Ақша, байлық туралы 409
Ақша, алтын, қарыз туралы мақал-мәтелдер байлықтың қадірін, еңбектің өтеуін, қарыздың салмағын ұқтырады.
409
Мақал-мәтел
77.9K
Қаралым
190
Орташа
Сұрыптау:
Қасықтап жинағанды шөміштеп төкпе.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: қасықпен аз-аздан жинаған нәрсені шөмішпен бір-ақ төгіп жіберме деген...
Байдан пайда құтылмас.
**Негізгі мағынасы** «Байдан пайда құтылмас» деген мақал бай адамның байлығы мен дәулеті өзінен алшақтап кетпейтінін, я...
Адам болам десең,
Арыңды ақшаға сатпа.
Арыңды ақшаға сатпа.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адамның ең басты құндылығы — ар-ұяты мен намысы екенін айтады. Тура мағынасында, адам өз...
Ақыл байлық - азбас байлық,
Темір байлық - тозбас байлық.
Темір байлық - тозбас байлық.
**Негізгі мағынасы** Ақыл — адамнан кетпейтін, өмір бойы пайдасын тигізетін ең қымбат байлық. Ол адамды дұрыс жолға салы...
Берместің сылтауы көп.
**Негізгі мағынасы** Берместің сылтауы көп деген мақал сараң, қолынан келсе де, бергісі келмейтін адамның ақталуы таусыл...
Дауыл - құйыннан, ақша - тиыннан.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал аздан жиналып, көп болатынын, ұсақ нәрсенің де үлкен іске бастау екенін білдіреді. Тура м...
Мешкей семірмейді, ұры байымайды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал ашкөздік пен арамдықтың түбі жақсылыққа жеткізбейтінін айтады. Тура мағынасында көп жейті...
Есептемегенге бәрі түгел.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бір нәрсені санап, есептеп отырмаса, оған бәрі түгел, бәрі жеткіл...
Бай байға құяды,
Сай сайға құяды.
Сай сайға құяды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — су төмен қарай ағып, сай-салаға жиналады. Астарлы мағынасы — дүние мен...
Мал жұтар , өнер жұтылмас.
**Негізгі мағынасы** Мақалдың тура мағынасы — мал-қорадағы байлық, дәулет уақыт өте азаюы, жоғалуы немесе жұтқа ұшырауы...
Тамыры берген түйеден ,
Тәңір берген тоқты артық.
Тәңір берген тоқты артық.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы: біреуден сыйға не мұраға келген үлкен мал болғанмен, Алланың нәсіп етке...
Байдың малы ардақты,
Жарлының жаны ардақты.
Жарлының жаны ардақты.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал бай мен жарлының тіршілігін салыстырады. Бай үшін ең қымбат нәрсе — малы, өйткені оның дә...
Әркімнің бір ойы бар,
Қорасында мың қойы бар.
Қорасында мың қойы бар.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал әр адамның өз пікірі, өз түсінігі, өз ой-өрісі болатынын білдіреді. Бірақ кейде адам сөзі...
Мал тапқан ердің жазығы жоқ.
**Негізгі мағынасы** «Мал тапқан ердің жазығы жоқ» деген мақалдың тура мағынасы — еңбек етіп, мал жиған адамның айыбы ж...
Бардың базары жанында.
**Негізгі мағынасы** «Бардың базары жанында» деген мақалдың тура мағынасы — қолында малы, дүниесі, ырысы бар адамның ті...
Ең көп оқылған
Көңілі пасық ерде дәулет болмас.
**Негізгі мағынасы** Көңілі тар, іштар, пасық адам қанша бай болса да, оның дәулеті береке әкелмейді. Себебі дәулеттің ш...
Жаман атқа жал бітсе,
Жанына торсық байлатпас.
Жаман адамға мал бітсе,
Жанына қоңсы қондырмас.
Жанына торсық байлатпас.
Жаман адамға мал бітсе,
Жанына қоңсы қондырмас.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал жаман мінезді, сараң, менмен адамға дәулет қонса да, одан игілік күтудің қиын екенін біл...
Бай мен бай құда болса,
Ортасында жорға жүреді.
Жарлы мен жарлы құда болса,
Ортасында дорба жүреді.
Бай мен кедей құда болса,
Өзара зорға-зорға жүреді.
Ортасында жорға жүреді.
Жарлы мен жарлы құда болса,
Ортасында дорба жүреді.
Бай мен кедей құда болса,
Өзара зорға-зорға жүреді.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал құдалықтың қоғамдағы әлеуметтік теңдікке де, тұрмыстық айырмашылыққа да тәуелді болатынын...
Телміріп алған теңгеден,
Тер төгіп тапқан теңге жұғымды.
Тер төгіп тапқан теңге жұғымды.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақал адал еңбектің қадірін айтады. Тура мағынасында, біреудің қолына қарап телміріп сұрап алға...
Байдың малы ортақ.
**Негізгі мағынасы** Бұл мақалдың тура мағынасы — бай адамның малы көп болғандықтан, оның пайдасын көп адам көреді деген...
Бұл бөлімде ақша, алтын және қарыз жайлы қазақ мақал-мәтелдері топтастырылған. Халық даналығы байлықтың өлшемі тек теңге емес, адал еңбек, абырой, үнем мен жауапкершілік екенін астарлап жеткізеді. Ақшаға мастанбау, табысты дұрыс жұмсау, несібе мен ризыққа шүкір ету секілді ойлар жиі айтылады.
Алтын туралы нақылдар оның құнын ғана емес, уақыт пен білім, адамдық қасиет сияқты қымбат дүниелермен салыстырады. Қарыз жайлы мақалдар уәдені орындау, борышты уақытында өтеу, ар-ұятты сақтау мәселесін алға қояды. Осы категориядағы мақал-мәтелдер күнделікті тұрмысқа пайдалы кеңес беріп, қаржылық тәртіп пен парасатты таңдауға шақырады.
Алтын туралы нақылдар оның құнын ғана емес, уақыт пен білім, адамдық қасиет сияқты қымбат дүниелермен салыстырады. Қарыз жайлы мақалдар уәдені орындау, борышты уақытында өтеу, ар-ұятты сақтау мәселесін алға қояды. Осы категориядағы мақал-мәтелдер күнделікті тұрмысқа пайдалы кеңес беріп, қаржылық тәртіп пен парасатты таңдауға шақырады.