Адам туралы — 55-бет 4641
Сұрыптау:
Жұмсақ ағаш құртқа жем,
Жуас адам жұртқа жем.
Жуас адам жұртқа жем.
Негізгі мағынасы Жұмсақ, борпылдақ ағашты құрт тез жеп, ішін үңгіп тастайды, ал қатты ағашқа құрт оңай бата алмайды…
Жұмыртқадан жүн қырыққан.
Негізгі мағынасы «Жұмыртқадан жүн қырыққан» деген мақал тым сараң, пайдакүнем адамды әшкерелейді. Тура мағынасында…
Жұмыртқадан қыран да, жылан да шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам баласының, не бір бастаманың нәтижесі әртүрлі болатынын білдіреді. Тура мағынасында…
Жұмыртқа жегенің -
Тауықты құрттым дегенің.
Тауықты құрттым дегенің.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жұмыртқа жеу — тауықтың өнімін пайдалану. Ал астарлы мағынасы — бір істің…
Жұмыры бардың ғұмыры бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қолында күші, жігері, іс істеуге қабілеті бар адамның өмірі де, тіршілігі…
Күнде бір мақал
«Адам туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жұмыс басты - ер қашты.
Негізгі мағынасы Мақал жұмыстан жалтаратын адамды кекетеді. Тура мағынасы: жұмыс басты, яғни іс қаптап, ауыр шаруа…
Жұмыстың жаманы жоқ.
Негізгі мағынасы «Жұмыстың жаманы жоқ» деген мақал кез келген адал еңбектің қадірі бар екенін білдіреді. Яғни істің…
Жұмыстың көзін тап,
Қисықтың тезін тап.
Қисықтың тезін тап.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — істің көзін, яғни дұрыс бастауын және ең тиімді жолын табу; ал қисықтың…
Жұмысы жемістінің өмірі келісті.
Негізгі мағынасы Жұмысы нәтижелі, еңбегі өнімді адамның өмірі де берекелі, жайлы болады. Мұнда тура мағынада — істің…
Жұрт жаманға қалды,
Жүк тайлаққа қалды.
Жүк тайлаққа қалды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ел ішіндегі ауыр, қадірсіз шаруа жүк көтеруге әлі келмейтін тайлаққа…
Жұрттан Сүлеймен туады,
Бізден сілейген туады.
Бізден сілейген туады.
Негізгі мағынасы Басқалардың баласы Сүлеймендей дана, бақытты болып туады, ал біздің баламыз сілейіп, аузын ашып қалған…
Жұрттың Ыбырайы - Ыбырай,
Біздің Ыбырай - сұмырай.
Біздің Ыбырай - сұмырай.
Негізгі мағынасы Жұрттың Ыбырайы шын мәнінде Ыбырай: елге сыйлы, ісі түзу адам. Ал біздің үйдің Ыбырайы — сұмырай: аты…
Жұтаған жұртын мақтайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жұрты әлсіреген, күйі кеткен адам өз ортасын асыра мақтай береді. Астарлы…
Жұт болса ит семіріп,
Иесіне айбат қылады.
Дау болса би семіріп,
Еліне айбат қылады.
Иесіне айбат қылады.
Дау болса би семіріп,
Еліне айбат қылады.
Негізгі мағынасы Жұт жылы мал қырылғанда ит өлексеге тойып семіреді де, иесіне ырылдап, айбат шегеді. Дау көбейгенде би…
Жұт жеті ағайынды,
Содырымен сегіз,
Салақпен тоғыз, олақпен он.
Содырымен сегіз,
Салақпен тоғыз, олақпен он.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ауыр кезеңнің, әсіресе жұттың, жалғыз келмей, соңынан түрлі пәле-қайғыны ертіп жүретінін…
Жұтқан жұтамас.
Негізгі мағынасы Ішіп-жегенге жұмсалған дүние адамды жұтатпайды, кедей етпейді: тамағына берген кісі ысырап қылған жоқ…
Жығылғанға есек тұяғын төсейді.
Негізгі мағынасы Жығылғанға есек тұяғын төсейді деген мақал адам қиналғанда кейбіреулердің жәрдем берудің орнына одан…
Жығылғанға - жұдырық.
Негізгі мағынасы «Жығылғанға — жұдырық» деген мақалдың тура мағынасы: бір адам құлап, әлсіреп жатқанда, оған тағы да…
Жығылғанды жер көтереді.
Негізгі мағынасы Жығылғанды жер көтереді деген мақалдың тура мағынасы – құлаған адамды жердің өзі көтеріп тұрған жоқ…
Жығылған сүрінгенге күледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам өз басынан өткен қиындықты ұмытып, сол қателікке өзі де ұрынған адамды мазақ ететінін…
Жығылсаң, нардан жығыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: құласаң, әлсізден емес, нардай ірі, мықты нәрседен құла деген ойды…
Жылағанды сұрама,
Күлгенді сұра.
Жылағанның мұңы бар,
Күлгеннің сыры бар.
Күлгенді сұра.
Жылағанның мұңы бар,
Күлгеннің сыры бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды сыртқы көрініске ғана қарап бағаламауды үйретеді. Жылаған адамнан «неге жыладың?» деп…
Жылағанды уат, жығылғанды тұрғыз.
Негізгі мағынасы Жылағанды уат, жығылғанды тұрғыз деген мақал мұқтажға демеу болып, қиналған адамға қолдау көрсету…
Жылайтын бала әкесінің сақалымен ойнайды.
Негізгі мағынасы Жылайтын бала әкесінің сақалымен ойнайды: сақалды тартқан бала ұрыс естиді, жылайды, бірақ оған өзі…
Жыламаған балаға емшек бермейді.
Негізгі мағынасы Жыламаған балаға емшек бермейді: сәби жыламаса, анасы оның аш екенін білмейді. Мақал өмірдің қарапайым…
Жылан арбаған торғайдай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай қарағанда әлсіреп, дәрменсіз болып қалған адамды не құбылысты білдіреді. Тура…
Жылан жалағандай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір нәрсенің тым тегіс, тап-таза, із-түзсіз болып қалғанын білдіреді. Тура мағынада бір…
Жылан иір-иір жүрсе де,
Ініне түзу кіреді.
Ініне түзу кіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай қарағанда біреудің жүрісі бұралаң, қимылы иір-қиыр болып көрінсе де, түпкі мақсаты…
Жылан иреңдеп жүреді, сүйрендеп күледі.
Негізгі мағынасы Жылан иреңдеп жүргені сияқты, кей адам да өз ойын тура айтпай, бұралаңдап, екіұшты сөйлеп жүреді. Ал…
Жыланның аузы жесе, құйрығы семіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жылан қорек тапса, оның тек аузы ғана емес, бүкіл денесі, соның ішінде…
Жыланның басына ақ құйып шығарады.
Негізгі мағынасы Жыланның басына ақ құйып шығарады деген мақал сырттай қарағанда жұмсақтық, ізгілік жасалғандай…
Жыланның іні тік.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жыланның іні, яғни індеткен жері тік, терең болады деген сөз. Астарлы…
Жыланның сүймес асы інінің аузынан шығар.
Негізгі мағынасы Жылан өзіне ұнамайтын, жат нәрсені інінің аузынан-ақ сыртқа шығарады деген тура мағына бар. Астарлы…
Жыланның сырты жылтыр, іші у.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сыртқы көрінісі мен ішкі болмысы екі түрлі болуы мүмкін екенін ескертеді. Тура…
Жыланның тілі айыр,
Жылан мінезді адамның сөзі айыр.
Жылан мінезді адамның сөзі айыр.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екіжүзді, тұрақсыз, сөзі мен ісі қабыспайтын адамды сынайды. Жыланның тілі айыр болғаны…
Жыланның уы басында,
Бейқамның жауы қасында.
Бейқамның жауы қасында.
Негізгі мағынасы Жыланның қаупі оның басында, уы тісінде; ал бейқам, сақтықты ұмытқан адамның жауы алыста емес, қасында…
Жыланның уы тісінде,
Адамның уы тілінде.
Адамның уы тілінде.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жыланның зияны оның тісіндегі уында болса, адамға ең ауыр жараны тілмен айтылған сөз…
Жылан өз бойына қарамай,
Түйе мойнын иір дейді.
Түйе мойнын иір дейді.
Негізгі мағынасы Жыланның бүкіл денесі ирелең, қисық, ал ол соған қарамай, түйеге «мойның иір» деп мін тағады. Мақал өз…
Жылан терісін тастаса да жылан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жылан қабыршағы мен терісін ауыстырса да, бәрібір жылан болып қала…
Жылап айтқан шынға нанады,
Күліп айтқан өтірікке нанады.
Күліп айтқан өтірікке нанады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сөзді қабылдауы тек мазмұнға емес, оны айту мәнеріне де байланысты екенін білдіреді…