Жазмыш туралы — 10-бет 426
Сұрыптау:
Сабырлының бағына алма бітер,
Сабырсыздың бағына қау бітер.
Сабырсыздың бағына қау бітер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: сабырлы адамның бағы жемісті, берекелі болады, ал сабырсыз адамның жолы…
Сабыр түбі - сары алтын.
Негізгі мағынасы «Сабыр түбі — сары алтын» мақалы адамның асықпай, төзіммен әрекет етуі ақырында үлкен пайда әкелетінін…
Сағым суға сусының қанбас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — сағымды су деп көріп, оған сусынды қандыру мүмкін емес. Астарлы мағынасы…
Сақалға ақ түсті,
Көңілге дақ түсті.
Көңілге дақ түсті.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жасы ұлғайған сайын сыртқы келбеті өзгеріп, сақалына ақ түс кіретінін айтады. Бірақ…
Самарқанның сар жолы,
Бұланайдың тар жолы.
Бұланайдың тар жолы.
Негізгі мағынасы Самарқанға апаратын сар жол кең, даңғыл, көп жүрілген; Бұланайдың жолы тар, қысаң. Мақал өмірде жолдың…
Күнде бір мақал
«Жазмыш туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Сан тимеске сан тиді,
Шен тимеске шен тиді.
Шен тимеске шен тиді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бұрын қолы жетпеген, ойламаған жерден әлдебір артық немесе күтпеген…
Сәтін салған ауруға не болса сол ем.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ауруға қандай ем тап келсе, соны пайдалану. Астарлы мағынасы — қолайлы…
Сәттілікке - тәттілік.
Негізгі мағынасы Іс сәтті болса, оның артынан тәттілік — қуаныш, дәм, береке келеді. Мақал екі ұғымды байланыстырады…
Сен дүние, молға сұқтанасың,
Ажал саған сұқтанады.
Ажал саған сұқтанады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның дүние-мүлікке, байлыққа, молшылыққа қызығып, көз тігуін ескертеді. Тура мағынасында…
Сойыл күшін басқа түскен біледі.
Негізгі мағынасы Сойылдың қаншалықты ауыр екенін соққысы басқа тиген адам ғана біледі. Сырттан қарап тұрғанға соққы жай…
Сорлының аты сорға жығылар,
Оралып келіп, орға жығылар.
Оралып келіп, орға жығылар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қиындыққа ұшыраған, бағы жанбаған адамның басынан бір қайғы кетсе, екіншісі келіп соғатынын…
Сорлының сырын сор кешкен білер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қайғы мен қасіретті өз басынан өткерген адам ғана басқа бір сорлының ішкі…
Соры бар жігітке сортаң жер жолығар,
Айналасы ойпаң жер жолығар.
Айналасы ойпаң жер жолығар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тағдырдың кейде адамға қолайсыз жағдайды көптеп жолықтыратынын білдіреді. Тура мағынасында…
Су бір аққан жерінен мың ағар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — су бір арнамен ақса да, кейін сол жерден қайта-қайта ағып, ізін…
Суыған күл от болмас.
Негізгі мағынасы «Суыған күл от болмас» деген мақалдың тура мағынасы — сөніп, суып қалған күлден қайтадан шоқ шығару…
Тағдыр - Тәңірдің ісі.
Негізгі мағынасы Тағдыр — Тәңірдің ісі: адам өмірінің басты белестері, туу мен өлім, бақ пен сор адам қолымен емес…
Тазша бір іс істейді,
Құдай оны қолдаса.
Құдай оны қолдаса.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақылы кемел емес, қарапайым көрінетін тазша да бір іске кірісіп, егер…
Тақ пен бақ егіз.
Негізгі мағынасы Тақ — билік, хандық орын; бақ — тағдыр сыйлаған сәттілік. Мақал оларды егізге теңейді: біреуі бар…
Тал бесікке түскен жер бесікке де түседі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: адам туған шағында бесікке бөленіп, қалай өссе, өмірінің соңында да жер…
Таң атпайын десе де,
Күн қоймайды.
Күн қоймайды.
Негізгі мағынасы Таң атқысы келмесе де, күн шығып, оны атқызбай қоймайды. Мақал болатын нәрсенің болмай қоймайтынын…
Таңғы нәсіп - Тәңірден.
Негізгі мағынасы Таңертеңгі нәсіп, яғни күннің басындағы ырыздық — Тәңірдің сыйы. Мақал ерте тұрып, таңнан іске…
Тар жол, тайғақ кешу.
Негізгі мағынасы Тар жол, тайғақ кешу — өтуі қиын тар соқпақ пен аяқ тайғанайтын өзен өткелі. Бұл толық сөйлем емес…
Таршылық болмай, кеңшілік болмайды.
Негізгі мағынасы Таршылық болмай, кеңшілік болмайды деген мақал өмірде қиындықсыз жеңілдік те, молшылық та келмейтінін…
Тас жауса таңдайдан,
Мұз жауса маңдайдан.
Мұз жауса маңдайдан.
Негізгі мағынасы Тас жауса — таңдайға, мұз жауса — маңдайға тиеді: аспаннан құлаған бәле адамның бетіне, басына тура…
Тастай батып, судай сіңді.
Негізгі мағынасы Суға тастаған тас түбіне кетіп, бетінде ешқандай белгі қалмайды; жерге төгілген су сіңіп, ізі де…
Таудай талап бергенше,
Бармақтай бақ бер.
Бармақтай бақ бер.
Негізгі мағынасы Таудай талап бергенше, бармақтай бақ бер деп адам тағдырдан, Жаратушыдан тілейді. Мақал үлкен…
Таудай толқын басса да,
Суға батпас қасқалдақ,
Қанша боран соқса да,
Қыран ұшар аспандап.
Суға батпас қасқалдақ,
Қанша боран соқса да,
Қыран ұшар аспандап.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға қандай ауырлық, қысым, сынақ келсе де, намысы мен қайраты мықты жан еңсесін…
Тау да шөгеді, су да солады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — биік тау да уақыт өте мүжіліп, шөге береді, мөлдір су да тартылып…
Тәңірі асыраған тоқтыны қасқыр жемейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — Құдайдың қамқорлығында, ырыс-несібесі жетіп тұрған малға қасқырдың бата…
Тәуекелдің кемесі суға батпас.
Негізгі мағынасы Тәуекелдің кемесі суға батпайды: батыл шешіммен жолға шыққан адамның ісі сәтсіздікке ұшырамайды. Мақал…
Тәуекел ет те, тас жұт,
Ажал жетпей өлмек жоқ.
Ажал жетпей өлмек жоқ.
Негізгі мағынасы Тәуекел ет те, тас жұт — яғни ең қиын, мүмкін емес сияқты іске де бел буып кіріс: ажал жетпей, ешкім…
Тәуекел ет те , тас жұт ,
ажалың - Алладан .
ажалың - Алладан .
Негізгі мағынасы Тәуекел ет те, тас жұт — ажалың Алладан. Мақал шешуші сәтте батылдыққа шақырады: қорқып, тартынып…
Тәуекел нарды жығады.
Негізгі мағынасы Нар — ең күшті, ең ауыр түйе, оны жығу оңай емес. Мақал тәуекел, яғни батыл шешім мен қайсар жігер…
Тәуекелсіз іс бітпейді,
Тәуекел етпеген арықтан өтпейді.
Тәуекел етпеген арықтан өтпейді.
Негізгі мағынасы Тәуекелсіз ешбір іс аяқталмайды, ал тәуекел етпеген адам тіпті кішкене арықтан да өте алмайды. Мақал…
Тәуекел тау бұзады.
Негізгі мағынасы Тәуекел тау бұзады — батыл шешіммен кіріскен адам ең алып кедергіні де бұзып, жол ашады. Мақал адамның…
Теңіз кешкенге өзен сирағынан келмейді.
Негізгі мағынасы Теңіз кешкен адамға өзен сирағынан келмейді дейді: үлкен қиындықты жеңген адам ұсақ кедергіден…
Тізеден келер суға белден тәубе.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның қиындыққа тап болғанда шүкіршілік етіп, сабыр сақтауы керегін білдіреді. Тура…
Тілектің шегі болмайды.
Негізгі мағынасы «Тілектің шегі болмайды» деген мақал адам баласының арман-мақсаты мен қалау-тілегі ешқашан бір нүктеде…
Тірі адамның ісі - үміт.
Негізгі мағынасы Адам тірі тұрғанда үміттенбей тұра алмайды: ертеңнен жақсылық күту — тірліктің өзі. Мақал үмітті…
Тіріде жанға тыным жоқ.
Негізгі мағынасы «Тіріде жанға тыным жоқ» деген мақал адамның өмірі тыныш, уайымсыз өтпейтінін білдіреді. Адам тірі…