Жазмыш туралы 427
Жазмыш туралы мақал-мәтелдер тағдыр, бұйрық пен өмір сынағын түсіндіріп, сабыр мен үмітке үндейді.
427
Мақал-мәтел
73.3K
Қаралым
171
Орташа
Сұрыптау:
Тәуекел ет те , тас жұт ,
ажалың - Алладан .
ажалың - Алладан .
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның өмірдегі кейбір істі батыл бастап, қорықпай әрекет етуі керек екенін айтады. «Тәу...
Екі дүние - бір қадам.
**Негізгі мағынасы** «Екі дүние - бір қадам» деген мақал өмірдің өткіншілігін, адамның бұл дүниедегі әрбір ісі мен амал...
Бастыны еңкейткен,
Тізеліні бүктірген.
Тізеліні бүктірген.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал күшті де ықпалды адамды да, әлсізді де мойындататын құбылысты меңзейді. Тура мағынасында...
Қайғысыз ішкен қара судың қаймағы бір елі.
**Негізгі мағынасы** Қайғы-қасіреті, уайымы жоқ адамға қарапайым тірлік те тәтті көрінеді. Мақалдың тура мағынасы — жай...
Құдайдың күні тарыдан да көп.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірде уақыт пен мүмкіндік көп екенін білдіреді. Тура мағынасында «Құдайдың күні» — адам...
Замана өзгерсе, заңы да өзгереді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: уақыт, заман ауысқан сайын бұрынғы тәртіп пен ереже де өзгеріп отырады....
Аман ердің аты шығар.
**Негізгі мағынасы** «Аман ердің аты шығар» деген мақалдың тура мағынасы — аман қалған, тірі жүрген ер адамның жақсы аты...
Жазылмайтын жара жоқ,
Серпілмейтін аза жоқ.
Серпілмейтін аза жоқ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірде емделмейтін жара, басылмайтын қайғы болмайтынын айтады. Тура мағынасында — денедег...
Бес тоғыста қар кетпес,
Үш тоғыста қар қалмас.
Үш тоғыста қар қалмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал қыстың ұзақтығын, қардың түсуі мен еруі ауа райының құбылмалы болатынын білдіреді. Тура м...
Көресіңді көрмей көрге кірмейсің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: адам өмірінде басынан өтетін сынақ, қиындық, тағдырдың жазған ауыртпалы...
Соры бар жігітке сортаң жер жолығар,
Айналасы ойпаң жер жолығар.
Айналасы ойпаң жер жолығар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал тағдырдың кейде адамға қолайсыз жағдайды көптеп жолықтыратынын білдіреді. Тура мағынасын...
Болар іс болды, бояуы сіңді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал болған істі қайта өзгерту мүмкін еместігін білдіреді. Бір әрекет жасалып, оның салдары ор...
Айдың жартысы жарық,
жартысы қараңғы.
жартысы қараңғы.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — айдың бір бөлігі жарық болып көрініп, екінші бөлігі қараңғы күйде болу...
Алдымен атыңды тұсаула,
Кейін Құдайға тапсыр.
Кейін Құдайға тапсыр.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал кез келген іске кіріспей тұрып, алдымен өзіңнің қолыңнан келетін сақтық пен дайындықты жа...
Кебін киген келмейді,
Кебенек киген келеді.
Кебенек киген келеді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — өлген адам кебін киіп қайта келмейді, ал тірі адам кебенек киіп, әрлі-...
Ең көп оқылған
Ұшарын жел, қонарын сай біледі.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр істің, әр адамның өз жолы мен тұрақтайтын орнын алдын ала бір Алла емес, сол істің таб...
Таң атпайын десе де,
Күн қоймайды.
Күн қоймайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал өмірдің өз заңдылығы бар екенін білдіреді. Адам бір істің болуын қаламаса да, табиғат пен...
Таудай талап бергенше,
Бармақтай бақ бер.
Бармақтай бақ бер.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамға шама жетпейтін зор талап, үлкен арман бере салғаннан гөрі, соған сәйкес келетін ба...
Жел дауылды шақырады,
Бұлт жауынды шақырады.
Бұлт жауынды шақырады.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр құбылыстың өз салдары бар екенін білдіреді. Тура мағынасында жел соқса, ауа райы өзгер...
Уайым түбі - тұңғиық,
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
Батасың да, кетесің.
Тәуекел түбі - желқайық,
Мінесің де, өтесің.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамды уайымға берілмеуге, батыл қадам жасап, тәуекелге бел байлауға шақырады. Тура мағын...
«Жазмыш туралы» санатындағы қазақ мақал-мәтелдері тағдырдың жазуы, адамға бұйырған несібе, өмір жолындағы бұралаңдар мен сынақтардың мәнін қысқа да нұсқа жеткізеді. Бұл нақылдар халықтың дүниетанымын, Алланың бұйрығына илану мен адамның ниеті, еңбегі арасындағы байланысын танытады.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.
Мұндай мақалдар қиындыққа мойымай, сабыр сақтауға, жақсылықтан үміт үзбеуге шақырады. Сондай-ақ тағдырды сылтау етпей, әрекет пен жауапкершілікті қатар ұстауды еске салып, өмірдің әр кезеңінде дұрыс шешім қабылдауға бағыт береді.