Сүйіспеншілік туралы 105
Сүйіспеншілік туралы қазақ мақал-мәтелдері жүрек жылуын, адалдық пен сыйластықты дәріптейді.
105
Мақал-мәтел
39.2K
Қаралым
373
Орташа
Ең көп оқылған
Аста тұз тәтті, адамда дос тәтті.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, асқа дәм беретін нәрсе — тұз, ал адам өмірін мәнді ететін нәрсе…
Көңілден көңіл су ішеді.
Негізгі мағынасы Көңілден көңіл су ішеді деген мақал адамдар арасындағы жылы қарым-қатынастың, ықылас пен мейірімнің…
Өз жарыңды жаттай күт,
Жат көрсін де, түңілсін.
Бір-біріңді қадір тұт,
Жұрт үлгі алсын, үңілсін.
Жат көрсін де, түңілсін.
Бір-біріңді қадір тұт,
Жұрт үлгі алсын, үңілсін.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ерлі-зайыптылардың бір-біріне құрметпен, ілтипатпен қарауын өсиет етеді. Жарыңды бөтен…
Сый қылсаң, сыпыра қыл.
Негізгі мағынасы «Сый қылсаң, сыпыра қыл» деген мақал біреуге жақсылық жасасаң, оны шын көңілмен, толық әрі мардымды…
Ананың сүті - бал,
Баланың тілі - бал.
Баланың тілі - бал.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ана мен бала арасындағы сүйіспеншіліктің, мейірімнің және жылылықтың қаншалықты қымбат…
Сұрыптау:
Адам адамға, жан кеудеге мейман.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам баласының бұл дүниеде мәңгі емес, уақытша қонақ екенін білдіреді. Тура мағынасында…
Азапсыз махаббат - арзан махаббат.
Негізгі мағынасы Азап көрмей, қиындықсыз келген сүйіспеншілік шынайы бағаланбайды деген ой айтылады. Махаббаттың қадірі…
Аз қайғыны ас басады,
Көп қайғыны дос басады.
Көп қайғыны дос басады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам басына түскен қайғы-қасіреттің емі бар екенін айтады. Аз ғана мұңды жақсы ас, дәмді…
Айырылар дос аяулыңды сұрайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шынайы достың қадірі айырылысу сәтінде білінетінін айтады. Тура мағынасында, досыңмен жолың…
Ақылды қызға ана көп,
Аяулы жанға пана көп.
Аяулы жанға пана көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ақылды, ибалы, жақсы мінезді қыздың айналасында қамқор, құрмет көрсететін адамдар көп…
Сыйлық
Ең үздік 30 мақал — сыйлыққа
Telegram-ға жазылыңыз: 30 мақал мағынасы мен ойымен бірге PDF болып келеді
Алқызыл гүл - жердің сәулеті,
Асыл жар - ердің дәулеті.
Асыл жар - ердің дәулеті.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, алқызыл гүл жерді көркейтеді, ал асыл жар ер азаматтың өмірін…
Ана баласын арыстанның ауызынан алады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ана махаббатының шексіз күшін білдіреді. Тура мағынада ана өз баласын қандай да бір…
Ананың алақаны - балаға айдынды қоныс.
Негізгі мағынасы Ананың алақаны бала үшін ең жылы, ең қауіпсіз орын дегенді білдіреді. Тура мағынасында — анасының…
Ананың басқан жерінде пейіш бар.
Негізгі мағынасы Ананың жүрген жері де, басқан ізі де қасиетті деген ой айтылады. Бұл мақал ананың қадірі мен…
Ананың сүті - бал,
Баланың тілі - бал.
Баланың тілі - бал.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ана мен бала арасындағы сүйіспеншіліктің, мейірімнің және жылылықтың қаншалықты қымбат…
Анасын сүйгеннің баласын сүй.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға біреудің жақсылығын, қадірін оның ең жақын адамын құрметтеу арқылы көрсету керек…
Аста тұз тәтті, адамда дос тәтті.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, асқа дәм беретін нәрсе — тұз, ал адам өмірін мәнді ететін нәрсе…
Әзілде кек жоқ,
Күлкіде шек жоқ.
Күлкіде шек жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әзіл мен күлкінің табиғаты кең, еркін болатынын білдіреді. Адам арасында айтылған қалжыңның…
Әйелдің қары,
Еркектің қоры күлегеш.
Еркектің қоры күлегеш.
Негізгі мағынасы Мақал орынсыз, шамадан тыс күлкіні сынайды. «Күлегеш» — себепсіз де, орынсыз да күле беретін, сөзге…
Әркімнің мінген аты - өзіне тұлпар,
Әркімнің сүйген жары - өзіне сұңқар.
Әркімнің сүйген жары - өзіне сұңқар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр адамға өз мінген аты да, сүйген жары да ерекше қымбат көрінетінін білдіреді. Тура…
Әркім сүйгеннің құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жүрек қалауына берілетінін білдіреді. Тура мағынасында, әркім өзі жақсы көрген…
Әр құстың лайықты жемі бар,
Әркімнің лайықты теңі бар.
Әркімнің лайықты теңі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр нәрсенің өз орны, өз несібесі, өзіне сай серігі болатынын білдіреді. Тура мағынасында құс…
Әр құстың өз алдына жемі бар,
Әр кісінің өз алдына теңі бар.
Әр кісінің өз алдына теңі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әр құстың қорегі өзіне лайық, әр адамның да өзіне сай сыңары, теңі болады…
Балдыз балдан тәтті.
Негізгі мағынасы «Балдыз балдан тәтті» деген мақалдың тура мағынасы жоқ, өйткені мұнда балдызды шынымен балмен…
Беттен - қытық, жүректен - сезім.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезіндегі сыртқы әсер мен ішкі күйдің байланысын білдіреді. Тура мағынасында бетке…
Бір жақсы сөз бітірер
Көңілдің бар жарасын.
Көңілдің бар жарасын.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы, жылы айтылған сөздің адамға үлкен демеу болатынын білдіреді. Тура мағынада — бір…
Ботам, ботам дегенше,
Ботакөзім десеңші.
Ботакөзім десеңші.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір адамға жылы сөз айтудың өзі әртүрлі болатынын білдіреді. «Ботам, ботам» деп қайталай…
Гүл - шаттықтың белгісі.
Негізгі мағынасы Гүл — қуаныштың, әсемдіктің, көңілдің жайлылығы мен жақсы ниеттің белгісі. Бұл мақалдың тура мағынасы…
Ғашықтық пен құмарлық -
екі айырық жол.
екі айырық жол.
Негізгі мағынасы Ғашықтық пен құмарлық – бір-біріне ұқсас көрінгенімен, мәні бөлек екі сезім. Ғашықтықта адал ықылас…
Ғашықтық ханды да,
Қараны да теңестіреді.
Қараны да теңестіреді.
Негізгі мағынасы Ғашықтық адамның әлеуметтік дәрежесіне, байлығына не мансабына қарамайды. Махаббат келген жерде хан…
Ғашықтың тілі - тілсіз тіл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ғашық адамның сезімі сөзбен ғана емес, ішкі күйі, жанар-қарасы, қимылы, үнсіз ишарасы арқылы…
Дос бергенінің тісіне қарама.
Дос сүйгенінің түсіне қарама.
Дос сүйгенінің түсіне қарама.
Негізгі мағынасы Досың берген сыйдың құнын ұсақ-түйек кемшілігіне қарап кемітпе деген ой айтылады. «Тісіне қарама»…
Доссыз өмір - шоғы жоқ көмір.
Негізгі мағынасы Доссыз өмірдің мәні кем, қызығы аз болады. Мақал тура мағынасында — шоғы жоқ көмір жылу бермейтіні…
Дос табылса, ас табылады,
Ас табылса, дос табылмайды.
Ас табылса, дос табылмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — досы бар адамға ас-су табылып қалар, ал ас-су мол кезде дос табу қиын…
Дос тұтқанды қадірле.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға дос болған кісіні бағалап, сыйлап, қадірін білу керек екенін айтады. Тура мағынасы…
Достың көзінде болғанша көңілінде бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам досының көз алдында ғана көрініп, сырттай сыйлы болғаннан гөрі, оның…
Достың ұлы - өз ұлың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал досқа деген құрмет пен сенімнің тереңдігін білдіреді. Тура мағынада өз балаңдай көру деген…
Досы жоқ адам - тұзы жоқ тағам.
Негізгі мағынасы Досы жоқ адам өмірдің қызығын, тіршіліктің дәмін толық сезіне алмайды. Тура мағынада тағамға тұз…
Ерлі-зайыпты тату болса, шырағы жанар,
Ерлі-зайыпты араз болса, өмірден көңілі қалар.
Ерлі-зайыпты араз болса, өмірден көңілі қалар.
Негізгі мағынасы Ерлі-зайыптылардың татулығы — отбасының берекесі, үйдің жылуы, өмірдің сәні. Жұбайлар бір-бірін…
Жақсы Ай мен Күндей,
Жақсылығы баршаға бірдей.
Жақсылығы баршаға бірдей.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның қадірін Ай мен Күнге теңеп көрсетеді. Тура мағынасында Ай мен Күн баршаға…
Жақсы әйел - теңі жоқ жолдас,
Түбі жоқ сырлас.
Түбі жоқ сырлас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы жардың отбасы өміріндегі орнын ерекше жоғары қояды. Тура мағынасында, жақсы әйел…
Жақсы дос үшін жан пида.
Негізгі мағынасы Жақсы дос үшін адам өз жанын да қиюға дайын болады дегенді білдіреді. Мұнда тура мағынада өмірін беру…
Жақсы құрбы келгенде,
Көңілде кір қалар ма?
Жақсы әзілсіз
Сөз шырағы жанар ма?
Көңілде кір қалар ма?
Жақсы әзілсіз
Сөз шырағы жанар ма?
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы құрбының адам көңіліне жылу беретінін айтады. Сырттай қарағанда, ол дос келсе көңіл…
Жақсылықты басыңа қыл,
Басыңнан асса, досыңа қыл.
Басыңнан асса, досыңа қыл.
Негізгі мағынасы Жақсылықты өзіңнен баста деген ой айтылады. Адам қолынан келген игі істі алдымен өзі жасап, содан…
Жақсы сөз - жан азығы.
Негізгі мағынасы «Жақсы сөз - жан азығы» деген мақал адамға жылы, ізгі, дем беретін сөздің рухани күшін айтады. Тура…
Бұл санатта сүйіспеншілік туралы қазақ мақал-мәтелдері топтастырылған. Мұндағы нақыл сөздер махаббаттың мәнін, жүрек тазалығын, адалдық пен құрметті қысқа да нұсқа түрде жеткізеді.
Сүйіспеншілікке қатысты мақал-мәтелдер тек ғашықтық сезімді ғана емес, ата-анаға, бауырға, ел-жұртқа деген мейірім мен жанашырлықты да қамтиды. Олар қарым-қатынастағы сенім, сабыр, кешірім және сыйластық сияқты құндылықтарды ұрпақ санасына сіңіруге көмектеседі.
Бұл бөлімдегі даналық сөздер күнделікті өмірде, отбасы тәрбиесінде, құттықтау мәтіндерінде және ой-толғауларда қолдануға ыңғайлы. Әр мақалдың астарында ұлттық дүниетаным мен адамгершілік өлшемі жатыр.
Сүйіспеншілікке қатысты мақал-мәтелдер тек ғашықтық сезімді ғана емес, ата-анаға, бауырға, ел-жұртқа деген мейірім мен жанашырлықты да қамтиды. Олар қарым-қатынастағы сенім, сабыр, кешірім және сыйластық сияқты құндылықтарды ұрпақ санасына сіңіруге көмектеседі.
Бұл бөлімдегі даналық сөздер күнделікті өмірде, отбасы тәрбиесінде, құттықтау мәтіндерінде және ой-толғауларда қолдануға ыңғайлы. Әр мақалдың астарында ұлттық дүниетаным мен адамгершілік өлшемі жатыр.