Ата-ана туралы 308
Ата-ана туралы мақал-мәтелдер: отбасы қадірі, тәрбие мен құрмет жайлы даналық сөздер.
308
Мақал-мәтел
111.1K
Қаралым
360
Орташа
Сұрыптау:
Ата өнері - балаға мұра.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-анадан, әсіресе әкеден көрген өнер, кәсіп, қабілет пен жақсы мінездің балаға мұра бол...
Жақсыдан жаман туса да,
Тартпай қоймас тегіне.
Тартпай қоймас тегіне.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: жақсы адамнан туған бала кейде мінезі не қылығы жағынан жаман болып көр...
Жаттан жеген майлы астан,
Жақынның жұдырығы артық.
Жақынның жұдырығы артық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: бөтеннің сыйлап берген мол, дәмді асына қарағанда, өз жақыныңның тіпті...
Атаның көңілі балада,
Баланың көңілі далада.
Баланың көңілі далада.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ана мен бала арасындағы табиғи айырманы көрсетеді. Тура мағынасы бойынша, атаның, яғн...
Үлкен бастар, кіші қоштар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: үлкені жол бастайды, кішісі оның соңынан ереді, амандасады, ілтипат біл...
Өлі - тірінің азығы,
Бір сөз - мың сөздің қазығы.
Бір сөз - мың сөздің қазығы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — тірі адам өлген кісінің артында қалған асын, малын, мұрасын пайдаланад...
Ағайын - ағайынның айнасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — ағайын адамдар бір-біріне ұқсас, бірін-бірі көрсететін жақын орта деге...
Бір анадан жақсы да, жаман да туады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бір анадан туған балалардың мінезі де, тағдыры да әртүрлі болуы мүмкі...
Он бала бір әкеге жүк болмайды,
Бір әке он балаға жүк болады.
Бір әке он балаға жүк болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: он бала бірігіп бір әкеге ауырлық түсірмейді, ал бір әкенің он баланы а...
Ақымақ тойынса, туысқанын танымайды
Ақылды тойынса, тәубесінен жаңылмайды.
Ақылды тойынса, тәубесінен жаңылмайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның ішкі мінезі тоқшылықта, молшылықта немесе жақсы жағдайда байқалатынын айтады. Ақ...
Ұл туғанға күн туады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұл бала дүниеге келгенде, әулеттің қуанышы артып, үміті оянады дегенді білдіреді. Тура ма...
Інінің реті - тас қару,
Ағаның жолы - басқару.
Ағаның жолы - басқару.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ағайын арасындағы орынды, жауапкершілікті және қызмет бөлінісін білдіреді. «Інінің реті -...
Ата қарғысы - оқ.
**Негізгі мағынасы** «Ата қарғысы - оқ» деген мақал әкенің наласы өте ауыр, әсері қатты болады дегенді білдіреді. Тура м...
Атадан жақсы ұл туса,
Елінің зоры болады.
Атадан жаман ұл туса,
Адам біткеннің қоры болады.
Елінің зоры болады.
Атадан жаман ұл туса,
Адам біткеннің қоры болады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата тәрбиесінің бала мінезіне тікелей әсер ететінін айтады. Жақсы ұл елге тірек, жұртқа а...
Жетім қыздың жеңгесі көп.
**Негізгі мағынасы** Жетім қыздың жақын қамқоршысы аз болмайды, яғни ол жалғыз қалғанмен, ел-жұрт, туыс-туған оны сыртқа...
Ең көп оқылған
Ата - асқар тау,
Ана - бауырындағы бұлақ,
Бала - жағасындағы құрақ.
Ана - бауырындағы бұлақ,
Бала - жағасындағы құрақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ананың бала өміріндегі орнын өте биік, өте қымбат етіп көрсетеді. Ата — асқар тау: ол...
Атадан - өсиет, анадан - қасиет.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ананың балаға беретін тәрбиесі мен ықпалы зор екенін білдіреді. Тура мағынасында әкед...
Бала балдан тәтті,
Немере жаннан тәтті.
Немере жаннан тәтті.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ұрпақтың қадірін өте биік қояды. Тура мағынасында, бала да, немере де адамның ең жақын, е...
Ата-ананың қадірін,
Балалы болғанда білерсің.
Ағайынның қадірін,
Жалалы болғанда білерсің.
Балалы болғанда білерсің.
Ағайынның қадірін,
Жалалы болғанда білерсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ата-ана мен ағайынның шын қадірі адам басына іс түскенде, өмірдің ауыртпалығын көргенде а...
Әйел жерден шыққан жоқ,
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
Ол - еркектің баласы.
Еркек көктен түскен жоқ,
Әйел - оның анасы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ер мен әйелдің бір-бірінен бөлек емес, өмірде өзара тығыз байланыста екенін білдіреді. Әй...
«Ата - ана туралы» мақал-мәтелдері — қазақтың отбасылық құндылықтарын, перзент парызын және үлкенге құрмет дәстүрін терең танытатын дана сөздер қоры. Бұл санаттағы нақылдар ата-ананың еңбегін бағалау, мейірім мен жауапкершілікті ұғыну, тәрбиенің түп-тамыры отбасынан басталатынын еске салады.
Мұндағы мақал-мәтелдерде ананың ақ сүті, әкенің қорғаны мен өнегесі, ұрпақтың аманаты сияқты ұғымдар кең көрініс табады. Олар күнделікті өмірде бала тәрбиесіне бағыт-бағдар беріп, отбасы берекесін сақтауға, ата-анаға құрмет көрсетуге үндейді. Бұл бөлім ата-ана тақырыбындағы мақал-мәтелдерді жинақтап, мағынасын түсінуге және ойға тоқуға көмектеседі.
Мұндағы мақал-мәтелдерде ананың ақ сүті, әкенің қорғаны мен өнегесі, ұрпақтың аманаты сияқты ұғымдар кең көрініс табады. Олар күнделікті өмірде бала тәрбиесіне бағыт-бағдар беріп, отбасы берекесін сақтауға, ата-анаға құрмет көрсетуге үндейді. Бұл бөлім ата-ана тақырыбындағы мақал-мәтелдерді жинақтап, мағынасын түсінуге және ойға тоқуға көмектеседі.