Жаяу қонақ тыныш ұйықтар.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы: жаяу жүрген қонақ жол азабынан кейін шаршап келеді де, тыныш ұйықтайды. Астарлы мағынасы: дүние-мүлікке, салтанатқа сүйенбейтін, көп талабын артпайтын адам азға қанағат етіп, жан тыныштығын табады. Яғни, артық уайым, артық күтім, көп тәуелділік адамды мазалайды, ал қарапайымдық пен қанағат көңілді жайландырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «жаяу қонақ» — өмірдің ауыртпалығын көп көрмейтін, қарапайым, ештеңеге масаттанбайтын адам бейнесі. «Тыныш ұйықтау» — жанның орнығуы, уайымнан арылу, ішкі сабыр табу деген ұғымды білдіреді. Қонақ бейнесі арқылы халық адамның өмір жолын да астарлап көрсетеді: аз жүк көтерген, артық нәрсеге байланып қалмаған жан жеңіл жүреді, тыныш болады.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал қарапайым өмір салтын, қанағат пен сабырды бағалауға үндейді. Мысалы, бір адам сән-салтанат қуып қарызға батпай, табысына сай өмір сүрсе, ол қаржылық уайымнан аз болады, демек «тыныш ұйықтайды».