Адам туралы — 37-бет 4641
Сұрыптау:
Еріншекке есік асу,
Жалқауға бұлт жүк.
Жалқауға бұлт жүк.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еріншек пен жалқаудың тіршіліктегі ұсақ нәрсені де ауыр көретінін білдіреді. Тура мағынада…
Еріншекке жоқ сылтау.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еріншек адам істің жөнін іздемей, өз міндетінен қашуға әрдайым бір себеп тауып алатынын…
Еріншекке күнде ертең.
Негізгі мағынасы «Еріншекке күнде ертең» мақалы жалқау адамның ісін бүгінге емес, үнемі ертеңге ысыра беретінін…
Еріншекке табалдырық та асу.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еріншек, жалқау адам үшін ең қарапайым іс те ауыр көрінетінін білдіреді. Тура мағынасында…
Еріншектің ертеңі көп,
Жеңілтектің селтеңі көп.
Жеңілтектің селтеңі көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жалқау, еріншек адамның ісі бітпей, бәрін «ертеңге» ысыра беретінін білдіреді. Ол бүгін…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Еріншектің ісі екі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еріншек адам бастаған ісін соңына жеткізе алмай, бір шаруаны екі рет қайта істеуге мәжбүр…
Еріншек түске дейін ұйықтайды,
Кешке дейін есінейді.
Кешке дейін есінейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал еріншектік пен жалқаулықтың адамды кері тартып, уақытын зая кетіретінін білдіреді. Тура…
Ерке бала екі жылар.
Негізгі мағынасы Ерке бала екі рет жылайды: бірінші рет — қалағанын бермегенде, бала кезінде; екінші рет — өскенде…
Ерке бала ел болмас.
Негізгі мағынасы Ерке өскен бала ел болмайды, яғни елге пайдалы, жауапкершілікті азамат болып шықпайды. Мақал шектен…
Ерке баланың көзі жасты,
Аяғын бұзау басты.
Аяғын бұзау басты.
Негізгі мағынасы Ерке баланың көзінен жас кетпейді: аяғын бұзау басып кетсе де шыңғырады. Бұзау кішкентай, жеңіл төл…
Ер кезегі үшке дейін.
Негізгі мағынасы Ер адамға мүмкіндік, кезек үш ретке дейін беріледі: бірінші рет сәтсіз болса, екінші, тіпті үшінші рет…
Ерке ит ауыз жалайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: еркелетіп, өзіне үйір қылған ит адамның қолына, ыдысына, аузына…
Еркек дауысты қатында ұят болмас,
Әйел дауысты еркекте қуат болмас.
Әйел дауысты еркекте қуат болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер мен әйелдің табиғи болмысына сай мінез-құлқы мен дауыс, жүріс-тұрыстағы жарасымын…
Еркек көп болса, отын жоқ,
Әйел көп болса, су жоқ.
Әйел көп болса, су жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көп еркек жиналса, отын тасып әкелетін, ошаққа жағатын адам азаяды; ал…
Еркек көп жер отынға жарымайды,
Әйел көп жер суға жарымайды.
Әйел көп жер суға жарымайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал үй ішіндегі істің бір адамға ғана емес, ортақ тәртіп пен үлеске сүйенетінін аңғартады. Тура…
Еркек қой бұралқы болмас.
Негізгі мағынасы «Еркек қой бұралқы болмас» деген мақал тура мағынасында еркек қойдың үйірден безіп, бұралқы болып…
Еркек түз сақтайды,
Әйел үй сақтайды.
Әйел үй сақтайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер мен әйелдің отбасы мен тіршіліктегі ортақ қызметін көрсетеді. Тура мағынасында ер адам…
Еркенің жасы кетпес,
Жорғаның тері кеппес.
Жорғаның тері кеппес.
Негізгі мағынасы Еркенің жасы кетпес, жорғаның тері кеппес: ерке адамның көзінен жас кетпейді, ал жорға аттың тері…
Ер күйігінен жер күйігі жаман.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы: ер күйігінен жер күйігі ауыр. «Ер күйігі» — ерінен, яғни жарынан не ел қорғаны…
Ер қадірін ер білер,
Зер қадірін зергер білер.
Зер қадірін зергер білер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мен заттың қадірін сол істің жайын жақсы білетін, сол ортада шыңдалған кісі ғана дұрыс…
Ер қазынасы - ескі сөз,
Ел қазынасы - ескі сөз,
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Ел қазынасы - ескі сөз,
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ердің, елдің, тілдің ең қымбат байлығы көне сөз, яғни атадан қалған…
Ер қазынасы - жүрген із.
Ел қазынасы - көне көз.
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Ел қазынасы - көне көз.
Тіл қазынасы - ескі сөз.
Негізгі мағынасы Бұл мақал үш түрлі қазынаны қатар бағалайды: ердің қазынасы — артында қалған ізі, елдің қазынасы…
Ер қартайса, еркі кетер,
Әйел қартайса, көркі кетер.
Әйел қартайса, көркі кетер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жасына байланысты өзгеретін табиғи құбылысты астарлап жеткізеді. Тура мағынада ер…
Ер қосы жүре түзеледі.
Негізгі мағынасы Жолға шыққан азаматтың қосы, яғни жол-жөнекей тігетін баспанасы мен керек-жарағы, алғашында ретсіз…
Ер қуаты - қаруы.
Негізгі мағынасы Ердің қуаты, күші — оның қаруында. Қару мұнда екі мағынада түсініледі: қолдағы қару-жарақ, найза мен…
Ерлі-зайыптының
төсегі бір болғанмен,
Көретін түсі басқа.
Ішетін қазаны бір болғанмен,
қарны бөлек.
Түтіні бір болғанмен,
түйсігі бөлек.
төсегі бір болғанмен,
Көретін түсі басқа.
Ішетін қазаны бір болғанмен,
қарны бөлек.
Түтіні бір болғанмен,
түйсігі бөлек.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ерлі-зайыптылардың бір үйде, бір отбасында өмір сүргенімен, әрқайсысының ойы, мінезі, көңіл…
Ерлік білекте емес, жүректе.
Негізгі мағынасы Батылдық бұлшық еттің күшімен емес, жүректің, яғни рух пен жігердің беріктігімен өлшенеді. Білегі…
Ерлік көрсеткенге оқ та дарымас.
Негізгі мағынасы Ерлікпен алға ұмтылған адамға тіпті оқ та тимейді, дарымайды. Бұл тура мағынасындағы кепілдік емес…
Ерлік өлім - өлмейтін өмір.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер адамның, батырдың ел үшін, ар үшін, әділдік үшін жасаған ерлігі өлсе де, аты мен ісі…
Ер мойнында қыл арқан шірімейді.
Негізгі мағынасы Ер жігіттің мойнына қыл арқан түсуі мүмкін: тұтқынға түседі, бұғауға ілінеді, басына қатер төнеді…
Ер өнерімен мақтансын.
Негізгі мағынасы Ер азамат мақтанса, тегімен, байлығымен емес, өнерімен мақтансын. Ата-тек, мал-дәулет адамға дайын…
Ер өтірік айтпайды, ез өтірік айтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер жігіттің басты қасиеті — шыншылдық, намыс пен жауапкершілік екенін білдіреді. Тура…
Ер сасқанда белгілі,
Ат шапқанда белгілі.
Ат шапқанда белгілі.
Негізгі мағынасы Ер азаматтың шын болмысы абыржыған, сасқан сәтте, яғни күтпеген қатер не қиындық төнгенде көрінеді…
Ертеңін ойламаған еркектен без.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер адамның, жалпы адамның да, бүгінгі ісімен ғана шектелмей, ертеңгі күнін ойлап, алдын ала…
Ерте оңбаған кеш те оңбас,
Кеш оңбаған еш те оңбас.
Кеш оңбаған еш те оңбас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезі мен тағдырындағы кейбір қасиеттердің ерте қалыптасатынын білдіреді. Яғни…
Ерте тұрған әйелдің бір ісі артық,
Ерте тұрған еркектің ырысы артық.
Ерте тұрған еркектің ырысы артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ерте тұрып, күнді уақытында бастаған адамның ісі де, несібесі де мол болатынын айтады. Тура…
Ер-тұрманы алтын болса да,
Есектің есек аты қалмайды.
Есектің есек аты қалмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есекке қанша қымбат ер-тұрман тағылса да, ол бәрібір есек күйінде қалады…
Ер тынысы - еңбек,
Ез тынысы - ермек.
Ез тынысы - ермек.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ер адамның, жалпы азаматтың өмірі мен қадірі еңбекте екенін айтады. «Ер тынысы» дегені…
Ерше барып, итше қайтты.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай ерлік көрсетіп, даурығып, өзін батыр етіп танытқанымен, іс жүзінде қорқақтық…
Ер - ырыстың кепілі.
Негізгі мағынасы Ер азамат — ырыс пен берекенің кепілі: елдің байлығы мен тыныштығы оны қорғайтын, сақтайтын ерге…