Ерке бала ел болмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Ерке бала ел болмас» деген мақал баланы шектен тыс еркелетіп, ырыққа көндірмей өсірудің дұрыс еместігін айтады. Тура мағынасы — ерке, айтқанын істететін, төзімсіз бала ел басқаруға, көптің сөзін көтеруге жарамайды. Астарлы мағынасы — адам кішкентайынан тәртіп, еңбек, жауапкершілік көріп өсуі керек. Еркелік мінезді әлсіз етіп, қиындыққа төзімсіз, талапқа мойынсұнбайтын қылады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «ерке бала» — әр қалауы орындалып үйренген, сабырсыз, шектен тыс босаң тәрбиенің символы. «Ел болмас» тіркесі тек мемлекет құруды емес, үлкен іске жарайтын азамат бола алмауды меңзейді. Яғни, жеке отбасыдағы тәрбие кемшілігі кейін қоғамға да әсер етеді деген ой бар.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал қазір де өзекті: балаға бәрін дайын бермей, еңбекке, тәртіпке, шыдамға үйрету керек. Мысалы, ата-ана баласының өтінішін сұраған сайын орындап, қателігіне көз жұма қараса, ол кейін оқуында да, жұмыста да жауапкершілікті сезінбеуі мүмкін. Сондықтан дұрыс тәрбие — болашақ азаматтың негізі.