Әйел, жар туралы 323

Әйел мен жар туралы қазақ мақал-мәтелдері: отбасы, сыйластық, бірлік пен тұрмыс даналығы.

323
Мақал-мәтел
63.3K
Қаралым
196
Орташа
Еркекке жүрек керек,
Әйелге тірек керек.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер адамның да, әйелдің де өмірде өзіне тән рухани және тұрмыстық мұқтаждығы бар екенін аң...
LAT 195
Тұзды көп сақтама, су болады.
Қызды көп сақтама, күң болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал артық сақтаудың, бір нәрсені орынсыз шектен тыс бақылаудың зиянын ескертеді. Тұзды көп са...
LAT 194
Атың жаман болса, сатып құтыларсың,
Әйелің жаман болса, қайтып құтыларсың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның тұрмысындағы екі түрлі қиындықты салыстырады. Жаман аттан сатып құтылуға болады,...
1 LAT 194
Қыз - әкесіне жұлдыз, шешесіне күн.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қыз баланың ата-ана өміріндегі орны ерекше екенін білдіреді. Әкесі үшін ол — түнді жарық...
LAT 194
Жасауды алты жастан жинаса, асады,
Жеті жастан жинаса, жетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қыздың жасауын, күнделікті тұрмысқа қажет бұйымдарын ерте жастан баста...
LAT 193
Қыз жоқ жерде қызық жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қыз бала жоқ жерде думан да, сән де, көңілділік те аз болады. Астарлы...
LAT 193
Ақ жаулығы ананың,
Ақ көрпесі баланың.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ана мен бала арасындағы мейірім мен қамқорлықтың ажырамас байланысын білдіреді. Тура мағы...
LAT 193
Қызы бар үйдің келіншегі сүйкімді.
Қыздың сырын жеңгесі біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қыз өсірген үйдің келіндері де, жеңгелері де қыз тәрбиесі мен қыз міне...
LAT 193
Жаман қатын өлсе, төсек жаңғырады,
Жақсы қатын өлсе, бас қаңғырады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әйелдің, әсіресе үй ішіндегі жарыңның отбасындағы орнын өте биік қояды. Тура мағынасында,...
LAT 193
Қатын алсаң қаңлыдан ал,
Қаңлы бар жерде кәде бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: егер үйленсең, қаңлы руынан ал, өйткені қаңлы бар жерде кәде, жол-жорал...
LAT 192
Келін жаман емес,
Келген жері жаман.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал келінді жеке кінәламай, оның мінезі мен болмысы көбіне түскен ортасына, яғни келген жерін...
LAT 192
Қызбен алыспа, қысырақпен жарыспа
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қыз баламен орынсыз дауласпа, ал қысырақпен жарысқа түспе деген ойды білдіреді. Тура мағ...
LAT 192
Бәйбіше - Құдай бұйрығы,
Тоқал - иттің құйрығы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал отбасылық қатынаста бір еркектің екі әйел алуын құптаудан гөрі, оның ауыр салдарын астарл...
LAT 192
Есік көргенді алма ,бесік көргенді ал .
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: есік көрген, яғни үй аралап, сыртқа көп шығып жүрген адамды емес, бесік...
LAT 191
Ата-анадан жар жақын,
Туысқаннан мал жақын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға ең алдымен өмірлік серік болып қосылған жардың орны ерекше екенін білдіреді. Тура...
LAT 190

Ең көп оқылған

Қымызды кім ішпейді,
Қызды кім айттырмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша қымызды көп адам ішеді, ал қызды айттыру — қазақтың ертеден келе...
1 LAT 903
Әйел жерден шыққан жоқ,
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер мен әйелдің бір-бірінен бөлек емес, өмірде өзара тығыз байланыста екенін білдіреді. Әй...
1 LAT 714
Жақсы қыз - жағадағы құндыз,
Жақсы жігіт - төбедегі жұлдыз.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жақсы қыз бен жақсы жігіттің ел ішіндегі орны ерекше екенін білдіреді. Тура мағынасында қ...
1 LAT 573
Қатыныңмен дос бол,
Үйіңе береке кіреді.
Азаматпен дос бол,
Қадіріңді біледі.
Білімдімен дос бол,
Сасқанда ақыл береді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға кіммен аралассаң, соның ықпалы өзіңе тиетінін айтады. Жақсы жармен тату болсаң, үй...
LAT 489
Анасын көріп қызын ал,
Аяғын көріп асын іш.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды сыртқы келбетіне ғана емес, шыққан тегіне, тәрбиесіне қарап бағалау керек екенін а...
LAT 470
Бұл бөлімде әйел, жар және отбасы жайлы қазақтың мақал-мәтелдері жинақталған. Олар ерлі-зайыптылар арасындағы сыйластық, жауапкершілік, татулық пен үй ішінің берекесі туралы халықтың өмірлік тәжірибесін қысқа да нұсқа жеткізеді.

Әйелді ардақтау, жарды қадірлеу, отбасы бірлігін сақтау сияқты ұғымдар қазақ дүниетанымында ерекше орын алады. Осы категориядағы нақылдар арқылы жұбайлық қатынастың мәні, мінез бен ниеттің ықпалы, үйдің ырысы мен ынтымағы жөніндегі терең ойларды табасыз.