Адам туралы — 38-бет 4641
Сұрыптау:
Есебін тапқан жігітке,
Ердің құны сөз емес.
Ердің құны сөз емес.
Негізгі мағынасы Ердің құны — кісі өлгенде оның туыстарына төленетін ең ауыр айып, ол көп малмен өтелген. Мақал соның…
Есегіне қарай тұсауы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — есектің аяғын байлайтын тұсау оның бойына, жүрісіне сай болуы керек деген…
Есек есекті несиеге қасиды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — есек бір есекті қасығанда, оны қайтарымсыз емес, бір түрдегі «есеппен»…
Есек жорға қатқақта,
Сыры мәлім батпақта.
Сыры мәлім батпақта.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есек жорға сияқты жүре алмайды, ал тайғақ, қатқақ жерде оның нағыз болмысы…
Есекке ерген күлге аунар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есек қайда жүрсе, сол жолдың шаңына, күл-қыбырына өзі де аунайды. Астарлы…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Есекке жүк артқанмен, түйе болмас,
Сиырды жиі сауғанмен, бие болмас.
Сиырды жиі сауғанмен, бие болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал кез келген нәрсенің табиғаты мен болмысын күшпен өзгерту мүмкін еместігін айтады. Есекке…
Есекке күміс ер жараспас.
Негізгі мағынасы «Есекке күміс ер жараспас» мақалы сыртқы сән мен жылтырдың бәріне бірдей үйлесе бермейтінін білдіреді…
Есекке үкі таққандай,
Итке жабу жапқандай.
Итке жабу жапқандай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сыртқы сән мен жасанды беделдің орынсыз екенін білдіреді. Есекке үкі тақса да, ол бәрібір…
Есекке үкі тақпайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — есекке сәндік үкі тақсаң да, оның табиғаты өзгермейді. Астарлы мағынасы…
Есек қодығымен, шеңгел собығымен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір нәрсенің өзіне лайық жұбы, сыңары болатынын білдіреді. Тура мағынасында есектің төлі…
Есек құлағының ұзындығына мақтанар,
Есалаң жүзінің қызылдығына мақтанар.
Есалаң жүзінің қызылдығына мақтанар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам өзінде шын мәнді артықшылық болмаса да, пайдасыз немесе ұсақ нәрсеге мақтанып, өзін…
Есек мінген ат сұрамайды,
Балық жеген ет сұрамайды.
Балық жеген ет сұрамайды.
Негізгі мағынасы Есекке мінгенге үйренген кісі ат сұрамайды, балықпен күн көрген адам ет іздемейді. Мақал адамның…
Есек мінген еңбегін мінер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — есек мінген адам есегіне сеніп, соған қарап ісін атқарады деген ой…
Есек өзін атқа балайды да,
«Әттең» деп құлағына қарайды.
«Әттең» деп құлағына қарайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өзіне орынсыз жоғары баға беретін, бірақ шын болмысын мойындамайтын адам туралы айтады. Тура…
Есек семірсе, иесін тебер.
Негізгі мағынасы «Есек семірсе, иесін тебер» мақалы тойынған, мансапқа не дәулетке жеткен кейбір адам бұрынғы қамқорын…
Есекті қанша ұрсаң да, ат болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есекті қанша сабасаң да, ол атқа айналмайды. Астарлы мағынасы: адам не…
Есектің артын жу да, мал тап.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ең алдымен еңбек етуге, ыңғайсыз болса да пайдалы іске кірісуге үндейді. Тура мағынасында…
Есектің күші адал да, еті арам.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — есек еңбекке жегілетін, жүк таситын хайуан; оның күші бар, бірақ еті…
Есектің түбіне «пия, пия» жетер.
Негізгі мағынасы «Түбіне жету» — қазақ тілінде біреуді әбден құрту, түбін түсіру деген мағынадағы тұрақты тіркес. Ал…
Есекті отқа айдасаң, боққа қашар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның мінезі мен әдеті оңай өзгермейтінін білдіреді. Есекті отқа айдасаң да, ол жылы…
Есек шарап ішсе,
Ер-тоқымын сыйға беріп,
Өзі жауыр болар.
Ер-тоқымын сыйға беріп,
Өзі жауыр болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал орынсыз қызық пен тойымсыздықтың ақыры зиян екенін білдіреді. Есекке шарап беру — табиғатқа…
Есеңгірегеннің есі болмас,
Міңгірлегеннің миы болмас.
Міңгірлегеннің миы болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ойы шашыраңқы, абдырап қалған адамның дұрыс шешім қабылдауы қиын болатынын білдіреді. Тура…
Есеп білмеген - есек.
Негізгі мағынасы Есеп білмеген адам есекке теңеледі: ол не тапқанын, не жоғалтқанын білмей, жүкті арқалап жүре береді…
Есепсіздің есесі кетеді.
Негізгі мағынасы Есебін білмеген, ісін бақыламаған адамның тиесілі үлесі, ақысы қолынан кетеді: біреу алдап кетеді…
Есепсіз дүние жоқ.
Негізгі мағынасы Дүние, яғни мал-мүлік, байлық, есепсіз тұрмайды: санамаған мал азаяды, жазылмаған қарыз ұмытылады…
Есептемегенге бәрі түгел.
Негізгі мағынасы Санамаған адамға бәрі орнында сияқты көрінеді: малы түгел, ақшасы жетеді, ештеңе жоғалмаған. Шын…
Есептескен ел болмайды.
Негізгі мағынасы Есептесу — бір-біріне берген-алғанын санап, кім кімге не қарыз екенін таразылау. Мақал: ағайын-туыс…
Есепті дос айырылмас.
Негізгі мағынасы Алыс-берісі, қарызы, ортақ ісі есепті, ашық жүретін достар бір-бірінен айырылмайды. Мақал достар…
Есеп түбі - егес.
Негізгі мағынасы Есеп айырысудың соңы көбіне дауға, таласқа апарады. Ақша, мал, үлес мәселесі қозғалғанда, әркім өзін…
Есепші болмай, бай болмас,
Есер болмай, ер болмас.
Есер болмай, ер болмас.
Негізгі мағынасы Есеп білмеген, кірісі мен шығынын санамаған адам бай болмайды, ал тәуекелге бармайтын, бойында аздап…
Есепшінің есебі кісесінде.
Негізгі мағынасы Кісе — белдікке тағылған былғары қалта: ер адам оған шақпақ, қайрақ, ақша, ұсақ-түйек салып жүрген…
Есер баладан ерке бала жаман.
Негізгі мағынасы Есер баладан ерке бала жаман: ессіз, ұшқалақ бала да қиын, бірақ еркелеп өскен бала одан да ауыр. Есер…
Есік алды төбе болса,
Ерттеп қойған атпен тең.
Ауылда бір қария болса,
Жазып қойған хатпен тең.
Ерттеп қойған атпен тең.
Ауылда бір қария болса,
Жазып қойған хатпен тең.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есік алдындағы төбе адамға алысты бақылауға, айналаны шолуға ыңғайлы…
Есік көргенді алма ,бесік көргенді ал .
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: есік көрген, яғни үй аралап, сыртқа көп шығып жүрген адамды емес, бесік…
Есіктен кіріп «төр менікі» деме,
Ылдидан келіп «өр менікі» деме.
Ылдидан келіп «өр менікі» деме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға орынсыз менмендік танытпауды ескертеді. Бір нәрсеге жетпей жатып, не оған толық лайық…
Есіктен орын тапсаң, төрге озба.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға өз орнын білу, шама-шарқын тану, әдептен аспау керегін ескертеді. Тура мағынасында…
Есінеу-есінеу бір екен,
Есіл де менің қатыным.
Есіл де менің қатыным.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір істі қайталап, нәтижеге жетпесе де, одан бас тартпай, сол әрекетті жалғастыра…
Есің барда еліңді тап.
Негізгі мағынасы Ақылың орнында, есің бар кезде өз еліңді, өз ортаңды тауып ал: кейін кеш болуы мүмкін. Мақал жолдан…
Ескерген ескі асынан сақтар.
Негізгі мағынасы Алдын ойлайтын, ескерген адам бұрынғы асынан да бір бөлігін сақтап қояды. Мақал қамдылық, ертеңгі…
Ескерген ескісін сақтайды,
Ел болған естісін сақтайды.
Ел болған естісін сақтайды.
Негізгі мағынасы Ескеретін, ұқыпты адам ескі заттарын лақтырмай, керегіне жаратады: бұрынғы ер-тұрман, ыдыс, киім…