Ер - елдің иесі, әйел - үйдің иесі.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ер — елдің иесі, әйел — үйдің иесі» деген мақал ер адамның қоғамдағы, ел ішіндегі жауапкершілігін, ал әйелдің отбасы мен шаңырақтағы орнын айқындайды. Мұнда тура мағынада ер адам ел ісіне араласып, қорған, тірек болуға тиіс деген ой жатыр. Астарлы мағынасы — ер мен әйелдің қызметі бөлек болғанымен, екеуі де бір-бірін толықтырып, қоғам мен отбасының берекесін жасайды. Ер азамат ел намысын қорғап, сыртқы істерге ұйытқы болса, әйел үйдің берекесін кіргізіп, ұрпақ тәрбиесі мен тұрмысқа ие болады.
Образдар мен теңеулер
«Елдің иесі» деген тіркес ер адамның тек билеуші екенін емес, елге жауапты, қамқор, тірек тұлға екенін білдіреді. «Үйдің иесі» дегені әйелдің шаңырақтың жылуы, тәртібі, ынтымағы мен ырысын сақтайтын тұлға екенін танытады. Мұндағы «ел» мен «үй» — кеңістік қана емес, тұтас өмір салтының екі тірегі.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал ер мен әйелдің міндетін бөліп көрсету ғана емес, отбасындағы өзара сыйластық пен жауапкершілікті еске салады. Мысалы, ер адам жұмыс пен қоғамдық іске ден қойып, әйел үй шаруасы мен бала тәрбиесін үйлестірсе, отбасының тірлігі орнығады. Бірақ бүгінгі түсінікте бұл екеуі тең серіктес ретінде бір-біріне сүйеніп әрекет еткені дұрыс.