Суыған күл от болмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Суыған күл от болмас» деген мақалдың тура мағынасы — сөніп, суып қалған күлден қайтадан шоқ шығару қиын. Астарлы мағынасы — бір нәрсе мүлде басылып, өз күшін жоғалтса, оны бұрынғы қалпына келтіру оңай емес. Бұл сөз көбіне адамға, қарым-қатынасқа, ынтаға не сезімге қатысты айтылады: салқындап кеткен көңілді, үзілген сенімді, өшкен жігерді қайта тұтатудың ауыр екенін ескертеді. Сондықтан кез келген істі дер кезінде ұстап, құлдырап кетпей тұрғанда түзеткен дұрыс.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «күл» — оттың қалдығы, ал «от» — жылу, өмір, қуат, белсенділік белгісі. Күлдің суынуы — әрекет пен қызудың өшуі, яғни мүмкіндік пен ықыластың азаюы. Осы бейне арқылы халық адам өміріндегі бәсеңдеу, суыну, немқұрайлылық сияқты құбылыстарды өте дәл көрсеткен.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал қарым-қатынаста, жұмыста, оқу мен істе маңызды. Мысалы, әріптестер арасындағы түсініспеушілік ұзаққа созылса, кейін оны бұрынғыдай жақындыққа келтіру қиын болады. Сондықтан мәселені ерте шешіп, ынтаны өшіріп алмау керек.