Ел туралы 445
Ел туралы мақал-мәтелдер Отан, бірлік, елдік рух пен халықтың тәлімін қысқа да нұсқа жеткізеді.
445
Мақал-мәтел
139.6K
Қаралым
313
Орташа
Сұрыптау:
Жер берігінде қосың болсын,
Ел берігінде досың болсын.
Ел берігінде досың болсын.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — жердің берік, шұрайлы, жайлы тұсында қоныс те, елдің берік, ынтымақты...
Әйел ерден кетсе де, елден кетпейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: әйел адам ерінен ажыраса да, туған елімен, жұртымен байланысын үзбейді....
Көктем гүлдің бағын ашады,
Көсем елдің бағын ашады.
Көсем елдің бағын ашады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал екі түрлі құбылысты салыстырып, әр нәрсенің өзіне лайық «ашар» кезі мен қозғаушы күші бол...
Жақсыдан әкім қойсаң, елді түзетер.
Жаманнан әкім қойсаң, елді жүдетер.
Жаманнан әкім қойсаң, елді жүдетер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал билікке лайық адамды таңдаудың ел тағдыры үшін аса маңызды екенін айтады. Тура мағынасынд...
Көшбасшысы жоқ болса, ел оңбайды.
Құралай бастаған киік оңбайды.
Құралай бастаған киік оңбайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бастаушысы, жол көрсетушісі жоқ елдің ісі берекесіз болады. Астарлы ма...
Білім - ер азығы,
Ер -ел қазығы.
Ер -ел қазығы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал білім мен ер азаматтың өмірдегі орнын қатар көрсетеді. «Білім – ер азығы» дегені: адамды...
Ер - елдің ық жағының қалқасы,
Жел жағының панасы.
Жел жағының панасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер азаматтың ел ішіндегі орнын, жауапкершілігін және қорған болар қасиетін суреттейді. Т...
Аруақты жерден ат үркеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — қасиетті, киелі, ата-баба ізі қалған жерге ат та тосырқап, үркіп тұрад...
Туған жерде пайда бар,
Өз жеріңдей қайда бар?
Өз жеріңдей қайда бар?
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал туған жердің қадірін жоғары қояды. Адам қайда жүрсе де, өз өскен өлкесінің орны бөлек еке...
Ел - ырыстың кілті,
**Негізгі мағынасы** «Ел — ырыстың кілті» деген мақалдың тура мағынасы — ырыс-берекенің, молшылық пен игіліктің бастауы...
Бірлік пен ерлік егіз.
**Негізгі мағынасы** Бірлік пен ерлік бір-бірінен ажырамайтын екі қасиет. Халықтың басы қосылса, ортақ мақсатқа жету оңа...
Ер - елдің айнасы.
**Негізгі мағынасы** «Ер - елдің айнасы» деген мақал ер азаматтың мінезі, ісі, сөзі мен жүріс-тұрысы тұтас елдің болмыс...
Жақсы ұл - елдің туы.
**Негізгі мағынасы** Жақсы ұл — отбасының ғана емес, бүкіл елдің абыройын көтеретін азамат. Мақал тура мағынасында, жақс...
Бақ болмайды басқа бақ,
Есің барда елің тап.
Есің барда елің тап.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға шын бақыт пен береке өзге жерден емес, туған елінен табылатынын ұқтырады. «Бақ бол...
Лашын құсқа әуе қадірлі,
Жүйрік атқа дала қадірлі,
Ата-анаға бала қадірлі.
Жүйрік атқа дала қадірлі,
Ата-анаға бала қадірлі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр нәрсенің өзіне лайық, ең қадірлі ортасы болатынын айтады. Лашын үшін кең әуе — еркінді...
Ең көп оқылған
Өсер елдің баласы,
Бірін-бірі батыр дейді.
Өшер елдің баласы,
Бірін-бірі қатын дейді.
Бірін-бірі батыр дейді.
Өшер елдің баласы,
Бірін-бірі қатын дейді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің болашағы жас ұрпақтың сөзінен, ойынан, бір-біріне берген бағасынан білінеді дегенді...
Ит - тойған жеріне,
Ер жігіт - туған жеріне.
Ер жігіт - туған жеріне.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның табиғаты мен ер жігіттің елге, жерге деген сүйіспеншілігін салыстырады. Ит тойған...
Үйге дәуіт кірсе, құт кіреді.
**Негізгі мағынасы** Үйге дәуіт кірсе, құт кіреді деген мақал үйге кірген кішкентай да, зиянсыз жәндікті жақсылықтың бел...
Көп түкірсе, көл болады,
Көп біріксе, ел болады.
Көп біріксе, ел болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — көп адамның аз-аздан түкіргені жиналып, көлдей үлкен нәрсеге айналуы....
Бірлігі жоқ ел тозады,
Бірлігі күшті ел озады.
Бірлігі күшті ел озады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің тірегі — бірлік екенін айтады. Бірлігі жоқ жұрт іштен ыдырап, тіршілігі әлсіреп, бе...
«Ел туралы» мақал-мәтелдер қазақтың елдік санасын, Отанға сүйіспеншілігін, бірлік пен татулықтың қадірін айқын бейнелейді. Бұл санаттағы нақыл сөздер халықтың ғасырлар бойғы тәжірибесінен туған ой-тұжырымды ықшам түрде жеткізіп, ел мен жердің қасиетін ұғындырады.
Мұнда туған жерді құрметтеу, халыққа қызмет ету, намыс пен абыройды сақтау, ынтымақтың күші сияқты тақырыптар жиі айтылады. Елдікті дәріптейтін бұл мақалдар мен мәтелдер жас ұрпаққа тәлім беріп, ұлттық құндылықты сақтауға, қоғамда жауапкершілік пен бауырмалдықты нығайтуға үндейді.
Мұнда туған жерді құрметтеу, халыққа қызмет ету, намыс пен абыройды сақтау, ынтымақтың күші сияқты тақырыптар жиі айтылады. Елдікті дәріптейтін бұл мақалдар мен мәтелдер жас ұрпаққа тәлім беріп, ұлттық құндылықты сақтауға, қоғамда жауапкершілік пен бауырмалдықты нығайтуға үндейді.