Жақсылық, жамандық туралы — 21-бет 2192
Сұрыптау:
Жақсының сөзі кепіл,
Жаманның өзі кепіл.
Жаманның өзі кепіл.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамның айтқан сөзі сенімге тұрады, ал жаман адамның өз басы да…
Жақсының сыры кетсе де,
Сыны кетпейді.
Сыны кетпейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адам туралы айтады. Тура мағынасында оның құпиясы, ішкі сыры ашылып қалса да, жақсы…
Жақсының үйі мен түзі бірдей.
Негізгі мағынасы «Жақсының үйі мен түзі бірдей» деген мақал жақсы, тәрбиелі, ізетті адам үйінде де, түзде де бір…
Жақсының үйі түссе, күйі түседі,
Жаманның үйі түссе, бүйі түседі.
Жаманның үйі түссе, бүйі түседі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адам мен жаман адамның мінезін салыстырып тұр. Жақсы кісі біреудің үйіне кірсе, артық…
Жақсының шапағаты
Тиер тар жерде.
Жаманның кесапаты
Тиер әр жерде.
Тиер тар жерде.
Жаманның кесапаты
Тиер әр жерде.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның пайдасы тек кең кезде емес, қысылған, қиын шақта ерекше білінетінін айтады…
Күнде бір мақал
«Жақсылық, жамандық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жақсыны сыйласаң, есіңнен кетпейді,
Жаманды сыйласаң, есігіңнен кетпейді.
Жаманды сыйласаң, есігіңнен кетпейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамға құрмет көрсетсең, оның жақсылығы жадыңда сақталады; ал…
Жақсыны халық мақтар,
Жаманды халық даттар.
Жаманды халық даттар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамды ел мақтап, қадірлейді, ал жаман адамды жұрт даттап, сөкеді…
Жақсы өтіріктен жаман шындық артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақал шындықтың кейде ащы, ауыр болса да, өтіріктен әлдеқайда құнды екенін білдіреді. «Жақсы…
Жақсы сөз айт, пайда табасың,
Жаман сөз айтпа, аман қаласың.
Жаман сөз айтпа, аман қаласың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің адам өміріне тікелей әсер ететінін білдіреді. Жақсы, сыпайы, орынды айтылған сөз…
Жақсы сөз - жан азығы.
Негізгі мағынасы «Жақсы сөз - жан азығы» деген мақал адамға жылы, ізгі, дем беретін сөздің рухани күшін айтады. Тура…
Жақсы сөзіңді сыйлар.
Негізгі мағынасы «Жақсы сөзіңді сыйлар» деген мақал адамның жылы, орынды, ізетті сөзінің қадірі болатынын білдіреді…
Жақсы сөз сүйіндіреді,
Жаман сөз күйіндіреді.
Жаман сөз күйіндіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің адамға тікелей әсер ететінін айтады. Жақсы, жылы, орынды айтылған сөз адамды…
Жақсы сөйлесе, аузынан гүл төгілер,
Жаман сөйлесе, аузынан жын төгілер.
Жаман сөйлесе, аузынан жын төгілер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің адам мінезін, ішкі дүниесін айқындайтынын білдіреді. Жақсы адам жылы, сыпайы, ойлы…
Жақсысы болса, қостай бер,
Жаманы болса, тастай бер.
Жаманы болса, тастай бер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мен іс-әрекеттің жақсысын қолдап, жаманына араласпау, одан бойды аулақ ұстау керегін…
Жақсы - сыйлағанының құлы,
Жаман - қорыққанының құлы.
Жаман - қорыққанының құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезін салыстырып көрсетеді. Жақсы адам өзіне көрсетілген сый-құрметке жауап ретінде…
Жақсы текшіл, жаман кекшіл.
Негізгі мағынасы Жақсы адам өкпе-ренішті ұзақ сақтамайды, кешірімге бейім келеді, ал жаман адам болса, кішкентай…
Жақсы топта танылады,
Мырза жоқта танылады.
Мырза жоқта танылады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мен ортаның байланысын көрсетеді. Бірінші жолда жақсы адам өз ортасында, жақсы…
Жақынды жаралама,
Алысты қаралама.
Алысты қаралама.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды өзіне жақын жүрген кісіні ренжітпеуге, қадірін білмеуге шақырады. «Жақынды жаралама»…
Жақын таласса, жатқа жем.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы – бір-біріне жақын адамдар, яғни туыс, ағайын, дос не көрші өзара…
Жалақордан қарыз алсаң,
Әкесінің құнын сұрар.
Әкесінің құнын сұрар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал біреудің өсекші, жалақор, сенімсіз адам екенін ескертіп тұр. Мұндай адамнан қарыз алу оңай…
Жалаңаш кісіні ұры тонамайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: үстінде ештеңесі жоқ, яғни еш малы, заты, дүниесі жоқ адамды ұры…
Жалғанға жалқау нанады, не аңқау нанады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жалған сөзге, өтірікке көбіне жалқау адам мен аңқау адам сенеді. Астарлы…
Жалған жолдас көзіңе мақтар,
Сырт айналып сойылын баптар.
Сырт айналып сойылын баптар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жалған дос пен екіжүзді адамға сенбеуді ескертеді. Ол бетіңе күліп, алдыңда мақтағансып…
Жалған ісі ақыретке кетпейді.
Негізгі мағынасы Мақалдағы «жалған» — «өтірік» мағынасынан бұрын «бұл дүние, өткінші өмір» деген көне ұғым («жалған…
Жалғыз біткен дәулеттің,
Жалғыз айтқан әннің сәні жоқ.
Жалғыз айтқан әннің сәні жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жалғыз шыққан дәулет те, жалғыз орындалған ән де толық әсер бермейді…
Жалғыз болсаң, түйе сақта,
Жарлы болсаң, бие сақта.
Жарлы болсаң, бие сақта.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға қолындағы мүмкіндігіне қарай тірлік қылуды, күнкөрісте шамасына сай шаруаны таңдауды…
Жалғыз кісі жауынгер емес.
Негізгі мағынасы «Жалғыз кісі жауынгер емес» деген мақалдың тура мағынасы — бір адамның өзі соғысқа да, үлкен іске де…
Жалқауға күнде той.
Негізгі мағынасы «Жалқауға күнде той» деген мақал жалқау адам еңбек етпей-ақ өмірдің қызығын көргісі келетінін…
Жалқауға сөз, шабанға қамшы өтпейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жалқау адамға қанша ақыл айтсаң да, ол тез өзгермейтінін білдіреді. Тура мағынасында сөз де…
Жалқау көп ұйықтайды, іс жақпайды,
Жұмыс тапсырса, мойынсұнбай қылжақтайды.
Жұмыс тапсырса, мойынсұнбай қылжақтайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жалқау адамның мінезін әшкерелейді. Тура мағынасында ол көп ұйықтап, жұмысқа зауқы…
Жалмауызға да жан керек.
Негізгі мағынасы «Жалмауызға да жан керек» деген мақалдың тура мағынасы — тіпті жауыз, қатігез, адамға зиян келтіретін…
Жаман ағайын
бар болса, көре алмайды,
жоқ болса, бере алмайды.
бар болса, көре алмайды,
жоқ болса, бере алмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал туыстың бәрі бірдей жақсы болмайтынын ескертеді. Ағайынның жаманы бар болса, бауырының…
Жаман ағайын күншіл,
Жақсы ағайын сыншыл.
Жақсы ағайын сыншыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ағайынның екі түрлі болмысын салыстырады. «Жаман ағайын күншіл» дегені — жақыныңның…
Жаман адамға жақсы құрмет жараспас.
Негізгі мағынасы Жаман ниетті, әдепсіз, пасық адамға көрсетілген артық ілтипат оның қадірін арттырмайды, қайта орынсыз…
Жаман адамға мал бітсе,
Кетпестей көреді.
Үсті су болса,
Кеппестей көреді.
Кетпестей көреді.
Үсті су болса,
Кеппестей көреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жаман мінезді, пиғылы бұзылған адамға байлық не мүмкіндік берілсе, оны мәңгілік өзінікі…
Жаман адамды жақынға санама,
Жаман жолды жақынға санама.
Жаман жолды жақынға санама.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жаман мінезді, теріс ниетті адамды өзіңе жақын тартпа, сондай-ақ зиянды…
Жаман адам кетсе,
Дүние кеңіп қалғандай болады.
Жақсы адам кетсе,
Дүние кеміп қалғандай болады.
Дүние кеңіп қалғандай болады.
Жақсы адам кетсе,
Дүние кеміп қалғандай болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамдардың қоғамдағы орны мен ықпалын салыстырып айтады. Жаман адам кетсе, оның кесірі…
Жаман айтпай, жақсы жоқ.
Негізгі мағынасы Мақал әңгіме ішінде жиі кіріспе сөз ретінде айтылады. Қазақ ұғымында жаман нәрсені ауызға алудан…
Жаман атқа жал бітсе,
Жанына торсық байлатпас.
Жаман адамға мал бітсе,
Жанына қоңсы қондырмас.
Жанына торсық байлатпас.
Жаман адамға мал бітсе,
Жанына қоңсы қондырмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жаман мінезді, сараң, менмен адамға дәулет қонса да, одан игілік күтудің қиын екенін…
Жаман ат соқпақшыл,
Жаман кісі тоқпақшыл.
Жаман кісі тоқпақшыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жаман мінезді адамды жаман аттың қыңырлығымен салыстырады. Тура мағынада, соқпақшыл ат…