Қызымның баласы - Балдан тәтті анасы.
Ұлымның баласы - Қара жылан анасы.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал немереге деген сүйіспеншіліктің шексіз екенін білдіреді. Тура мағынасында қыздан туған бала да, ұлдан туған бала да – әулеттің қуанышы. Астарлы мағынасы: ата-ана үшін немере өз баласынан да ыстық, өйткені ол ұрпақ жалғастығын, шаңырақтың берекесін көрсетеді. Қазақ танымында немере – жүрекке жылу, көңілге медеу.
Образдар мен теңеулер
«Балдан тәтті» деген тіркес немеренің ең сүйкімді, ең қымбат жан екенін бейнелейді. Ал «қара жылан» сөзі сырттай ауыр естілгенімен, мұнда терең өкініш не көңілдің тарылуы жоқ, керісінше, ұлдың баласына да сондай ерекше байланыс барын, бірақ кейде ата-ана мен бала арасындағы жауапкершілік, мінез айырмасы сезілетінін ишаралайды. Яғни образдар арқылы немеренің орны бөлек екені айтылады.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал әже-шешелер мен аталардың немересіне деген мейірімін сипаттауда жиі айтылады. Мысалы, қалада жұмыс істеп жүрген ата-әже демалыс сайын немересін көргісі келіп, телефонмен сөйлескенде: «Немеремді сағындым, қызымның баласы балдан тәтті ғой» деп жатады. Бұл – ұрпақ сабақтастығы мен отбасы жылуын білдіретін сөз.
Ulymnyń balasy - Qara jylan anasy.