Тәрбие туралы — 6-бет 1151
Сұрыптау:
Әдепті әдепсізден үйрен.
Негізгі мағынасы «Әдепті әдепсізден үйрен» мақалының тура мағынасы — адам тәртіпті, сыпайы кісінің қасында жүріп қана…
Әдепті бала - арлы бала,
Әдепсіз бала - сорлы бала.
Әдепсіз бала - сорлы бала.
Негізгі мағынасы Әдепті бала — арлы бала: үлкенді сыйлауы, сөзін бағуы, ұялуды білуі оның ар-ұятының бар екенін…
Әдептілік, ар-ұят -
Адамдық белгісі.
Тұрпайы мінез, тағы жат -
Надандық белгісі.
Адамдық белгісі.
Тұрпайы мінез, тағы жат -
Надандық белгісі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды адам ететін басты қасиет — әдеп, ар-ұят екенін айтады. Әдепті, ұятты адам өз мінезін…
Әдептілік - әдемілік.
Негізгі мағынасы Әдептілік адамның сыртқы көркінен де биік тұратын қасиет екенін білдіреді. Тура мағынасында «әдемілік»…
Әдептілік белгісі - иіліп сәлем бергені.
Негізгі мағынасы Әдептілік адамның сыртқы мінезінен, әсіресе сәлем беруінен танылады. Бұл мақал тура мағынасында иіліп…
Күнде бір мақал
«Тәрбие туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Әділдік - ана сүті.
Негізгі мағынасы «Әділдік - ана сүті» деген мақал әділдіктің адамға ең кішкентай кезден-ақ сіңуі керек қасиет екенін…
Әділетті үйрену де бар,
Әділеттен жирену де бар.
Әділеттен жирену де бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әділеттің адам өміріндегі орнын көрсетеді. Бір жағынан, адам әділдікті танып, оны үйреніп…
Әділ кісі өзіне қатты, өзгеге тәтті.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әділ, турашыл адамның өзіне талапты, тәртіпті болатынын білдіреді. Ол алдымен өз мінін…
Әзілдің алысқа бармағаны абзал.
Негізгі мағынасы Әзілдің алысқа бармағаны жақсы: қалжың бір-екі ауыз сөзбен күлдіріп, сол жерде тоқтаса — жарасымды…
«Әй!» дер ажа,
«Қой!» дер қожа жоқ.
«Қой!» дер қожа жоқ.
Негізгі мағынасы Ешкім «әй» деп тыйым салмайтын, «қой» деп тоқтатпайтын жерде әркім өз бетімен кетеді. Мақал тәртіп пен…
Әйел ақылсыз ,бақа көріксіз .
Негізгі мағынасы Бұл мақал сыртқы көрініс пен ақылдың екеуі де адамға сән беретін қасиет екенін астарлайды. Мұнда әйел…
Әйелді бастан, баланы жастан.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қыз баланы да, жалпы әйелдің орнын да ерте жастан тәрбиелеу керек деген ойды білдіреді. Тура…
Әйелді жаман десең, анаң соның ішінде.
Негізгі мағынасы Әйелдерді жалпы жамандасаң, «бәрі сондай» деп кемсітсең, өз анаң да сол әйелдердің ішінде екенін…
Әйелдің абыройы - дақ түспеген ары.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әйел адамның қадір-қасиеті оның ар-намысымен өлшенетінін айтады. Тура мағынасында, «абырой»…
Әйелдің ақылын жесірінде байқа,
Баланың ақылын жетімінде байқа.
Баланың ақылын жетімінде байқа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезі мен ақылы сын сағатта, қиындық келгенде анық көрінетінін айтады. Әйел жесір…
Әйелдің шашы ұзын, ақылы қысқа.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы әйелдің шашының ұзындығын айтып тұрса, астарлы мағынасы — кейбір адамдар…
Әйелді теппе аяқпен,
Баланы ұрма таяқпен,
Әйелді тепсең, сағы сынады,
Баланы ұрсаң бағы сынады.
Баланы ұрма таяқпен,
Әйелді тепсең, сағы сынады,
Баланы ұрсаң бағы сынады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әйел мен балаға қаталдық көрсетпеуді, күшпен емес, мейіріммен қарауды үйретеді. Тура…
Әйел жерден шыққан жоқ,
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Негізгі мағынасы Әйел жерден өсіп шыққан жоқ, ол — ер адамның баласы, яғни әкенің қызы. Ер де көктен түскен жоқ, оны…
Әйелі азған елдің ертеңі жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әйелдің азуы, яғни отбасы мен тәрбие іргесінің әлсіреуі елдің болашағына…
Әйелінен ұялған баласыз өтеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: әйелімен ақылдасып, оның алдында қысылатын, өз дегенін толық айта алмайтын…
Әйел - қырық шырақты.
Негізгі мағынасы «Әйел - қырық шырақты» деген мақал әйел адамның отбасы мен үй ішіндегі рөлінің өте кең, көпқырлы…
Әйел өз қылығын білмей, еркегіне өкпелейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әйел адам өз мінез-құлқын, іс-әрекетін аңдамай тұрып, бар кінәні еріне жабатынын меңзейді…
Әкеге бағыну - Аллаға бағыну,
Әкеге қарсылық - Аллаға қарсылық.
Әкеге қарсылық - Аллаға қарсылық.
Негізгі мағынасы Әкеге бағынған адам Аллаға бағынғандай болады, әкеге қарсы шыққан Аллаға қарсы шыққандай күнәға…
Әкеде де әке,
Балада да бала бар.
Балада да бала бар.
Негізгі мағынасы Әке деген атың бар екен деп бәрі бірдей әке емес, бала деп аталғанның бәрі де бірдей бала емес дейді…
Әкеден ұл туса игі,
Әке жолын қуса игі.
Әке жолын қуса игі.
Негізгі мағынасы Әкеден ұл туғаны жақсы, ал ол әкесінің жолын қуса — одан да жақсы. Мақалда ұрпақ туралы екі тілек бар…
Әке - жезде, шеше - күйме.
Негізгі мағынасы Мақалдың мағынасы толық анық емес, бірақ бейнелерге қарағанда, ол ата-ананың баласын еркелетуін…
Әкелі бала - жаужүрек,
Әкесіз бала - сужүрек.
Әкесіз бала - сужүрек.
Негізгі мағынасы Әкесі бар бала жүрек жұтқандай батыл болып өседі, ал әкесіз өскен бала жасқаншақ, жүрексіз болады…
Әкеміз күйеу,
шешеміз қалыңдық болған.
шешеміз қалыңдық болған.
Негізгі мағынасы Бүгін қартайып отырған әке-шешеміз де бір кезде күйеу мен қалыңдық болған: жас болған, ғашық болған…
Әкенің баласы болма,
Адамның баласы бол.
Адамның баласы бол.
Негізгі мағынасы Тек әкеңнің баласы болып қалма — оның атына, байлығына, мансабына сүйеніп, өз бейнеңсіз жүрме. Адамның…
Әкенің таяғы аса-аса тиеді.
Негізгі мағынасы Әкенің таяғы аса-аса тиеді: әкенің жазасы, ұрысы өзгенікінен әлдеқайда қатты батады. Басқа адам ұрса…
Әке отырып, ұл сөйлегеннен без,
Ана отырып, қыз сөйлегеннен без.
Ана отырып, қыз сөйлегеннен без.
Негізгі мағынасы Әкесі отырғанда сөзге араласқан ұлдан, анасы отырғанда сөз бастаған қыздан без, яғни ондай адамнан…
Әкесіз жетім - жарты жетім,
Анасыз жетім - нағыз жетім.
Анасыз жетім - нағыз жетім.
Негізгі мағынасы Әкесі өлген бала — жарты жетім, өйткені оның жанында әлі анасы бар: ол тамағын беріп, басынан сипап…
Әкесі құрдастың баласы құрдас.
Негізгі мағынасы Әкелері құрдас болған адамдардың балалары да өзара құрдас саналады. Қазақта құрдастық — жай жасы…
Әкесін сыйламаған кісіні
Баласы сыйламайды.
Баласы сыйламайды.
Негізгі мағынасы Әкесін сыйламаған адамды кейін өз баласы да сыйламайды. Мақал тәрбиенің үлгі арқылы берілетінін…
Әкесі ұлын ұрып, түзетеді,
Анасы қызын ұрып, жүдетеді.
Анасы қызын ұрып, жүдетеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тәрбиедегі еркек пен әйелдің, әке мен ананың мінездік айырмасын астарлап жеткізеді. Тура…
Әке ұрған ұл оңар,
Шеше ұрған қыз оңбас.
Шеше ұрған қыз оңбас.
Негізгі мағынасы Әкесінің қатал жазасын көрген ұл түзеледі, ал анасы ұрған қыз оңбайды. Ескі түсінік бойынша ұлды әке…
Әр адамның өмірде өз орны бар.
Негізгі мағынасы Мақал қарапайым әрі анық: әр адамның өмірде өзіне тиесілі орны, өзі ғана атқара алатын ісі бар. Біреу…
Әр астың өз орны бар.
Негізгі мағынасы Әр астың өз уақыты, өз жөні, кімге, қашан берілетін тәртібі бар. Тура мағынасында қазақ дастарқанының…
Әр бала анасының бір тісін алады.
Негізгі мағынасы Әр бала дүниеге келгенде анасының денсаулығынан бір бөлігін алып кетеді. Халық байқауы бойынша, жүкті…
Әр бала бір жалғыз.
Негізгі мағынасы Ата-ана үшін әр баласы — жалғыз, теңдесі жоқ перзент. Отбасында бала көп болса да, анаға да, әкеге де…