Сүйіспеншілік туралы 105
Сүйіспеншілік туралы қазақ мақал-мәтелдері жүрек жылуын, адалдық пен сыйластықты дәріптейді.
105
Мақал-мәтел
39K
Қаралым
371
Орташа
Сұрыптау:
Ананың алақаны - балаға айдынды қоныс.
Негізгі мағынасы Ананың алақаны бала үшін ең жылы, ең қауіпсіз орын дегенді білдіреді. Тура мағынасында — анасының…
Шын жомартқа жолықсаң,
Су орнына бал берер.
Шын батырға жолықсаң,
Сен үшін жан берер.
Су орнына бал берер.
Шын батырға жолықсаң,
Сен үшін жан берер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал нағыз жомарт адам мен шын батырдың асыл қасиетін суреттейді. Тура мағынасында, жомарт кісі…
Қимас досың сұраса, қимасыңды бересің.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шынайы достықтың өте жоғары екенін білдіреді. Қимас досың, яғни жанашыр, адал, сенімді…
Азапсыз махаббат - арзан махаббат.
Негізгі мағынасы Азап көрмей, қиындықсыз келген сүйіспеншілік шынайы бағаланбайды деген ой айтылады. Махаббаттың қадірі…
Махаббат - өмір көркі.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы — махаббат адамның өмірін әсем етіп, көңілге жылу береді. Астарлы мағынасы…
Күнде бір мақал
«Сүйіспеншілік туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Достың ұлы - өз ұлың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал досқа деген құрмет пен сенімнің тереңдігін білдіреді. Тура мағынада өз балаңдай көру деген…
Анасын сүйгеннің баласын сүй.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға біреудің жақсылығын, қадірін оның ең жақын адамын құрметтеу арқылы көрсету керек…
Ғашықтың тілі - тілсіз тіл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ғашық адамның сезімі сөзбен ғана емес, ішкі күйі, жанар-қарасы, қимылы, үнсіз ишарасы арқылы…
Жар төсегі - алтын тақ.
Негізгі мағынасы «Жар төсегі - алтын тақ» деген мақал ерлі-зайыптылардың татулығы мен сыйластығы адам өміріндегі ең…
Жақсы Ай мен Күндей,
Жақсылығы баршаға бірдей.
Жақсылығы баршаға бірдей.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның қадірін Ай мен Күнге теңеп көрсетеді. Тура мағынасында Ай мен Күн баршаға…
Дос табылса, ас табылады,
Ас табылса, дос табылмайды.
Ас табылса, дос табылмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — досы бар адамға ас-су табылып қалар, ал ас-су мол кезде дос табу қиын…
Сүйіктінің көзі сыршыл.
Негізгі мағынасы «Сүйіктінің көзі сыршыл» деген мақал адамның сүйген жанын көзінен-ақ тануға болатынын меңзейді. Тура…
Әр құстың лайықты жемі бар,
Әркімнің лайықты теңі бар.
Әркімнің лайықты теңі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр нәрсенің өз орны, өз несібесі, өзіне сай серігі болатынын білдіреді. Тура мағынасында құс…
Әзілде кек жоқ,
Күлкіде шек жоқ.
Күлкіде шек жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әзіл мен күлкінің табиғаты кең, еркін болатынын білдіреді. Адам арасында айтылған қалжыңның…
Аз қайғыны ас басады,
Көп қайғыны дос басады.
Көп қайғыны дос басады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам басына түскен қайғы-қасіреттің емі бар екенін айтады. Аз ғана мұңды жақсы ас, дәмді…
Жақсы сөз - жан азығы.
Негізгі мағынасы «Жақсы сөз - жан азығы» деген мақал адамға жылы, ізгі, дем беретін сөздің рухани күшін айтады. Тура…
Махаббат барда машақат бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: махаббат болған жерде оңайлық аз, яғни сүйіспеншілікпен бірге…
Айырылар дос аяулыңды сұрайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шынайы достың қадірі айырылысу сәтінде білінетінін айтады. Тура мағынасында, досыңмен жолың…
Табы бірдің ары бір,
Адал достың жаны бір.
Адал достың жаны бір.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шын, адал достықтың қадірін айтады. «Табы бірдің» дегені — ойы, тілегі, мақсаты бір адамдар…
Достың көзінде болғанша көңілінде бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам досының көз алдында ғана көрініп, сырттай сыйлы болғаннан гөрі, оның…
Қара көзден нұр кетсе,
Жарық күнің түн болар.
Жарық күнің түн болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның қара көзі көркем нұрынан, тірі жанар шырайынан айырылса, жарық…
Көз көруге,
Ақыл білуге,
Жүрек сүюге тоймайды.
Ақыл білуге,
Жүрек сүюге тоймайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам бойындағы үш қасиеттің шегі жоқ екенін білдіреді: көз әрдайым көргісі келеді, ақыл…
Көңіл қалдырма, ықыласына ұшырайсың.
Негізгі мағынасы Көңіл қалдырмау дегеніміз — өзіңнен жақсылық күткен адамның сенімін ақтау, біреудің ниетіне су сеппеу…
Дос бергенінің тісіне қарама.
Дос сүйгенінің түсіне қарама.
Дос сүйгенінің түсіне қарама.
Негізгі мағынасы Досың берген сыйдың құнын ұсақ-түйек кемшілігіне қарап кемітпе деген ой айтылады. «Тісіне қарама»…
Жан қимақ бар,
Жар қимақ жоқ.
Жар қимақ жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам өз жанын, яғни өмірін қиюы мүмкін, бірақ сүйікті жарынан, қосағынан…
Жарым жігіт жаяу жүріп, тың киікті қуады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, жолдасы немесе серігі бар жігіт жаяу жүрсе де, жүйрік киікті қуып…
Жақсылықты басыңа қыл,
Басыңнан асса, досыңа қыл.
Басыңнан асса, досыңа қыл.
Негізгі мағынасы Жақсылықты өзіңнен баста деген ой айтылады. Адам қолынан келген игі істі алдымен өзі жасап, содан…
Мыржақ жігітке ыржық қыз - Ләйлісі болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай жарасымсыз, ұсқынсыз немесе мінезі келіспейтін екі адамның бір-біріне лайық болып…
Махаббат көнермейді.
Негізгі мағынасы «Махаббат көнермейді» деген мақал сүйіспеншіліктің уақыт өткен сайын тозып, мәнін жоғалтпайтынын…
Әр құстың өз алдына жемі бар,
Әр кісінің өз алдына теңі бар.
Әр кісінің өз алдына теңі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әр құстың қорегі өзіне лайық, әр адамның да өзіне сай сыңары, теңі болады…
Әркім сүйгеннің құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жүрек қалауына берілетінін білдіреді. Тура мағынасында, әркім өзі жақсы көрген…
Өттім дей бер арманда,
Жар таппасаң жалғанда.
Жар таппасаң жалғанда.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өмірдегі ең үлкен арманының бірі — адал жар табу екенін білдіреді. «Өттім дей бер…
Доссыз өмір - шоғы жоқ көмір.
Негізгі мағынасы Доссыз өмірдің мәні кем, қызығы аз болады. Мақал тура мағынасында — шоғы жоқ көмір жылу бермейтіні…
Көңіл - ашылған нұр,
Күлкі - ашылған гүл.
Күлкі - ашылған гүл.
Негізгі мағынасы Көңіл ашық, адам жүзінен жылылық пен шаттық көрініп тұрса, ол айналасына да қуат береді. Мақал тура…
Өз сүйгенің өзіңе, үрдей көрінер көзіңе.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жақсы көрген нәрсесін немесе жанға жақын кісісін өзгеден ерекше, тіпті айрықша…
Көңіл кімді қаласа, сол сұлу.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам біреуді ұнатса, оған сол адам ең әдемі, ең тартымды болып көрінеді…
Сүйгенін « шұнағым » дер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам сүйген жанын кемшілік көрсе де, жанына жақын тұтып, еркелетіп, сүйіспеншілікпен…
Сүйген қыздың аты көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақал біреуге ерекше ұнаған, сүйікті болған нәрсенің бағасы артып, оған қатысты әңгіме де…
Сүйіктің болмаса, дүние суық.
Негізгі мағынасы Сүйіспеншілік пен жақын жанның жоқтығы адамға дүниені салқын, қуыс етіп көрсетеді. Мұнда «дүние суық»…
Сүйген жүрек дірілшіл,
Күйген көңіл ырымшыл.
Күйген көңіл ырымшыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам жүрегіндегі сезім күйін бейнелейді. Сүйген адам өте сезімтал, әрбір ұсақ белгіге…
Ең көп оқылған
Аста тұз тәтті, адамда дос тәтті.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы бойынша, асқа дәм беретін нәрсе — тұз, ал адам өмірін мәнді ететін нәрсе…
Көңілден көңіл су ішеді.
Негізгі мағынасы Көңілден көңіл су ішеді деген мақал адамдар арасындағы жылы қарым-қатынастың, ықылас пен мейірімнің…
Өз жарыңды жаттай күт,
Жат көрсін де, түңілсін.
Бір-біріңді қадір тұт,
Жұрт үлгі алсын, үңілсін.
Жат көрсін де, түңілсін.
Бір-біріңді қадір тұт,
Жұрт үлгі алсын, үңілсін.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ерлі-зайыптылардың бір-біріне құрметпен, ілтипатпен қарауын өсиет етеді. Жарыңды бөтен…
Сый қылсаң, сыпыра қыл.
Негізгі мағынасы «Сый қылсаң, сыпыра қыл» деген мақал біреуге жақсылық жасасаң, оны шын көңілмен, толық әрі мардымды…
Ананың сүті - бал,
Баланың тілі - бал.
Баланың тілі - бал.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ана мен бала арасындағы сүйіспеншіліктің, мейірімнің және жылылықтың қаншалықты қымбат…
Бұл санатта сүйіспеншілік туралы қазақ мақал-мәтелдері топтастырылған. Мұндағы нақыл сөздер махаббаттың мәнін, жүрек тазалығын, адалдық пен құрметті қысқа да нұсқа түрде жеткізеді.
Сүйіспеншілікке қатысты мақал-мәтелдер тек ғашықтық сезімді ғана емес, ата-анаға, бауырға, ел-жұртқа деген мейірім мен жанашырлықты да қамтиды. Олар қарым-қатынастағы сенім, сабыр, кешірім және сыйластық сияқты құндылықтарды ұрпақ санасына сіңіруге көмектеседі.
Бұл бөлімдегі даналық сөздер күнделікті өмірде, отбасы тәрбиесінде, құттықтау мәтіндерінде және ой-толғауларда қолдануға ыңғайлы. Әр мақалдың астарында ұлттық дүниетаным мен адамгершілік өлшемі жатыр.
Сүйіспеншілікке қатысты мақал-мәтелдер тек ғашықтық сезімді ғана емес, ата-анаға, бауырға, ел-жұртқа деген мейірім мен жанашырлықты да қамтиды. Олар қарым-қатынастағы сенім, сабыр, кешірім және сыйластық сияқты құндылықтарды ұрпақ санасына сіңіруге көмектеседі.
Бұл бөлімдегі даналық сөздер күнделікті өмірде, отбасы тәрбиесінде, құттықтау мәтіндерінде және ой-толғауларда қолдануға ыңғайлы. Әр мақалдың астарында ұлттық дүниетаным мен адамгершілік өлшемі жатыр.