Адам туралы — 83-бет 4641
Сұрыптау:
Мешкей семірмейді, ұры байымайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ашкөздік пен арамдықтың түбі жақсылыққа жеткізбейтінін айтады. Тура мағынасында көп жейтін…
Миға ерген дене азбайды,
Милыға ерген ел азбайды.
Милыға ерген ел азбайды.
Негізгі мағынасы Дене мидың айтқанымен жүрсе, қимылы орнымен болады, күшін босқа шашпай, жүдемейді. Ел де дәл солай…
Милауға сөз ұқтырғанша,
Бураны кезіктіру оңай.
Бураны кезіктіру оңай.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ақылы аз, түсінігі төмен адамға сөз түсіндіру қиын, тіпті ашулы не…
Ми ойлағанды тіл тындырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам ойын жүзеге асыратын, ішкі ойды сыртқа шығаратын күш — тіл екенін білдіреді. Адам не…
Миуасыз ағаштың бұтағы тік.
Негізгі мағынасы «Миуасыз ағаштың бұтағы тік» деген мақалдың тура мағынасы — жемісі жоқ ағаштың бұтағы салмақтан…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Мінгені есек,
Айтқаны өсек,
Тұла бойы есеп.
Айтқаны өсек,
Тұла бойы есеп.
Негізгі мағынасы Мақал бір адамның бейнесін үш штрихпен сызып береді: астындағы көлігі — есек, аузындағы сөзі — өсек…
Мінез көркі - игілік.
Негізгі мағынасы «Мінез көркі - игілік» деген мақал адамның сыртқы сұлулығынан бұрын ішкі болмысы маңызды екенін…
Міселі абырой сақтайды,
Місесіз аруақ аттайды.
Місесіз аруақ аттайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға бедел мен абыройдың, намыс пен ұяттың сыртқы күштен де маңызды екенін білдіреді…
Мойнында - қосақ, артында - тіркеу.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы малдың мойнында қосақ, артында тіркеу бар екенін білдіреді. Астарлы…
Мойны ырғайдай, биті торғайдай.
Негізгі мағынасы Мақал адамның қатты жүдеп, жоқшылыққа ұшыраған күйін әсірелеп суреттейді. Тура мағынасы: мойны…
Мойынға байланған кәрі жілік.
Негізгі мағынасы «Мойынға байланған кәрі жілік» деген мақал бір істің адамға жүк болып жабысуын, шешуі қиын күйге…
Мол берсең молда да бәйек болады.
Негізгі мағынасы Мол берсең, тіпті сабырлы, сыйлы молда да бәйек болып, жүгіріп қызмет етеді. Мақал жақсы ақы, мол сый…
Молда «бер» деген сөзді білмейді,
«Ал» деген сөзді біледі.
«Ал» деген сөзді біледі.
Негізгі мағынасы Молда бер деген сөзді білмейді, ал деген сөзді біледі: ол беруді үйренбеген, тек алуға дағдыланған…
Молда білгенін оқиды,
Қарға көргенін шоқиды.
Қарға көргенін шоқиды.
Негізгі мағынасы Молда білгенін оқиды, қарға көргенін шоқиды: әркім өз шамасына, өз табиғатына қарай әрекет етеді…
Молдадан хат қалады,
Жақсыдан зат қалады.
Жақсыдан зат қалады.
Негізгі мағынасы Молданың артында хат, яғни жазу, кітап қалады, жақсы адамның артында зат — көзге көрінетін игі іс…
Молдалының тілі - сынық,
Төрелінің тізі - сынық.
Төрелінің тізі - сынық.
Негізгі мағынасы Молдаға тәуелді жерде адамның тілі сынық, төреге тәуелді жерде тізесі сынық. Тілі сынық — еркін сөйлей…
Молданы мазарда көр,
Делдалды базарда көр.
Делдалды базарда көр.
Негізгі мағынасы Молданың ісі көбіне мазар басында: ол марқұмға құран оқып, жаназа шығарады. Делдалдың ісі — базарда…
Молданың қылғанын қылма, айтқанын қыл.
Негізгі мағынасы Молданың қылғанын қылма, айтқанын қыл: насихат берушінің өз ісі әрдайым үлгі бола бермейді, бірақ оның…
Молданың сәлдесі ақ болғанмен, ниеті қара.
Негізгі мағынасы Молданың сәлдесі ақ, бірақ ниеті қара: сырты таза, іші арам. Мақал екіжүзділікті әшкерелейді…
Молда өзін бір алдайды,
Өзгені екі алдайды.
Өзгені екі алдайды.
Негізгі мағынасы Молда өзін бір алдаса, өзгені екі алдайды. Алдымен адам өз ісін ақтап, өз-өзін иландырады, содан соң…
Момынды момын қорғайды,
Түйе қомын қорғайды.
Түйе қомын қорғайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: момын, жуас адамды өзіне ұқсас, тыныш мінезді жан қорғайды; түйенің қомын…
Момын - жаманның інісі.
Негізгі мағынасы «Момын - жаманның інісі» деген мақал сырттай жуас, үндемес адам кейде жамандыққа тез еріп кетуі мүмкін…
Момынның есебін қу табады ,
Қудың есебін Құдай табады.
Қудың есебін Құдай табады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам айламен, қулықпен біреуді алдаса, оның есебі бір күні ашылатынын білдіреді. Тура…
Мөлдек атып ішкен ас,
Мерт кетірмей тындырмас.
Мерт кетірмей тындырмас.
Негізгі мағынасы Ыдысты лық толтырып, шүпілдетіп, ашқарақтықпен асығыс ішкен ас адамға пайда емес, зиян әкеледі, түбі…
Мұңайғанда мұң бар,
Жымиғанда сыр бар.
Жымиғанда сыр бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ішкі күйі бет-жүзінен, мінезінен байқалатынын білдіреді. Тура мағынада мұңайған…
Мұртын балта шаппайды.
Негізгі мағынасы Ешқандай қауіп, қиындық әсер етпейтін адам туралы айтылады: балта да оның мұртына зақым келтіре…
Мұрты өскендердің өздері кәпір,
Шашы өскендердің елі кәпір.
Шашы өскендердің елі кәпір.
Негізгі мағынасы Мұртын қырқпай, өсіріп жіберген адам өзі кінәлі, ал шашы өскен адамның ұқыпсыздығы оның еліне сын…
Мұрын болмаса, екі көз бірін-бірі шұқыр еді.
Негізгі мағынасы Мұрын болмаса, екі көз бірін-бірі шұқып тастар еді деген сөз: екі тарапты бөліп тұратын үшінші күш…
Мықтыға момын күш қылмас.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы: әлсіз, жуас адам күшті, өктем адамға қарсы тұра алмайды. Астарлы мағынасы: қай…
Мылжың үндемесе, басы ауырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал көп сөйлеп, орынсыз сөзге әуес адам бір сәт үнсіз қалса, ішкі мазасыздығы артып, өзіне ауыр…
Мылқаудың тілін анасы біледі.
Негізгі мағынасы Сөйлей алмайтын баланың не айтқысы келгенін, оның ымы мен дыбысын ешкім түсінбесе де, анасы түсінеді…
Мынау атты жұрт көргендей тәуір ғып бер,
Болмаса, бәрін құртып, жауыр ғып бер.
Болмаса, бәрін құртып, жауыр ғып бер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің тура мағынасында атқа жақсы күтім жасап, ел көретіндей жарамды қылып беруді, ал егер…
Мың адам салған көпірді бір адам бұзады,
Бір адамның жаққан отына мың адам жылынады.
Бір адамның жаққан отына мың адам жылынады.
Негізгі мағынасы Мақал екі қарама-қарсы суретті қатар қояды. Бірінші жолда мың адам күш біріктіріп салған көпірді бір…
Мың ділдә;
бардың қалтасында,
жоқтың ауызында.
бардың қалтасында,
жоқтың ауызында.
Негізгі мағынасы Мың ділдә — көп ақша. Ол бай адамның қалтасында жатады, ал кедейдің тек аузында жүреді: жоқ адам «мың…
Мың досың болса да,
Біреуінің орны бөлек.
Біреуінің орны бөлек.
Негізгі мағынасы Адамның досы қанша көп болса да, солардың ішінде біреуі ерекше жақын, оның орнын ешкім баса алмайды…
Мың жаман тұрмайды қара пұлға
Бір жақсы болады елге тұлға.
Бір жақсы болады елге тұлға.
Негізгі мағынасы Бұл мақалда көп жаман адам бір жиналса да, елге пайдасы аз, салмағы жоқ екені айтылады. Ал бір ғана…
Мың жаудан бір жансыз жаман.
Негізгі мағынасы Мың жау ашық келеді, оны көресің, санайсың, қарсы тұрасың. Ал бір жансыз, яғни тыңшы, жасырын жүріп…
Мың жолдас жақсы,
Мың жолдастан бір дос жақсы.
Мың жолдастан бір дос жақсы.
Негізгі мағынасы Жолдас көп болғаны жақсы: жолда, жиында, шаруада қасыңда жүретін таныс керек болмайтын кез сирек…
Мың күн жанған шырақ бір күн сөнеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ұзақ уақыт жанып тұрған шырақтың да бір күні сөніп қалатыны. Астарлы…
Мыңнан шыққан,
Жүзден озған.
Жүзден озған.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көптің ішінен суырылып шығып, жүздегеннің алдына шыққан адам туралы…