«Бала күлкіге тоймас.» — мағынасы қандай?
Негізгі мағынасы
«Бала күлкіге тоймас» деген мақалдың тура мағынасы — бала үнемі күлуге, ойнауға, шаттыққа құмар келеді. Астарлы мағынасы — баланың табиғаты таза, көңілі ашық, қуанышқа жақын болады; сондықтан оны тек тыйып, қатал ұстамай, мейіріммен тәрбиелеу керек. Бұл сөз бала мінезінің жеңілдігін емес, оның өмірді шынайы, көңілді қабылдайтынын білдіреді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «күлкі» — баланың шаттығы, балалық аңғалдық пен пәктіктің белгісі. «Тоймас» сөзі тойымсыздықты емес, балалық көңілдің тоқтаусыз қуаныш іздейтінін көрсетеді. Яғни балаға қуаныш, мейірім, еркіндік қажет; сол арқылы ол өседі, дамиды, айналасын жақсы көруге үйренеді.
Қазіргі өмірде қолданылуы
Қазір бұл мақал баланың ойынға, сергіп-күлуге мұқтаж екенін түсіндіру үшін қолданылады. Мысалы, сабақтан шаршап келген баланы «отыр, тыныш қана бол» деп шектей бермей, аздап ойнап, көңілін көтеруге мүмкіндік берген дұрыс. Өйткені баланың күлкісі — оның жан дүниесінің саулығы мен тәрбиенің жұмсақтығын да білдіреді.