Саудагерде дос болмас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Саудагерде дос болмас» деген мақал тура мағынасында саудамен айналысатын адамда шынайы дос болмайды дегенді білдірмейді. Астарлы мағынасы — пайда мен есепке құрылған ортада адамдардың қарым-қатынасы көбіне сенімнен гөрі табысқа, мүддеге сүйенеді. Сондықтан мұндай жерде достықтың да, сыйластықтың да беріктігі сыналады. Мақал адамды әсіресе есепке, саудаға жақын ортада сақ болуға, әр қарым-қатынастың шынайылығын түсіне білуге шақырады.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «саудагер» — тек базардағы адам емес, пайдасын бірінші орынға қоятын, әр нәрсені есеппен өлшейтін мінездің бейнесі. «Дос болмас» деген тіркес сол ортада достықтан гөрі пайдакүнемдік басым болатынын меңзейді. Яғни мақал саудагер тұлғасы арқылы жалпы есепқор, өз мүддесін алға қоятын адамдардың табиғатын көрсетеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі заманда бұл мақал бизнес, келісім, жұмыс қатынастары сияқты ортада жиі еске түседі. Мысалы, бір адам әріптесімен тек пайда үшін араласып, қиын кезде қолдау күтсе, көңілі қалуы мүмкін. Сол себепті адамдарға сенім мен есепті шатастырмай, шынайы достықты ажырата білу қажет.