бұзау.
Негізгі мағынасы Балаға айтылған сөз байлаусыз бұзау сияқты: жібі шешілген бұзау қазықта тұрмайды, бірден енесіне қарай…
Балаға байқап сөйлесең, ақылыңа көнер,
Байқамай шет сөйлесең, көп ішінде өлер.
Байқамай шет сөйлесең, көп ішінде өлер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал баламен сөйлескенде өте сақ, ойланып сөйлеу керек екенін білдіреді. Балаға жұмсақ, байыппен…
Балаға жұғыспа, пәлесі жұғады,
Қатынға жұғыспа, қарасы жұғады.
Қатынға жұғыспа, қарасы жұғады.
Негізгі мағынасы Баламен ерегіспе, араласып ұрыспа: оның пәлесі өзіңе жабысады. Әйелмен ұрыс-керіске барма: оның…
Балаға өз тіліңмен сөйлеме,
Өз тілімен сөйле.
Өз тілімен сөйле.
Негізгі мағынасы Бұл мақал баламен қарым-қатынаста оның жасына, түсінігіне, ойлау деңгейіне сай сөйлесу керектігін…
Балаға пышақ бермесең бір жылар,
Берсең екі жылар.
Берсең екі жылар.
Негізгі мағынасы Балаға пышақ бермесең, ол бір рет жылайды — сұрағанын алмағаны үшін. Берсең, екі рет жылайды: алдымен…
Бала жақсы болса - бала,
Жаман болса - пәле.
Жаман болса - пәле.
Негізгі мағынасы Жақсы бала — нағыз бала: ата-ананың қуанышы, үміті, шаңырақтың шырағы. Жаман бала — пәле: ол бақыт…
Бала жеңіне қарап өседі.
Негізгі мағынасы Бала жеңіне қарап өседі: бала үлкендердің қолына, жеңіне, яғни олардың не істеп жатқанына қарап, соны…
Бала жұмсасаң, артынан өзің барарсың.
Негізгі мағынасы Балаға бір шаруа тапсырып жұмсасаң, түбінде оның артынан өзің баруға мәжбүр боласың: ол не ұмытып…
Бала күлкіге тоймас.
Негізгі мағынасы Бала күлуден, ойнаудан ешқашан жалықпайды: бір әзілге он рет күле береді, бір ойынды таңнан кешке…
Балалы үйдің ұрлығы жатпас.
Негізгі мағынасы Балалы үйдің ұрлығы жатпас деген мақалдың тура мағынасы — баласы бар үйде бір нәрсе жоғалмай, ұрлыққа…
Баланы ақырып үйретпе, ақырын үйрет.
Негізгі мағынасы Баланы айғайлап, қорқытып үйретпе, сабырмен, жайлап үйрет. Ақырған үлкеннен бала қорқады, бірақ…
Баланы жақсылыққа жанастыр, Жамандықтан адастыр.
Негізгі мағынасы Баланы жақсылыққа жанастыру — оны жақсы адамдардың, жақсы істің қасына жақындату, ал жамандықтан…
Баланың ата-анаға қарызы көп.
Негізгі мағынасы Бала ата-анасына өмір бойы қарыздар: олар оны дүниеге әкеліп, бағып-қағып, тәрбиелеп, жеткізді. Бұл…
Баланың балақайы да бар, қалақайы да бар.
Негізгі мағынасы Балақай — баланы еркелеткенде айтатын жылы сөз, қалақай — тиген жерді күйдіретін шөп. Мақалды екі…
Баланың балалығына әкенің даналығы бар.
Негізгі мағынасы Бала балалығын істейді: ойнайды, асығады, сындырады, ойланбай сөйлейді. Ал әкенің міндеті — соны…
Баланың жақсысы - сүйініш,
жаманы - күйініш.
жаманы - күйініш.
Негізгі мағынасы Жақсы бала — ата-ананың сүйініші: оның әр ісі қуантады, мақтанышқа айналады. Жаман бала — күйініш…
Баланың істегені білінбейді.
Негізгі мағынасы Бала қанша тырысса да, оның істегені көзге көп көрінбейді, ересектер оны елемей қалады дейді. Бала су…
Баланың өзі туғандай,
Келіннің өзі келгендей.
Келіннің өзі келгендей.
Негізгі мағынасы Бұл мақал келіннің жаңа шаңыраққа бөтенсімей, өз үйіндей көріп, сыйластықпен сіңісіп кеткенін…
Баланың өскен бесігі -
Кең дүниенің есігі.
Кең дүниенің есігі.
Негізгі мағынасы Бала өскен бесік — оның кең дүниеге ашылатын есігі. Адамның бүкіл өмірі бесіктен басталады: ананың…
Баланың сотқары - пәленің шоқпары.
Негізгі мағынасы «Баланың сотқары - пәленің шоқпары» деген мақал баланың бұзық, сотқар мінезі көп жерде дау мен…
Баланың тентек болғаны үйінен,
Жігіттің тентек болғаны биінен.
Жігіттің тентек болғаны биінен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жас баланың бұзық, тентек болып өсуі көбіне үйдегі тәрбиеге байланысты екенін айтады. Ал…