Азамат, жігіт, ер туралы — 6-бет 497
Сұрыптау:
Ер - егіз, еңбек - жалғыз.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер жігіттің қатардас, серігі көп болғанымен, еңбектің әрдайым бір адамның жеке…
Ер - егіз.
Ер - елінде әз.
Ер - елінде әз.
Негізгі мағынасы Екі қысқа жол бір ойды толықтырады: ер адам өз елімен егіз, бір-бірінен ажырамайды, ал құрмет пен…
Ер екі айтса - ез,
Хан екі айтса - қатын.
Хан екі айтса - қатын.
Негізгі мағынасы Ер екі айтса — ез, хан екі айтса — қатын дейді мақал. Екі айту — айтқанынан қайту, уәдесін бұзу. Ескі…
Ер - елдің айнасы.
Негізгі мағынасы Бір адамның мінезіне, ісі мен әдебіне қарап, жұрт оның елі туралы пікір түйеді: ер — елінің айнасы…
Ер - елдің иесі, әйел - үйдің иесі.
Негізгі мағынасы «Ер — елдің иесі, әйел — үйдің иесі» деген мақал ер адамның қоғамдағы, ел ішіндегі жауапкершілігін, ал…
Күнде бір мақал
«Азамат, жігіт, ер туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Ер - елдің ық жағының қалқасы,
Жел жағының панасы.
Жел жағының панасы.
Негізгі мағынасы Ер — елдің ық жағындағы қалқасы да, жел жағындағы панасы да: ол жұртты қай жақтан қатер келсе де…
Ер елімен жақсы,
Жер кенімен жақсы.
Жер кенімен жақсы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер азаматтың қадірі ел-жұртымен бірге жүргенде, еліне қызмет еткенде артатынын білдіреді…
Ер елінде, гүл жерінде.
Негізгі мағынасы Ер өз елінде, гүл өз жерінде көрікті: гүлді тамырымен жұлып басқа жерге апарсаң, солып қалады, ер де…
Ер елін сағынса,
Ер-тұрманын тағынар.
Ер-тұрманын тағынар.
Негізгі мағынасы Елін сағынған ер жай қайғырып отырмайды: атын ерттеп, ер-тұрманын тағынып, жолға жиналады. Сағыныш оны…
Ер елуде бала мінезді,
Ер сайыста шала мінезді.
Ер сайыста шала мінезді.
Негізгі мағынасы Ер азамат елу жасқа келгенде мінезі балаға ұқсап кетеді: кішкене нәрсеге ренжиді, ерке, назды болады…
Ер еңбегі елге ортақ.
Негізгі мағынасы Азаматтың еңбегі тек өз отбасына емес, бүкіл елге пайдасын тигізеді. Мал баққан мал өсіреді, ол елдің…
Ер еңбекке бір түйсін.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер азаматтың қадірі мен шынайы болмысы еңбекте танылатынын айтады. Тура мағынасында, ер кісі…
Ер есімі ел есінде.
Негізгі мағынасы Елге еңбегі сіңген адамның есімі халық жадында сақталады: ол дүниеден өтсе де, ісі мен ерлігі…
Ер жаңылып қолға түсер,
Құс жаңылып торға түсер.
Құс жаңылып торға түсер.
Негізгі мағынасы Ер жау қолына күшінің кемдігінен емес, жаңылысып, қателесіп түседі; құс та торға абайсызда, жаңылып…
Ер жігіт бір күнде бір кісілік,
Бір күнде мың кісілік.
Бір күнде мың кісілік.
Негізгі мағынасы Бір жігіттің өзі кей күні қатардағы бір адамның ғана ісін атқарады, ал басқа бір күні, қиын сәт…
Ер жігіт бір өледі,
Қорқақ мың өледі.
Қорқақ мың өледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ер адам бір-ақ рет өледі, ал қорқақ адам қауіптеніп, үрей құшағында…
Ер жігіт - елінің ұлы,
намысының құлы.
намысының құлы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер жігіттің ең үлкен міндеті — өз елін қадірлеу, халқы үшін жауапкершілік сезіну екенін…
Ер жігіт ел үшін туады, ел үшін өледі.
Негізгі мағынасы Ер жігіттің өмірі тұтасымен еліне арналады: ол ел үшін дүниеге келеді, ел үшін еңбек етеді, қажет…
Ер жігітке өлім бар да, қорлық жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер азаматтың өмірінде қауіп-қатер, сынақ, тіпті өлім де болуы мүмкін екенін айтады. Бірақ…
Ер жігітке серуен де серуен,
Сергелдең де серуен.
Сергелдең де серуен.
Негізгі мағынасы Серуен — көңіл көтеріп, жайымен жүру, сапар; сергелдең — әуре-сарсаң, адасып, қиналып жүру. Мақал…
Ер жігіт не көрмейді,
Ер көңіл не бермейді.
Ер көңіл не бермейді.
Негізгі мағынасы Ер жігіттің басынан не өтпейді: жол кешеді, жауға шабады, жоқшылықты да, қуанышты да көреді. Ал ер…
Ер жігіт сегіз қырлы, бір сырлы
Негізгі мағынасы Сегіз қырлы — көп өнерлі, жан-жақты, қай іске салса да қолынан келетін адам; бір сырлы — ішкі жан…
Ер жігіттің екі сөйлегені - өлгені,
Еменнің иілгені - сынғаны.
Еменнің иілгені - сынғаны.
Негізгі мағынасы Ер жігіт берген сөзінде тұруы керек. Бір айтқанын қайта өзгертіп, екіұшты сөйлесе, ол оның беделін…
Ер жігіт үйден шықса, үйіріне қосылады.
Негізгі мағынасы Үйір — айғыр бастаған жылқы тобы; әр жылқы өз үйірін біледі, бөлініп қалса, үйіріне қайта қосылады…
Ер жігіт үйде туып, түзде өлер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер азаматтың өмірі тек үй ішіндегі тыныш тірлікпен шектелмейтінін білдіреді. Тура мағынада…
Ер жігіт үш ақ үй, үш қара үй тігеді.
Негізгі мағынасы Ер жігіт өмірінде үш рет ақ үй, үш рет қара үй тігеді, яғни бірде байып, бірде кедейленіп, тағдырдың…
Ер жолдасы - тәуекел.
Негізгі мағынасы Ердің жолдасы — тәуекел, яғни батыл адамның қасында әрдайым бірге жүретін серігі — батыл шешім. Жолда…
Ер иесіз қос табар.
Негізгі мағынасы Ер жолда жүріп иесіз қос, яғни біреу тастап кеткен баспана табады: ол қайда барса да паналайтын жер…
Ерікті ауызға бөрікті бас сыяды.
Негізгі мағынасы Мақал ерік берілген, тыйылмаған ауыздың кез келген сөзді айта алатынын айтады. «Ерікті ауыз» — ешкім…
Ер кезегі үшке дейін.
Негізгі мағынасы Ер адамға мүмкіндік, кезек үш ретке дейін беріледі: бірінші рет сәтсіз болса, екінші, тіпті үшінші рет…
Еркек дауысты қатында ұят болмас,
Әйел дауысты еркекте қуат болмас.
Әйел дауысты еркекте қуат болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер мен әйелдің табиғи болмысына сай мінез-құлқы мен дауыс, жүріс-тұрыстағы жарасымын…
Еркек қозы - құрбандық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — еркек қозы құрбандыққа жарайтын мал деген ұғым. Астарлы мағынасы — ер…
Еркек қой бұралқы болмас.
Негізгі мағынасы «Еркек қой бұралқы болмас» деген мақал тура мағынасында еркек қойдың үйірден безіп, бұралқы болып…
Ер кешуде, нар көшуде сыналады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам да, түйе де ұзақ жолда, ауыр көште сыналады. Астарлы мағынасы — ер…
Ер көрмеймін деген жерін үш көреді,
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
Ат баспаймын деген жерін үш басады.
Негізгі мағынасы Адам «енді ол жерді көрмеймін», «ол жерге бармаймын» деп ант етсе, тағдыр оны сол жерге үш рет…
Ер күйігінен жер күйігі жаман.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы: ер күйігінен жер күйігі ауыр. «Ер күйігі» — ерінен, яғни жарынан не ел қорғаны…
Ер қадірін ер білер,
Зер қадірін зергер білер.
Зер қадірін зергер білер.
Негізгі мағынасы Ер қадірін ер білер, зер қадірін зергер білер дейді: бір нәрсенің нағыз бағасын оны түсінетін адам…
Ер қазынасы - жүрген із.
Ел қазынасы - көне көз.
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Ел қазынасы - көне көз.
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Негізгі мағынасы Ердің қазынасы — жүріп өткен жолы, яғни көрген-білгені, тәжірибесі; елдің қазынасы — көне көз…
Ер қанаты - ат.
Негізгі мағынасы «Ер қанаты - ат» мақалында ер жігіттің өмірі мен ісі атпен тығыз байланысты екені айтылады. Тура…
Ер қартайса, еркі кетер,
Әйел қартайса, көркі кетер.
Әйел қартайса, көркі кетер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жасына байланысты өзгеретін табиғи құбылысты астарлап жеткізеді. Тура мағынада ер…