Адам туралы — 97-бет 4641
Сұрыптау:
Сойса қозы өледі,
Соймаса өзі өледі.
Соймаса өзі өледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі ұшты, бірақ түйіні анық жағдайды білдіреді: қай жолды таңдасаң да, бір шығынсыз…
Сойылды соға білмеген езіне тигізер.
Негізгі мағынасы «Сойылды соға білмеген езіне тигізер» деген мақалдың тура мағынасы — қолындағы қаруды не құралды дұрыс…
Сойыл жарасы бітер,
Тіл жарасы бітпес.
Тіл жарасы бітпес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің жарасы таяқтың жарасынан да ауыр болатынын білдіреді. Таяқпен соққан дене жарасы…
Сойыл күшін басқа түскен біледі.
Негізгі мағынасы Сойылдың қаншалықты ауыр екенін соққысы басқа тиген адам ғана біледі. Сырттан қарап тұрғанға соққы жай…
Соқыр атқа қотыр ат үйір.
Негізгі мағынасы «Соқыр атқа қотыр ат үйір» деген мақалдың тура мағынасы — кемістігі бар, әлсіз екі аттың бір-біріне…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Соқырға таяқ ұстатқандай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істі өте анық, айқын, еш күмәнсіз түсіндіруді білдіреді. Тура мағынасында — көзі…
Соқырда екі көз жоқ.
Сараңда бір көз жоқ.
Сараңда бір көз жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — соқыр адамның көзі болмайды, ал сараң адамда «бір көз» де жоқ деп…
Соқырдан қарауыл қойсаң,
Елді жауға алдырар.
Наданнан би қойсаң,
Елді дауға қалдырар.
Елді жауға алдырар.
Наданнан би қойсаң,
Елді дауға қалдырар.
Негізгі мағынасы Соқырды қарауыл қойсаң, ол жауды көрмей, елді жауға алдырады; наданды би қойсаң, ол дауды шеше алмай…
Соқырдан қарауыл қойсаң,
Жұртыңды жауға алдырар.
Наданнан қарауыл қойсаң,
Еліңді дауға қалдырар.
Жұртыңды жауға алдырар.
Наданнан қарауыл қойсаң,
Еліңді дауға қалдырар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер күзетшіге көзі көрмейтін соқыр адамды немесе білімсіз наданды қойсаң…
Соқырдың қожасы құлағы,
Ақсақтың аяғы - таяғы.
Ақсақтың аяғы - таяғы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мүгедектігі не әлсіздігі бар адамның тіршілікте сүйенетін, ең қажет тірегі болатынын…
Соқырдың қолына түспе,
Саңыраудың астына түспе.
Саңыраудың астына түспе.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көзінде кемістігі бар адамның қолына түсуге де, құлағы естімейтін адамның…
Соқырдың тілегені - екі көзі.
Негізгі мағынасы Соқыр адам үшін ең үлкен тілек — екі көздің көруі. Бұл мақалдың тура мағынасы да, астарлы мағынасы да…
Соқыр кінәмшіл,
Саңырау секемшіл.
Саңырау секемшіл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам бойындағы орынсыз мінездерді әжуалайды. «Соқыр кінәмшіл» дегені — көрмей тұрып-ақ, не…
Соқыр көбелекке тең.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің, құбылыстың не адамның көзсіз, ойланбай әрекет ететінін білдіреді. Тура…
Соқыр көзіне сенбейді, қолымен көреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір нәрсеге тек есту арқылы емес, өз тәжірибесімен, нақты дәлелімен көз жеткізетінін…
Соқыр көргенінен жазбас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында көрмейтін адамға сүйеніп, бұрынғы қалыптасқан әдетінен жаңылмауды…
Соқыр құлын аттан емшек іздейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында: көзі көрмейтін құлын өз анасын таппай, бөтен аттан емшек іздеп әуреге…
Соқыр - сезгіш, саңырау - көргіш.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы жоққа тән, ол астарлы ойға құрылған. Сырттай кемістігі бар адам басқа бір…
Соқыр тауыққа бәрі бидай.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: көз көрмейтін тауыққа төгілген бидайдың бәрі бірдей көрінеді, сондықтан ол…
Солақайға сорпа жоқ,
Соқыр итке боқ та жоқ.
Соқыр итке боқ та жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — солақай адам сорпаны оңай іше алмайды, ал соқыр итке тіпті боқтың да…
Сом алтынды басып отыру
үшін де көтен керек.
үшін де көтен керек.
Негізгі мағынасы Сом алтынның үстіне отырып, оны иеленіп, қорғап отырудың өзі де оңай емес: оған лайықты отырғыш керек…
Сомсынғанға балға бар,
Қомсынғанға Алла бар.
Қомсынғанға Алла бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды өркөкірек болмауға, өз күшіне ғана сеніп шектеліп қалмауға шақырады. Бірінші жолдағы…
Сопы сұмнан шығады.
Негізгі мағынасы Сопы сұмнан шығады: өзін ерекше тақуа етіп көрсететін адам көбіне бұрын сұмдық, арам іс жасаған кісі…
Сорлыға сойылдың жуан басы тиер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әлсіз, қорғансыз адамға соққының ауыртпалығы көбірек тиеді. Астарлы…
Сорлыға соққы бұрын тиер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — сорлы, әлсіз, қорғансыз адамға соққы бірінші тиеді. Астарлы мағынасы…
Сорлы жерге аңбас шөп шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — құнары аз, сорланған жерге өсімдік дұрыс өне қоймайды, ондай топырақтан…
Сорлының сырын сор кешкен білер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қайғы мен қасіретті өз басынан өткерген адам ғана басқа бір сорлының ішкі…
Сорлының тамағын дүмшенің
« Біссімілласы » тауысады.
« Біссімілласы » тауысады.
Негізгі мағынасы Сорлының тамағын дүмшенің біссімілласы тауысады: кедейдің аз ғана асы бар, үйге шала молда келіп…
Сорлы ырым етер, ырымы қырын кетер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тағдырға сеніп, орынсыз ырымға тым арқа сүйеген адамның ісі оңға баспайтынын білдіреді. Тура…
Сор сараңнан, өтірік арамнан шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сараңдық пен арамдықтың түбі жамандыққа апаратынын білдіреді. Тура мағынасында, сараң адам…
Соры қалың әкенің -
кер бағып ұлы өседі,
сөз бағып қызы өседі.
кер бағып ұлы өседі,
сөз бағып қызы өседі.
Негізгі мағынасы Соры қалың, яғни бағы ашылмай, бейнеті арылмаған әкенің балалары да оңып өспейді: ұлы ашу-ыза мен…
Сөз атасы - құлақ,
Су атасы - бұлақ,
Жол атасы - тұяқ.
Су атасы - бұлақ,
Жол атасы - тұяқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр нәрсенің бастау-бұлағы, түп негізі болатынын айтады. Сөздің бастауында — тыңдай білу…
Сөз бергенге ерме,
Бөз бергенге ер.
Сөз бейнет болар,
Бөз көйлек болар.
Бөз бергенге ер.
Сөз бейнет болар,
Бөз көйлек болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды жеңіл уәде мен сыртқы жылтырауға алданбауға шақырады. Тура мағынасында «сөз берген»…
Сөз бергеннің сөзіне ерсең,
Басыңа бейнет болады.
Бөз бергеннің бөзін алсаң,
Үстіңе көйлек болады.
Басыңа бейнет болады.
Бөз бергеннің бөзін алсаң,
Үстіңе көйлек болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — біреудің уәдесіне ғана сеніп, соған еріп кетсең, ақыры зиян шегуің…
Сөзге батыр, іске пақыр.
Негізгі мағынасы «Сөзге батыр, іске пақыр» деген мақал сөзді көп сөйлеп, уәде беруге келгенде мықты, ал нақты іс…
Сөзге құлықсыздың көңілі тұрақсыз.
Негізгі мағынасы Сөзге құлықсыз адам ақылдасуға, тыңдауға, ой бөлісуге зауқы жоқ кісі дегенді білдіреді. Мұндай адамның…
Сөзге тұру - ерлік,
Сөзді жұту - қорлық.
Сөзді жұту - қорлық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: айтқан сөзіңде тұру, уәдеде беріктік таныту — ердің ісі; ал берген сөзден…
Сөзден қорықпаған сойылдан қорықпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сөзге шыдамды, уәжге берік, мінезі қайсар болса, сыртқы қысымнан да сескенбейтінін…
Сөздің ақыры - адамның ақылы.
Негізгі мағынасы Сөздің ақыры — адамның ақылы: әңгіме, дау, кеңес немен аяқталатыны сөйлеушілердің ақылына байланысты…
Сөздің дауылы кетіп, самалы қалды.
Адамның жақсысы кетіп, жаманы қалды.
Адамның жақсысы кетіп, жаманы қалды.
Негізгі мағынасы Бұрын сөз дауылдай екпінді, қуатты еді, енді сол дауыл басылып, жеңіл самал ғана қалды. Бұрын ел…