Ата-ана туралы — 7-бет 306

Қызы бардың - көзі бар,
Ұлы бардың - өзі бар.
Негізгі мағынасы Қызы бардың көзі бар, ұлы бардың өзі бар: қызы бар адамның басқа әулетте, басқа ауылда көзі, жанашыры…
1 LAT 489
Қызымның баласы - Балдан тәтті анасы.
Ұлымның баласы - Қара жылан анасы.
Негізгі мағынасы Әженің аузынан шыққан сөз: қызымнан туған немеренің анасы — өз қызым, сондықтан ол маған балдан тәтті…
2 LAT 871
Қызым, саған айтамын,
келінім, сен тыңда.
Негізгі мағынасы Ене сөзін қызына айтып тұрғандай болады, бірақ шын мәнінде оны келінінің естуін қалайды. Мақал тура…
LAT 594
Қызың - далаң,
Ұлың - панаң.
Негізгі мағынасы Қызың — далаң, ұлың — панаң: қыз ер жетіп, жат жұртқа ұзатылады, ол үйден далаға, сыртқа кетеді; ұл…
LAT 294
Қызыңды жеріне бер,
Жер ыңғайы келмесе, еріне бер.
Негізгі мағынасы Қызыңды жеріне бер, жер ыңғайы келмесе, еріне бер: қызды ұзатқанда алдымен оның баратын ортасына…
LAT 294
Күнде бір мақал
«Ата-ана туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Telegram-ды ашу
Лашын құсқа әуе қадірлі,
Жүйрік атқа дала қадірлі,
Ата-анаға бала қадірлі.
Негізгі мағынасы Лашынға кең аспан, жүйрік атқа ұшы-қиырсыз дала қандай қымбат болса, ата-анаға баласы сондай қымбат…
LAT 344
Мал балада қалады,
Бай далада қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: мал-мүлік пен байлық адамнан мәңгі еріп жүрмейді, ол ұрпаққа қалады не…
LAT 333
Мейірімділікті анадан үйрен,
Әділдікті данадан үйрен.
Негізгі мағынасы Мейірімділікті анадан, әділдікті данадан үйрен: ана баласына жүрек жылуын, кешірімді, қамқорлықты…
LAT 402
Мылқаудың тілін анасы біледі.
Негізгі мағынасы Сөйлей алмайтын баланың не айтқысы келгенін, оның ымы мен дыбысын ешкім түсінбесе де, анасы түсінеді…
LAT 280
Нағашым бай, қайным бай,
Қайтіп жарлы қыласың, Құдайым-ай.
Негізгі мағынасы Нағашым да бай, қайын жұртым да бай, енді Құдай мені қалай кедей етеді деп масаттанған адамның сөзі…
LAT 288
Нар баласын қарпып сүйер.
Негізгі мағынасы Нар түйе баласын еркелеткенде де ақырын иіскеп қана қоймай, аузымен қапсыра қарпып сүйеді. Ірі, күшті…
LAT 342
О, Құдайым, бала бер,
Бала берсең, сана бер.
Сана бермеген балаңды,
Қайтып өзің ала бер.
Негізгі мағынасы Бұл — дұға түріндегі мақал. Адам Құдайдан бала сұрайды, бірақ бала берсең, оған сана да бер дейді…
LAT 1.4K
Он бала бір әкеге жүк болмайды,
Бір әке он балаға жүк болады.
Негізгі мағынасы Бір әке он баланы асырап, киіндіріп, бәрін аяғынан тұрғызады, соны ауырсынбайды. Ал әке қартайып…
LAT 398
Отан - елдің анасы,
Ел - ердің анасы.
Негізгі мағынасы Отан — елдің анасы: ол жұртты жерімен, суымен, тарихымен асырап, бір ел етіп ұстайды. Ел — ердің…
LAT 591
Отан - қуат,
Отбасы - шуақ.
Негізгі мағынасы Отан адамға қуат, күш, сүйеніш береді, ал отбасы — жылу, мейір, күн шуағындай жайлылық. Мақал адам…
2 LAT 808
Отан отбасынан басталады.
Негізгі мағынасы Отанға деген махаббат алдымен өз үйіңнен, ата-анаңнан, бауырларыңнан басталады. Бала Отан ұғымын…
LAT 629
Өз ағасын ағалай алмаған
Кісі ағасын жағалай алмас.
Негізгі мағынасы Туған ағасын аға деп сыйлай алмаған адам бөтен кісінің ағасына да жақын бола алмайды, оның панасын…
LAT 380
Өз анасын зор тұтқан,
Кісі анасын қор тұтпас.
Негізгі мағынасы Өз анасын ардақтап, жоғары ұстаған адам басқа біреудің анасын да кемсітпейді. Мақалдың өзегі — ізет…
LAT 327
Өз балаңды өскенше,
Немереңді өлгенше бағасың.
Негізгі мағынасы Өз балаңды өскенше, немереңді өлгенше бағасың: ата-ана баласын ер жеткенше бағады, ал немереге деген…
LAT 560
Өз балаң өзекке тепсең де кетпейді,
Кісі баласы кісендесең де тұрмайды.
Негізгі мағынасы Өз балаңды ашуланып шетке қақсаң да, ол сені тастап кетпейді, бәрібір қайтып оралады. Бөтен адамның…
LAT 613
Өзі болған қыз төркінін танымас.
Негізгі мағынасы Өзі болған қыз — тұрмысқа шығып, өз алдына шаңырақ көтерген, тәуір тұрып, ешкімге мұқтаж болмай қалған…
LAT 534
Өзіңді көрген өлсе өлсін,
Атаңды көрген өлмесін.
Негізгі мағынасы Өзіңмен замандас, сені көрген адамдар өлсе өлсін, бірақ әкеңді көрген, оны білген үлкендер тірі…
LAT 315
Өз қолыңда болмаса, әкең де жат.
Негізгі мағынасы Өз қолыңда, өз билігіңде болмаса, әкеңнің дүниесі де саған бөтен. Мақал тәуелсіздіктің, өз еңбегіңмен…
1 LAT 427
Өлгенге өкпе жүрмейді.
Негізгі мағынасы «Өлгенге өкпе жүрмейді» деген мақалдың тура мағынасы — адам дүниеден өткеннен кейін оған ренжіп…
LAT 289
Өлі риза болмай, тірі байымайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — өлген адамның аруағын разы етпей, тірілердің берекесі толық болмайды…
LAT 1.1K
Өлі - тірінің азығы,
Бір сөз - мың сөздің қазығы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — тірі адам өлген кісінің артында қалған асын, малын, мұрасын пайдаланады…
LAT 410
Сегізінде баланың тісі түседі,
Сексенде ердің бір-біріне ісі түседі.
Негізгі мағынасы Сегіз жасында баланың сүт тістері түседі, бұл — өсудің табиғи кезеңі; сексенге келгенде ер адамдардың…
LAT 277
Сен оқысаң, мен тоқыдым.
Негізгі мағынасы Сен кітап оқып жүргенде, мен өмірден көріп, көңіліме тоқыдым — тәжірибелі адамның оқығанға айтқан…
LAT 318
Сиырды жақсы көрсеткен - артындағы танасы:
Әйелді жақсы көрсеткен - бауырындағы баласы.
Негізгі мағынасы Сиырдың бағасын оның артынан ерген тана көтереді: төлі бар сиыр сауын береді, малды көбейтеді…
LAT 280
Сойқанды әкеден сотқар ұл туады.
Негізгі мағынасы Сойқанды әкеден сотқар ұл туады деген мақалдың тура мағынасы — әкесі дөрекі, қатал, берекесіз…
LAT 304
Соры қалың әкенің -
кер бағып ұлы өседі,
сөз бағып қызы өседі.
Негізгі мағынасы Соры қалың, яғни бағы ашылмай, бейнеті арылмаған әкенің балалары да оңып өспейді: ұлы ашу-ыза мен…
LAT 336
Сыйласаң ата-анаңды,
Кешірер сенің қатеңді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ата-анаға құрмет көрсетудің, оларды шын көңілмен сыйлаудың үлкен тәрбиелік мәні бар екенін…
LAT 329
Тай ат болса, ат тынар,
Ұл ер болса, ата тынар.
Негізгі мағынасы Тай өсіп ат болғанда, кәрі ат тынығады: ендігі жүк жас атқа түседі. Сол сияқты ұл ер жеткенде, әке…
LAT 305
Тай өссе, ат шығады,
Ұл өссе, әке тынығады.
Негізгі мағынасы Тай өсіп, ат болады; ұл өсіп ер жетсе, әкесі тынығады. Мақал ұл өсірудің жемісін айтады: ауыр жұмыс…
LAT 371
Тапқан ана емес, баққан ана.
Негізгі мағынасы Баланы дүниеге әкелген әйел ғана емес, оны емізіп, бағып-қағып, түн ұйқысын төрт бөліп өсірген адам…
LAT 350
Тегінде бар тегі озар.
Негізгі мағынасы Тегінде бар болса, тегі озады: адамның бойындағы тұқымнан келген қасиет ерте ме, кеш пе көрініп, оны…
LAT 600
Тіріде сыйласпаған өлгенде жыласпайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам тірі кезінде бір-бірін қадірлеп, сыйластық көрсетпесе, өлген соң…
LAT 322
Төркінге сенгеннің төбесі тесік.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — төркінге, яғни қыздың туған жағына шамадан тыс арқа сүйеген адамның…
1 LAT 498
Төркін десе, қыз төзбейді,
Көкпек десе, түйе төзбейді.
Негізгі мағынасы Төркін туралы сөз қозғалса, ұзатылған қыз шыдай алмай, туған үйіне ұмтылады; көкпек десе, түйе де…
LAT 450
Төркін десе, қыз төзбейді,
Тұз десе, түйе төзбейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал алыста жүрген жанның өз еліне, төркініне тартатынын білдіреді. Қыз бала өз төркінін сағынып…
LAT 360

Басқа тақырыпшалар