Адам туралы — 51-бет 4641
Сұрыптау:
Жау сырыңды алса, қырыңды алар.
Негізгі мағынасы Жау сенің сырыңды, яғни ойыңды, жоспарыңды, әлсіз тұсыңды біліп алса, артынша өзіңді де жеңіп…
Жауынды күні ат көрме,
Айтты күні қыз көрме.
Айтты күні қыз көрме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі түрлі жағдайда асығыс шешім қабылдамауды ескертеді. Тура мағынасы: жауынды күні атты…
Жауыннан қашқан жарға паналар,
Жауынан қашқан қайда паналар?
Жауынан қашқан қайда паналар?
Негізгі мағынасы Нөсер құйып кеткенде жолаушы тік жардың қуысына, құз астына тығылып, жаңбырдан құтыла алады. Ал…
Жауын шаптырып,
Жабағыға сүріндіріп айтады.
Жабағыға сүріндіріп айтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істі асыра, әсерлеп айтатын, шындықты үлкейтіп жеткізетін адамды сипаттайды. Тура…
Жауыр атқа жіп құйысқан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жауыры шыққан, арқасы жараланған атқа жіптен құйысқан тағып, оны ерттеп…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жауырды жаба тоқиды.
Негізгі мағынасы «Жауырды жаба тоқиды» деген мақал бір нәрсенің кемшілігін, жарамсыз тұсын сырт көзге білдіртпей…
Жауы үйде, досы түздегі адамның қайғысы ауыр.
Негізгі мағынасы Жауы өз үйінің ішінде, ал досы алыста, түзде жүрген адамның қайғысы ауыр. Сырттағы жауға қарсы тұру…
Жаяудың несібесін атты жемес.
Негізгі мағынасы Атты адам жаяудан озып кетеді, алдымен жетеді, бірақ жаяуға тиесілі үлесті жей алмайды. Несібе — әр…
Жаяу қойшы күніне үш тасады.
Негізгі мағынасы Атсыз, жаяу қой баққан шопан күніне бірнеше рет әбден діңкесі құрып, ашуы тасиды: қой бытырап кетеді…
Жаяу қонақ тыныш ұйықтар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жаяу жүрген қонақ жол азабынан кейін шаршап келеді де, тыныш ұйықтайды…
Жәбірленгеннің жақтасы бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жапа шеккен, қорлық көрген адамды жалғыз қалдырмай, оны қолдау. Астарлы…
Жебір түйе жабуын жер,
Жебір жігіт ауылын жер.
Жебір жігіт ауылын жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам бойындағы ашкөздік пен пейілсіздікті сынайды. Тура мағынада жебір түйе өз жабуын да…
Жеген ауыз жесін.
Негізгі мағынасы Бір рет дәм татқан ауыз сол дәмді тағы іздейді: үйреніп қалған адам үлестен, олжадан бас тартпайды…
Жеген білмес,
Кескен білер.
Кескен білер.
Негізгі мағынасы Етті жеген кісі оның қай малдан, қандай күйде келгенін, қанша еңбек сіңгенін білмейді; ал малды сойып…
Жегені - кебек, кигені - жібек.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сыртқы көрінісі мен ішкі тұрмысының арасында үлкен алшақтық бар екенін білдіреді…
Жегіштің батасы көп, малы жоқ.
Негізгі мағынасы Жегіш — үйден үйге, тойдан тойға барып, біреудің дастарханынан тамақ іздейтін кісі. Ас ішкен сайын ол…
Жейтін ауызды жемейтін ауыз бөгейді.
Негізгі мағынасы Дастарқан басында біреу тамақ жемей, қол қусырып отырса, қасындағы тәбеті бар кісі де қысылып, қолын…
Жексұрынды көрсе ел,
Жүрсе жер тітіркенеді.
Жүрсе жер тітіркенеді.
Негізгі мағынасы Жексұрын адам көрінсе, ел жиіркеніп тітіркенеді, ол басқан жер де тітіркенетіндей болады. Мақал ісі…
Желбезекке жебе дарыса,
Балық өрге жүзе алмас.
Балық өрге жүзе алмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: желбезекке жебе тисе, балық тыныс ала алмай, жоғары қарай еркін жүзе алмай…
Желген атқа жел жаңғырық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жүйрік ат желе жортып, екпіндеп шапқанда, оның қозғалысы мен дүбірі желмен…
Желген желісін біледі,
Жортқан жүрісін біледі.
Жортқан жүрісін біледі.
Негізгі мағынасы Желген ат өз желісін біледі, жортқан ат өз жүрісін біледі. Әр аттың өз қалпы бар: бірі желіп, бірі…
Желге ұшқан ебелек,
Орға түспей тынар ма?
Отқа асық көбелек,
Өліп тынбай шыдар ма?
Орға түспей тынар ма?
Отқа асық көбелек,
Өліп тынбай шыдар ма?
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды ойланбай, желікпен әрекет етуден сақтандырады. Желге ұшқан ебелек те, отқа асыққан…
Жел жебедей жерге тығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қатты желдің жердегі нәрсені жебедей шаншып, иіп, төмен басып жіберетіні…
Желікке ерген жезөкше
Ер жақсысын талғамас.
Жетім өскен тас бауыр
Ел жақсысын талғамас.
Ер жақсысын талғамас.
Жетім өскен тас бауыр
Ел жақсысын талғамас.
Негізгі мағынасы Құмарлыққа ерген жезөкше ердің жақсысын талғамайды, кім кездессе соған кете береді; жетім өсіп, бауыры…
Жел сөзбен жәрдем берген,
Есектен сауын берген.
Есектен сауын берген.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай көмектескенсіп, шын мәнінде пайдасы жоқ адамды әжуалайды. «Жел сөзбен жәрдем берген»…
«Жемеймін, жемеймін» деп,
жеңді білектей құйрықты тауысыпты.
жеңді білектей құйрықты тауысыпты.
Негізгі мағынасы «Жемеймін, жемеймін» деп сызылып отырған кісі ақыры білектей жуан құйрықты түгел жеп қойыпты. Мақал…
Жеміссіз ағаш жұтайды.
Негізгі мағынасы Жеміссіз ағаш жұтайды деген мақал тура мағынасында: жеміс бермеген ағаштың нәрі кеміп, күтімсіз…
Жемісті ағаштың мәуесі төмен.
Негізгі мағынасы «Жемісті ағаштың мәуесі төмен» деген мақалдың тура мағынасы — жемісі мол, бұтағы ауырлаған ағаштың…
Жеңген ит желкесінен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында иттің жеңісі туралы айтқандай көрінеді. Астарлы мағынасы — біреуді жеңген…
Жеңіл тулақ желге ұшар.
Негізгі мағынасы Жеңіл тулақ желге ұшар деген мақалдың тура мағынасы — салмағы жоқ, жеңіл нәрсені жел оңай көтеріп…
Жең ұшынан жалғасқан.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің сырттай дұрыс көрінгенімен, ішінде таныстық, тамыр-таныстық, сыбайластық барын…
Жеп еті, ішіп сорпасы жоқ.
Негізгі мағынасы Жейін десең еті, ішейін десең сорпасы жоқ: етінен де, сорпасынан да пайда жоқ. Арық малды, бос дүниені…
Жеп тоймаған жалап тоймас.
Негізгі мағынасы Ыдыстағы асты жеп тоймаған адам оның түбін жалап тоймайды: көп нәрсе жеткізбегенді аз қалдық ешқашан…
Жер астынан жік шықты,
Екі құлағы тік шықты.
Екі құлағы тік шықты.
Негізгі мағынасы Бұл мақал кенеттен болған, күтпеген жерден шыққан келеңсіз жағдайды білдіреді. Тура мағынасында жер…
Жер астында жатқанды
Қазбай қарап, тіл табар.
Қазбай қарап, тіл табар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір істің түбіне жетпей, үстірт қарап шешім шығармауы керегін айтады. Тура мағынада…
Жер байдікі, су сайдікі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жердің иесі бар, судың да өз арнасы, өз жолы бар. Астарлы мағынасы: әр…
Жер бауыры - жазық.
Негізгі мағынасы «Жер бауыры - жазық» деген мақал жердің табиғи болмысын ғана емес, өмірдің қарапайым, ашық қалпын да…
Жер дауы мен жесір дауы бітпейді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ел ішіндегі ең ауыр даулардың бірі — жерге талас пен жесірге қатысты дау ешқашан жеңіл…
Жерден жеті қоян тапқандай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір нәрсеге орынсыз асығып, өте қуанып, тіпті таңғалған күйді білдіреді. Тура мағынасында…
Жердің құты - жаңбыр,
Елдің құты - азамат.
Үйдің құты - жақсы әйел,
Аймақтың құты - әділ басшы.
Елдің құты - азамат.
Үйдің құты - жақсы әйел,
Аймақтың құты - әділ басшы.
Негізгі мағынасы Әр нәрсенің өз берекесі бар: жерді жаңбыр көгертеді, елді оның азаматтары көтереді, үйді жақсы әйел…