Жеті жыл жерлес болғанмен жесірлес боласың.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — бір адаммен жеті жыл бір жерде, бір елде, бір ортада өмір сүрсең де, егер арада ауыр қайғы, қиын сынақ болмаса, оның шын мінезін, ішкі сырын толық тани алмауың мүмкін. Астарлы мағынасы — адамды ұзақ араласудан емес, ортақ мұң, ортақ сынақ, қиын күндерден кейін ғана анық тануға болады. Жесір қалу сияқты ауыр жағдай адамға жәрдемдесетін, жанашыр болатын, не болмаса сырт айналатын кісілерді айқын көрсетеді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «жерлес» сөзі — бір өңірдің, бір ортаның адамы дегенді білдіреді. Ал «жесірлес» — ортақ қасіретті, бірдей қайғыны бастан кешкен адамдардың күйін аңғартады. Мұнда жерлестік сыртқы жақындықты, ал жесірлік ішкі сынақ пен жан дүниенің шынайы ашылуын бейнелейді. Яғни, адамды танытатын нәрсе — жай көрші-қолаңдық емес, қиындықтағы мінезі.
Қазіргі өмірде
Қазір де бұл мақал адамдардың шынайы болмысын сынақ үстінде тануға болатынын еске салады. Мысалы, бірге ұзақ жұмыс істеген әріптесің қиын сәтте қолдау көрсетсе, оның сенімді адам екенін түсінесің. Ал біреу тек қызық кезде жанында болып, ауыр күнде жоғалса, оның ниеті толық ашылады.