Бірлік туралы 411
Бірлік туралы мақал-мәтелдер халықты татулыққа, ынтымаққа шақырып, ортақ мақсатқа жұмылудың қадірін ұқтырады.
411
Мақал-мәтел
112.4K
Қаралым
273
Орташа
Сұрыптау:
Ел қуатты болмай,
Қуаныш тұрақты болмайды.
Қуаныш тұрақты болмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — елдің қуаты артпай, халықтың жағдайы нығаймай, қуаныш та ұзаққа бармай...
Алыспақ бар, атыспақ жоқ.
**Негізгі мағынасы** «Алыспақ бар, атыспақ жоқ» деген мақал ел ішіндегі қайшылық пен тартыс сөзбен, намыспен, кейде дау...
Екі ағайынды жігіттің,
Кере қарыс жалы бар.
Жалғыз басты жігіттің,
Шығар-шықпас жаны бар.
Кере қарыс жалы бар.
Жалғыз басты жігіттің,
Шығар-шықпас жаны бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ағайын-туыстың, арқа сүйер жақынның адам өміріндегі күш-қуатын көрсетеді. «Екі ағайынды ж...
Жаман арба жол бұзар,
Жаман адам ел бұзар.
Жаман адам ел бұзар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: сапасыз, жарамсыз арба жүріп келе жатып жолды бұзады, ізді тегістемей,...
Іргесі берік елді жау ала алмас,
Бірлігі бар елді дау ала алмас.
Бірлігі бар елді дау ала алмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елдің ең басты қорғаны — бірлік пен ынтымақ екенін айтады. Іргесі берік ел дегеніміз — іш...
Басқарушы болмаса, ел қадірі кетеді.
Елінде айтыс болса, ер қадірі кетеді.
Елінде айтыс болса, ер қадірі кетеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал елді де, ерді де қадірлейтін тәртіп пен әділ басшылықтың маңызын айтады. Тура мағынасында...
Екі қарға таласса, бір құзғынға жем болар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: екі қарға бір жемге таласса, екеуі де әлсіреп, соңында оны құзғын алып...
Екі ұштыны бір күшті қосар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — екі бөлек, әлсіздеу нәрсе біріксе, олар бір күшті нәрсенің қуатына жет...
Еңбек етпей, ер оңбас,
Бірлік болмай, ел оңбас.
Бірлік болмай, ел оңбас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: адам еңбек етпесе, ісі алға баспайды; ел ішінде бірлік болмаса, жұрттың...
Білек бір болса да, бармақ басқа.
**Негізгі мағынасы** Білек бір, яғни қолдың күші ортақ болғанымен, бармақтың әрқайсысы жеке-жеке қызмет атқарады. Мақалд...
Екі жарты - бір бүтін.
**Негізгі мағынасы** «Екі жарты - бір бүтін» деген мақал ерлі-зайыптының бір-бірін толықтырып, бір шаңыраққа айналатыны...
Жолдасы көптің қолдасы көп.
**Негізгі мағынасы** Жолдасы көп адам жалғыз қалмайды, қай кезде де сүйенетін тірегі болады. Мақалдың тура мағынасы — қ...
Жалғыз жаңқа жанбайды,
Жалғыздың ісі оңбайды.
Жалғыздың ісі оңбайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жалғыз адамның үлкен істі тындыра алмайтынын білдіреді. Тура мағынада: бір ғана жаңқа от...
Бірлікті ел бұзылмас.
**Негізгі мағынасы** «Бірлікті ел бұзылмас» деген мақалдың тура мағынасы — егер халық, ауыл не отбасы ауызбіршілікте бол...
Арғын - ағаң, қыпшақ - жағаң,
Қаңлысыз қабыл болмас тобаң.
Қаңлысыз қабыл болмас тобаң.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қазақ ру-тайпаларының өзара байланысын, туыстық пен тіректің қадірін білдіреді. Тура мағы...
Ең көп оқылған
Ағасы бардың жағасы бар,
Інісі бардың тынысы бар.
Інісі бардың тынысы бар.
**Негізгі мағынасы** Ағасы бар адам қорғансыз емес, сүйенер тірегі, ақыл сұрайтын үлкені болады. «Жағасы бар» деу — біре...
Іштен шыққан жау жаман.
**Негізгі мағынасы** «Іштен шыққан жау жаман» деген мақал ел ішінен, өз ортасынан шыққан қауіп сыртқы дұшпаннан да қате...
Алтау ала болса, ауыздағы кетеді,
Төртеу түгел болса, төбедегі келеді.
Төртеу түгел болса, төбедегі келеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — алты адам алауыз болып, бір-бірімен келіспесе, ауыздағы дайын несібе д...
Көп түкірсе, көл болады,
Көп біріксе, ел болады.
Көп біріксе, ел болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — көп адамның аз-аздан түкіргені жиналып, көлдей үлкен нәрсеге айналуы....
Жұмыла көтерген жүк жеңіл.
**Негізгі мағынасы** Жұмыла көтерген жүк жеңіл дегеніміз — бір адамға ауыр болған істі бірнеше адам бірігіп атқарса, ол...
Бұл бөлімде бірлік туралы қазақтың мақал-мәтелдері топтастырылған. Олар ел ішіндегі татулық, ұйымшылдық, өзара сыйластық пен ортақ мүдде үшін жұмылудың маңызын қысқа да нұсқа жеткізеді.
Бірлікке үндейтін нақылдар қиындықты бірге еңсеру, дау-дамайды ақылмен шешу, ру-тайпа емес, тұтас жұрт болып әрекет ету сияқты құндылықтарды дәріптейді. Мұнда жиналған мақал-мәтелдер күнделікті өмірде де, тәрбие мен білімде де ынтымақтың берекеге бастайтынын еске салады.
Бірлікке үндейтін нақылдар қиындықты бірге еңсеру, дау-дамайды ақылмен шешу, ру-тайпа емес, тұтас жұрт болып әрекет ету сияқты құндылықтарды дәріптейді. Мұнда жиналған мақал-мәтелдер күнделікті өмірде де, тәрбие мен білімде де ынтымақтың берекеге бастайтынын еске салады.