Жоқты бардай, ақсақты тыңдай етеді.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — жоқ нәрсені бар сияқты көрсетіп, әлсізді мықты етіп көрсету. Астарлы мағынасы — адамның сөзінің, беделінің, тапқырлығы мен ықпалының арқасында біреудің кемдігін жуып-жасырып, жоқты толықтырғандай әсер бере алатынын білдіреді. Кейде жақсы ұйымдастырылған іс, орынды сөз немесе беделді адамның қолдауы кемшілікті байқатпай, істі нәтижелі етіп көрсетеді.
Образдар мен теңеулер
«Жоқты бардай» деген тіркес — тапшылықты молшылықтай етіп көрсету, яғни қолда жоқ нәрсенің орнын сөзбен не амалмен толтыру. «Ақсақты тыңдай етеді» дегені — физикалық әлсіз, кемшін адамды да сөз тыңдататын, беделді, өтімді адамға айналдырады деген бейнелі ұғым. Мұнда «ақсақ» сөзі кемшілік пен әлсіздіктің символы, ал «тыңдай етеді» — қадірлі сөз, ықпал, бедел арқылы мойындату мағынасында қолданылған.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал кейде бір маманның, көшбасшының не тәжірибелі адамның қиын жағдайда да істі тындырып жіберуін сипаттауға қолданылады. Мысалы, шағын ұжымда құрал-жабдық жетіспесе де, ұйымдастыруы күшті жетекші жұмысты реттеп, нәтижені жақсы шығарады. Сонда жұрт «жоқты бардай, ақсақты тыңдай етеді» деп, оның іскерлігі мен шеберлігіне риза болады.