Өсиет туралы — 20-бет 1656
Сұрыптау:
Жетесізге сөз өтпейді.
Негізгі мағынасы «Жетесізге сөз өтпейді» деген мақал ақылсыз, түсінгісі келмейтін, өз дегенінен қайтпайтын адамға қанша…
Жетесіз ұл
жеті атасын қаздырады.
жеті атасын қаздырады.
Негізгі мағынасы Жетесіз ұл — ақылсыз, тәрбиесіз, жөн білмейтін бала. Мұндай бала өз орнын таппай, ата-бабасының…
Жеті атасы би болған
Жеті жұрттың қамын жер.
Би болмаған би болса,
Құлақ-миын шағып жер.
Жеті жұрттың қамын жер.
Би болмаған би болса,
Құлақ-миын шағып жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жеті атасы бойы би болған адам ел ісіне ерте араласып, жұрттың жағдайын…
Жеті атасын білмеген - жетесіз.
Негізгі мағынасы Жеті атасын білмеген адамды халық «жетесіз» деп сынайды. Мұндағы тура мағынасы — өз тегін…
Жеті атасын білмеген - жетімдік белгісі.
Негізгі мағынасы Жеті атасын білмеген адам өз тегін, шыққан ортасын, ата-баба жолын толық танымай өскен болып саналады…
Күнде бір мақал
«Өсиет туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жеті атасын білмеген - мұртад.
Негізгі мағынасы «Мұртад» — араб тілінен енген сөз, діннен безген, өз жолынан тайған адамды білдіреді. Мақалдың тура…
Жеті жыл жерлес болғанмен жесірлес боласың.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір адаммен жеті жыл бір жерде, бір елде, бір ортада өмір сүрсең де, егер…
Жеті рет өлшеп, бір рет кес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның кез келген істі асықпай, ойланып, алдын ала тексеріп барып орындауы керек екенін…
Жеткіншектен айырылған,
Жер таянбай тұрмайды.
Жер таянбай тұрмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жас өскін, жеткіншек үзілсе, жердің өзі де таянышсыз қалғандай болады…
Жігіт болсаң, шоқ бол,
Шоқ болмасаң, жоқ бол.
Шоқ болмасаң, жоқ бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жігітке жоғары талап қояды: егер ер-азамат болсаң, елге пайдаң тиетін, мінезі мықты, ісі…
Жігітінде жігіт болмаған -
Өмір есесінен құр қалған.
Өмір есесінен құр қалған.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жігіт жас кезінде нағыз жігітке тән қасиет көрсетпесе, кейін өмірдің…
Жігіттің жігіті - өз нәпсісіне ие болған.
Негізгі мағынасы Бұл мақал нағыз жігіттің белгісі күшінде не атағында емес, өз-өзін ұстай білуінде екенін айтады. Тура…
Жігіттің түсін айтпа, ісін айт.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның шын бағасы сыртқы көрінісінде, сөзі мен уәдесінде емес, нақты ісінде екенін айтады…
Жоғалғанды жоқтама,
Жоққа өкінбе.
Жоққа өкінбе.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды болмай қалған іске, кетіп қалған дүниеге, орындалмай қалған ойға шамадан тыс өкініп…
Жоғалған пышақтың сабы алтын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жоғалған пышақ табылса, оның сабы алтын болса да, бұрынғы иесіне…
Жоқ іздеген жоғалғанды табады.
Негізгі мағынасы Жоқ іздеген жоғалғанды табады деген мақал адам бір нәрсені шын ықыласпен, табандылықпен, сабырмен…
Жоқтау айтқанға тоқтау айт,
Қайғысын қозғама,
Қайратын қолда.
Қайғысын қозғама,
Қайратын қолда.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам қайғы үстінде тұрған жанға жөнсіз сөз айтпай, көңілін жараламай, сабырлы түрде демеу…
Жоқты бардай, ақсақты тыңдай етеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жоқ нәрсені бар сияқты көрсетіп, әлсізді мықты етіп көрсету. Астарлы…
Жоқты жонады.
Негізгі мағынасы «Жоқты жонады» деген мақалдың тура мағынасы — қолда жоқ нәрсені «жону», яғни жоқтан бар жасау, барды…
Жол анасы - із.
Негізгі мағынасы «Жол анасы - із» деген мақалдың тура мағынасы — жолдағы бағытты ізбен табуға болады. Астарлы мағынасы…
Жол білмеген адастырады,
Жөн білмеген шатастырады.
Жөн білмеген шатастырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жолды білмеген адам бағыттан адасады, ал жөн-жосықты, дұрыс тәртіпті…
Жол болмайды асусыз,
Той болмайды шашусыз.
Той болмайды шашусыз.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жолдың өзі асу-тасусыз, қиын өткелсіз болмайды; той да шашу шашпай, қуаныш…
Жолға шықсаң сайлан,
Бес қаруыңды байлан.
Бес қаруыңды байлан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жолға шығарда адам барлық керегін түгендеп, бес қаруын дайындап алу керек…
Жолдан алған жолда қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жол үстінде, сапар кезінде табылған немесе қолға түскен нәрсе сол жолдың…
Жолдас күту - жарға сын,
Жалған сөздік - арға сын.
Жалған сөздік - арға сын.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жолдас таңдаудың да, уәдеге берік болудың да өте маңызды екенін айтады. Бірінші жолда…
Жомарт бергенін айтпас,
Ер айтқанынан қайтпас.
Ер айтқанынан қайтпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жомарт адам жасаған жақсылығын міндет қылмайтынын, оны бетке басып айтпайтынын білдіреді. Ал…
Жомарт екі айтпас,
Ер айтқанынан қайтпас.
Ер айтқанынан қайтпас.
Негізгі мағынасы Жомарт адам алған бетінен қайтпайды, уәде берсе, сөзінде тұрады. Бірінші жолда жомарттық тек мал-мүлік…
Жона бергеннің жұқарар кезі,
Соза бергеннің үзілер кезі.
Соза бергеннің үзілер кезі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір нәрсені қайта-қайта жона берсең, ол жұқарып, ақыры тозады; ал соза…
Жорғадан туған жортақ бар,
Шеберден туған шорқақ бар,
Батырдан туған қорқақ бар.
Шеберден туған шорқақ бар,
Батырдан туған қорқақ бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам қасиеті тек ата-текпен өлшенбейтінін аңғартады. Тура мағынасында: жорға мінгеннен…
Жорға жолында тоқтар,
Жақсы жөнінде тоқтар.
Жақсы жөнінде тоқтар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жорға ат жүріп келе жатып, жолда тоқтайды; ал жақсы адам, яғни парасатты…
Жорға жүрісінен пұл болады,
Жаман жүрісінен құл болады.
Жаман жүрісінен құл болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезі мен жүріс-тұрысының өмірдегі орны зор екенін білдіреді. Жорға аттың жүрісі…
Жорғаның қадірін желгенде біледі,
Жақсының қадірін өлгенде біледі.
Жақсының қадірін өлгенде біледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның, не жақсы нәрсенің шын бағасы көбіне ол көзден таса болғанда, не айырылғанда ғана…
Жортуылшының басы жолда қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жортуылға, жорыққа шыққан адам жол үстінде қауіп-қатерге ұшырауы мүмкін…
Жорықта алдыңа,
Жолда артыңа қара.
Жолда артыңа қара.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында жорыққа шыққан адам алдағы жолын, барар бағытын бақыласын, ал жол үстінде…
Жөн сөзге мал да маңырайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы, орынды, дәл айтылған сөздің күші зор екенін білдіреді. Тура мағынасында малдың өзі де…
Жөңді салсаң, нарға сал,
Жөң қорқытар жампозды.
Жөң қорқытар жампозды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал істің жөнін білсең, еңсесі биік, күшті адамды да, қиын жұмысты да алға бастыруға болатынын…
Жуастан жуан шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әлсіз, момын көрінген адамнан да кейін ірі, қайратты, беделді тұлға шығуы…
Жуындыдан жұғынды қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ыдыстағы немесе ас үстіндегі жуынды судан, қалған заттан аз да болса…
Жүгі жеңіл есек жатаған.
Негізгі мағынасы Жүгі жеңіл есек жатаған болады деген сөздің тура мағынасы — арқасына ауыр жүк артылмаған есек майысып…
Жүгірген сүрінеде біледі.
Негізгі мағынасы Жүгірген сүрінеде біледі деген мақал адам асығып, аптыққанда қателесетінін білдіреді. Тура мағынасында…