Адам туралы — 116-бет 4641
Сұрыптау:
Шуын сүйретіп келіп шүйдесін көтереді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай еңсесі түсіп, күйбең тіршілікпен, қиындықпен келген адам соңында өзін бірден паң…
Шыбығы шырпылмаған,
Қылауына қыл түспеген.
Қылауына қыл түспеген.
Негізгі мағынасы Шыбығы шырпылмаған, қылауына қыл түспеген — бір бұтағы да кесілмеген, бетіндегі жұқа қырауына бір қыл…
Шыбық тимей шыңқ етер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның орынсыз ашуланғыш, қызба мінезін сипаттайды. Тура мағынасында, шыбық тимесе де дыбыс…
Шыбын да аңқаудың аузын аңдиды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал аңқау, сенгіш адамның әлсіз тұсын өзгелер оңай пайдаланады дегенді білдіреді. Тура…
Шыбын да балға қонады.
Негізгі мағынасы Шыбын нәжіске де, балға да қонады, бірақ бал тұрған жерде оны тоқтату қиын: тәттіге бәрі үймелейді…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Шыбынның басына бақ қонса,
Самұрық келіп сәлем береді.
Самұрық келіп сәлем береді.
Негізгі мағынасы Ең кішкентай, елеусіз шыбынның басына бақ қонса, құстардың патшасы Самұрық өзі келіп, оған сәлем…
Шығысы жаман қамысты,
Су ішінен өрт шалар.
Пейілі жаман адамды,
Түйе үстінен ит қабар.
Су ішінен өрт шалар.
Пейілі жаман адамды,
Түйе үстінен ит қабар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жаман пейіл мен теріс мінездің түбі жақсылыққа апармайтынын айтады. Тура мағынасында, өз…
Шыдағанға шығарған.
Негізгі мағынасы Шыдаған, сабыр еткен адамға тағдыр жол ашып, оны қиындықтан шығарады. Мақалда іс-әрекеттің иесі…
Шыдаған ойына жетер.
Негізгі мағынасы «Шыдаған ойына жетер» деген мақалдың тура мағынасы — сабыр еткен адам өз мақсатына, көздеген ісіне…
Шыдамдылық қуанышқа жеткізер.
Негізгі мағынасы Шыдамдылық адамды асықпай, сабырмен әрекет етуге үйретеді. Мақалдың тура мағынасы — төзген, күткен…
Шыдамның да шегі бар.
Негізгі мағынасы Шыдам — адамның сабыр сақтап, қиындыққа төзуі. Бұл мақал адам қанша төзімді болса да, оның да бір шегі…
Шыдамның да шыдамы бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның төзімі шексіз емес екенін білдіреді. Қандай қиындыққа да сабырмен қарау керек, бірақ…
Шынайы сезім шытынамайды.
Негізгі мағынасы Шын сезімге сызат түспейді, ол сынбайды. Мақал жүректен шыққан махаббат пен достықты берік ыдысқа…
Шын батыр сын үстінде танылар.
Негізгі мағынасы Нағыз батыр бейбіт күні, той-думанда емес, сын сағатында, қиын сәтте танылады. Мақал адамның шын…
Шын би сөзіне бағады,
Сұм би көзіне бағады.
Сұм би көзіне бағады.
Негізгі мағынасы Шын би даугерлердің сөзіне, дәлеліне қарап үкім айтады; сұм би олардың көзіне, яғни кім екеніне, бай…
Шынға жерік - сырға берік.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шындықты сүйетін, тура сөзді қадірлейтін адам уәдеге де, сенімге де берік болатынын…
Шын дос басыңа ырза,
Кей дос асыңа ырза.
Кей дос асыңа ырза.
Негізгі мағынасы Шын дос сенің өзіңе, басыңа риза: ол сені адам ретінде сыйлайды, жағдайың қандай болса да жаныңда…
Шындық жоқ жерде сұмдық көп.
Негізгі мағынасы Шындық айтылмайтын, әділдік пен ашықтық жоғалған жерде күдік көбейеді, өтірік пен өсек күшейеді…
Шындық қамал бұзар.
Негізгі мағынасы «Шындық қамал бұзар» деген мақалдың тура мағынасы жоққа жуық, өйткені мұнда нақты қамал туралы емес…
Шындықтан зор палуан жоқ,
Ол жауды да жығады,
Қамалды да бұзады.
Ол жауды да жығады,
Қамалды да бұзады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шындықтың күші бәрінен биік екенін айтады. Тура мағынасында палуан — күшті адам, ал мұнда…
Шындықты қолдау - абырой,
Жалғанды қолдау - масқара.
Жалғанды қолдау - масқара.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — шын сөзді, әділ істі жақтау адамға абырой әкеледі, ал жалғанды, өтірікті…
Шындық - шипа, өтірік - дерт.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шын сөздің адамға пайда әкеліп, көңілді түзететінін, ал өтіріктің керісінше жанға да, елге…
Шын ер жеңсе тасымас, жеңілсе жасымас.
Негізгі мағынасы Нағыз ер жеңіске жеткенде шектен шығып, мақтанып, басқаны менсінбей кетпейді; жеңілгенде де мойымайды…
Шын жақсыда тарлық жоқ,
Әділ сөзде зорлық жоқ.
Әділ сөзде зорлық жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шын мәніндегі жақсы адам қиындықта да тарылып, қысылып қалмайтынын, жомарттығы мен кең…
Шынжараны білмеген тұнжырар.
Негізгі мағынасы Шынжараны білмеген тұнжырар дегеніміз — адам істің, сөздің не құбылыстың ішкі байланысын, себебін…
Шын жолдас сөзге берік, ерге серік.
Негізгі мағынасы Шын жолдас айтқан сөзінде тұрады, уәдесін бұзбайды, ер-азаматқа қиын сәтте серік бола біледі. Мақал…
Шын жомартқа жолықсаң,
Су орнына бал берер.
Шын батырға жолықсаң,
Сен үшін жан берер.
Су орнына бал берер.
Шын батырға жолықсаң,
Сен үшін жан берер.
Негізгі мағынасы Шын жомарт кісіге жолықсаң, сен су сұрасаң, ол бал береді, яғни сұрағаныңнан артығын береді. Шын…
Шын сөз - бал, өтірік сөз - жуа.
Негізгі мағынасы Шын сөз адамның жанын жадырататын, көңілге жағатын тәтті нәрсеге теңеледі. Өйткені шындық сенім…
Шын сөздің маңдайы қасқа.
Негізгі мағынасы Шын сөздің маңдайы қасқа деген мақал ақиқат сөздің ашық та анық болатынын білдіреді. Тура мағынада…
Шынымен жыласа,
Соқыр көзден жас шығады.
Соқыр көзден жас шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның шынайы қайғысы, жүректегі қатты күйзелісі сыртқа еріксіз білінетінін білдіреді. Тура…
Шытыр жеген түйедей.
Негізгі мағынасы «Шытыр жеген түйедей» деген мақал бір істің, сөздің не адамның күйінің сырттай ғана оғаш, қырсық…
Ылдисыз өр болмайды,
Қапысын таппас ер болмайды.
Қапысын таппас ер болмайды.
Негізгі мағынасы Өрге шыққан жол ылдиға да түседі, ылдисыз өр жоқ. Сол сияқты қапысын таппайтын ер жоқ: ең мықты…
Ымға түсінбеген дымға түсінбейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ишараны, тұспалды, астарлы сөзді түсіне білуі керек екенін білдіреді. Тура…
Ымыраны бұзбақ - жаманның ісі;
Қатарды бұзбақ - шабанның ісі.
Қатарды бұзбақ - шабанның ісі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал татулық пен ретке қарсы шығу жаман іс екенін ескертеді. «Ымыраны бұзбақ» дегені — адамдардың…
Ындыны таза - иманды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ниеті, пейілі таза адам иманды болады деген сөз. Астарлы мағынасы…
Ынжық ықтасын іздейді.
Негізгі мағынасы «Ынжық ықтасын іздейді» деген мақал қорқақ, жасқаншақ адам әрдайым қауіпсіз жерді, тығылар орынды…
Ынта болса адамда,
Қиын іс жоқ ғаламда.
Қиын іс жоқ ғаламда.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ниеті мен талпынысы мықты болса, кез келген істі еңсеруге болатынын айтады. Тура…
Ырылдарсың қаппассың,
Менен жақсы таппассың.
Менен жақсы таппассың.
Негізгі мағынасы Ырылдарсың, бірақ қаппассың; менен жақсыны да таппассың. Бұл — жақын адамның өзіне ренжіген туысына…
Ырыс баққан дау бақпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ырысқа, береке мен несібеге ұмтылған адам дау-дамайға, жанжалға бармайды…
Ыстықтан ет күйеді,
Ұяттан бет күйеді.
Ұяттан бет күйеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сыртқы күйі мен ішкі намысын салыстырады. Тура мағынада, ыстыққа түскен еттің…