Өсиет туралы — 30-бет 1656
Сұрыптау:
Мың қайғы бір борышты өтемейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қанша көп қайғырып, уайымдағанмен, ол бір ғана борышты да өтеп бере…
Мың мәрте тыңда,
Бір рет сөйле.
Бір рет сөйле.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сөзге сақ болып, алдымен тыңдап, ой елегінен өткізіп барып сөйлеу керегін білдіреді…
Нағашымен күрессе, жығылар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: нағашымен күш сынасқан адам, көбіне, жеңіледі. Астарлы мағынасы — өзіңе…
Нағашысы жаманның жиені оңбас.
Негізгі мағынасы «Нағашысы жаманның жиені оңбас» мақалы нағашы жағынан көрген тәрбие, үлгі-өнеге баланың мінезіне әсер…
Надан күзетеді, дана түзетеді.
Негізгі мағынасы Надан адам бір істің, бір жағдайдың сырын терең түсінбей, тек сырттай бақылап, бос күзетумен…
Күнде бір мақал
«Өсиет туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Нақыл - ақыл.
Негізгі мағынасы Нақыл сөздің түпкі мәні — ақылдың жинақталған, қысқа да нұсқа көрінісі. Бұл мақал адамға құрғақ сөзден…
Нақыл қайдан шығады, ой болмаса,
Киіз қайдан шығады, қой болмаса.
Киіз қайдан шығады, қой болмаса.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың түпкі ойы: терең сөз де, өмірлік даналық та ойсыз тумайды. Адамның санасында толғаныс…
Намысы бар жігіттің
нар күші бар;
Намысы жоқ жігіттің
қай күші бар?
нар күші бар;
Намысы жоқ жігіттің
қай күші бар?
Негізгі мағынасы Бұл мақал жігіттің шын қадірі оның намысымен өлшенетінін айтады. Намыс — адамды алға жетелейтін рух…
Намысы бар жігіттің,
Нар күшіндей күші бар.
Намысы жоқ жігіттің
намыспен не ісі бар?
Нар күшіндей күші бар.
Намысы жоқ жігіттің
намыспен не ісі бар?
Негізгі мағынасы Бұл мақал жігіттің шын бағасын оның күшімен емес, намысымен өлшейді. Намысы бар адам өз абыройын, ел…
Нанның негізі - дән.
Негізгі мағынасы Бұл мақал нанның қалай пайда болатынын ғана емес, кез келген үлкен игіліктің кішкентай, бірақ маңызды…
Нар ізін нарша басады.
Негізгі мағынасы «Нар ізін нарша басады» деген мақалдың тура мағынасы — нар түйенің ізіне екінші нар ғана дәл түсіп…
Нарым қымбат,
Нарымнан арым қымбат.
Нарымнан арым қымбат.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — «нар» сияқты өте бағалы түліктен де ардың қымбат екенін айту. Астарлы…
Науқастың беті бері қараса,
Шақыртпай тәуіптің өзі келеді.
Шақыртпай тәуіптің өзі келеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: науқас адам оңала бастаса, емшіге бармай-ақ, тәуіптің өзі де келуге…
Нәрсенің сыртына қызықпа,
Асылы ішінде болар.
Асылы ішінде болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды сыртқы көрініске ғана алданбауға шақырады. Бір нәрсенің жылтыраған сырты әдемі…
Не аңсағанда аларсың,
Не қақсағанда аларсың.
Не қақсағанда аларсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам қалаған нәрсесіне тек қана тілек айтып жетпейтінін, оған табандылық пен тынымсыз әрекет…
Не атамда, не ботамда жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — үйде не үлкенге тән, не кішіге тән ештеңенің жоқтығын білдіреді. Астарлы…
Неғұрлым арлы болсаң,
Соғұрлым сопы боларсың.
Соғұрлым сопы боларсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ар-намысы неғұрлым биік болса, соғұрлым оның мінезі де таза, сөзі де салмақты, ісі…
Не ексең, соны орарсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам қандай дән сепсе, сол дәннің өнімін жинайды. Астарлы мағынасы…
Некесіздің малы арам,
Тілсіздің дауы арам.
Тілсіздің дауы арам.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адалдық пен жауапкершілікті қатар қояды. Бірінші жолда некесіз келген малдың, яғни заңды…
Немене, айтып — айтпай, дүние шолақ.
Адамның осы жүрген бәрі қонақ.
Адамның осы жүрген бәрі қонақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірдің қысқалығын еске салады. Адам бұл дүниеде мәңгі емес, уақытша ғана жүрген жан…
Ноқталы басқа бір өлім,
Ақыры бір күн келмей ме?
Ажалдың соққан дауылы,
Өмірдің шамы сөнбей ме?
Ақыры бір күн келмей ме?
Ажалдың соққан дауылы,
Өмірдің шамы сөнбей ме?
Негізгі мағынасы Бұл мақал-өлең адамның өмірі өткінші екенін, ажалдың бәріне ортақ шындық екенін білдіреді. «Ноқталы…
Обал тұрған жерде сауап бар.
Негізгі мағынасы Обал тұрған жерде сауап бар деген мақал адамның біреуге жаны ашып, қол ұшын беруі босқа кетпейтінін…
Ождан - екі өмірдің азығы.
Негізгі мағынасы Ождан — адамның ішкі ар-ұяты, дұрыс пен бұрысты айыратын рухани таразысы. Бұл мақал тура мағынасында…
Ойға қонған ой өлмейді.
Негізгі мағынасы Ойға қонған ой өлмейді дегеніміз — адам санасына орныққан, жүрек пен ақылға сіңген жақсы пікір, ұтқыр…
Ойламаған ми сасиды,
Ақпаған су сасиды.
Ақпаған су сасиды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ойсыз, әрекетсіз қалса, іші пісіп, рухани да, ақыл-ой жағынан да әлсірейтінін…
Ойланбай істеген іс опық жегізеді.
Негізгі мағынасы Ойланбай, асығыс жасалған іс көбіне сәтсіздікке ұшыратып, адамға өкініш әкеледі. Мақалдың тура…
Оймақ пішсең де, ойлап піш.
Негізгі мағынасы Бұл мақал кез келген істі асықпай, алдын ала ойланып істеу керек дегенді білдіреді. Тіпті ең шағын…
Ойнамасаң ойын бақ,
Қойшыбайдың қойын бақ!
Қойшыбайдың қойын бақ!
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ойнамай, сергек те белсенді жүрсең, бір істің көзін табасың деген ишара…
Ойнап сөйлесең де, ойлап сөйле.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды кез келген сөзді жеңіл айтпауға шақырады. Тіпті әзілдеп, ойнап сөйлегеннің өзінде де…
Ойсыз ұлдан мисыз құл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ойланбайтын, ақылға салмайтын ұлдың елге де, үйге де пайдасы аз болатынын меңзейді. Тура…
Ойынды көтермегеннің басы таз болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ойынның, қимыл-қозғалыстың ауырлығына шыдамаған адамның басы таз болады…
Оқ қадалса, денеңнен суырарсың,
Жүрегіңе кек қадалса, не қыларсың?
Жүрегіңе кек қадалса, не қыларсың?
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның тән жарасы мен жан жарасын салыстырады. Оқ қадалса, оны денеден суырып алуға, емдеп…
Оқсыз мылтық - таяқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы өте қарапайым: оқ салынбаған мылтық қару ретінде жарамсыз, ол тек таяқ…
Оқу - білім бұлағы,
Білім - өмір шырағы.
Білім - өмір шырағы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал оқу мен білімнің адам өміріндегі ең басты құндылық екенін айтады. «Оқу» — білімге жетелейтін…
Олай тартса, өгіз өледі,
Бұра тартса, арба сынады.
Бұра тартса, арба сынады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал істі шектен шығармай, орта жолды ұстану керек екенін білдіреді. Тура мағынасында, өгізді…
Олақ жаман, олақтан салақ жаман.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қолынан іс келмейтін, епсіз адам жаман; ал одан да жаманы — жұмысын дұрыс…
Омыртқаңмен ойлас,
Қабырғаңмен кеңес.
Қабырғаңмен кеңес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды қандай да бір іске асықпай, терең ойланып, салмақпен шешім қабылдауға шақырады…
Он бала бір әкеге жүк болмайды,
Бір әке он балаға жүк болады.
Бір әке он балаға жүк болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: он бала бірігіп бір әкеге ауырлық түсірмейді, ал бір әкенің он баланы…
Он үште ұл ұлан,
Он бесте қыз ұлан.
Он бесте қыз ұлан.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жасөспірімнің ерте есейетінін білдіреді. «Он үште ұл ұлан» дегені — ұл бала бұл жаста…
Оншадан мұнша жүріп.
Негізгі мағынасы «Оншадан мұнша жүріп» деген мақал аз ғана берекесіз қимылдан, ұсақ-түйек әрекеттен де нәтиже…