Ер елімен жақсы,
Жер кенімен жақсы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал ер азаматтың қадірі ел-жұртымен бірге жүргенде, еліне қызмет еткенде артатынын білдіреді. Тура мағынасында ер адам өз ортасымен, халқының қолдауымен көрікті; ал астарлы мағынасында адамның абыройы жалғыз өзінен емес, оның еліне, жұртына пайдасымен өлшенеді. Сондай-ақ туған жер де өзіндегі қазынасымен, байлығымен құнды екенін меңзейді.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ер» сөзі — тек батыр адам емес, жауапкершілігі бар азаматтың бейнесі. «Елімен жақсы» деуі ердің елінен бөлінбей, халықпен біртұтас болғанда ғана мәні ашылатынын көрсетеді. «Жер кенімен жақсы» деген тіркес жердің көркі мен құнын оның ішіндегі кен, байлық, ырыс арттыратынын бейнелейді. Мұнда адам мен жердің қадірі олардың пайдалы қасиеттерімен бағаланатыны астарланып тұр.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал өз еліне адал қызмет ететін азаматтың беделі жоғары болатынын еске салады. Мысалы, туған ауылына мектеп салып берген кәсіпкер немесе елге еңбек сіңірген дәрігер халық алдында құрметке ие болады. Сол сияқты құнарлы жерді дұрыс игерсе, ол елге мол пайда әкеледі. Мақал адамды еліне сүйенуге, жердің қадірін білуге шақырады.
Jer kenimen jaqsy.