Жақсылық, жамандық туралы — 36-бет 2192
Сұрыптау:
Қатып қалған қайысқа сорпа бүркер,
Аспандағы жұлдыздың алтауы Үркер.
Аспандағы жұлдыздың алтауы Үркер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қатып, қатаң тартылып қалған қайысты сорпамен жібіту, ал аспандағы…
Қауіп қайдан болса, қатер содан.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға қауіп-қатерді қай жерден сезсе, дәл сол жақтан сақтану керегін ескертеді. Яғни қай…
Қауынның пәлегі ащы, түйнегі тұщы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қауынның сабағы, яғни пәлегі ащы болады, ал жемісінің өзі тәтті, тұщы…
Қаһарлы қамал бұзады.
Негізгі мағынасы Қаһарлы, ашулы, долы мінез кейде ең берік деген нәрсенің өзін де талқандайды деген ой айтылады. Мұнда…
Қаһарлы сөз қамал бұзады.
Негізгі мағынасы Қаһарлы, яғни қатты ашумен, ызамен айтылған сөздің күші өте зор деген мағынаны білдіреді. Мұндай сөз…
Күнде бір мақал
«Жақсылық, жамандық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Қашағанның қырсығы жусағанға тиеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қашаған, яғни асау немесе тентек мал жуас малға тиіп, оны мазалайды…
Қашқаннан тосқан жаман.
Негізгі мағынасы «Қашқаннан тосқан жаман» деген мақалдың тура мағынасы — қашып бара жатқан адамды тосып, жолын бөгеген…
Қиналып сұрағанға берсең,
Өзіңді сыйлағаның;
Өзіңді сыйлағаның;
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қиналып, мұқтаж болып сұрап келген адамға көмек берсең, оған ғана емес…
Қисық болса да, жол жақсы,
Долы болса да, қыз жақсы.
Саз болса да, жаз жақсы,
Соқыр болса да, қыз жақсы.
Долы болса да, қыз жақсы.
Саз болса да, жаз жақсы,
Соқыр болса да, қыз жақсы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сыртқы кемшілігіне емес, оның түпкі қадір-қасиетіне мән беруді аңғартады. Қисық жол…
Қисық істің
Қырық жылдан кейін де қиығы шығар.
Қырық жылдан кейін де қиығы шығар.
Негізгі мағынасы Қисық іс — адал емес, жөнсіз, әділетсіз жасалған әрекет. Мұндай істің үсті уақытша жабылғанымен, түбі…
Қисықтың көлеңкесі де қисық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қисық нәрсенің көлеңкесі де түзу болмайды, оның сызығы да бұрмаланып…
Қияңқы байтал екі айғырды қырқыстырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: мінезі қыңыр, илігіп көнбейтін байтал екі айғырдың арасына іріткі салып…
Қожа аштан өледі, төре - тамақтан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қожа да, төре де тамақтан қайтыс болады деген сөз емес. Астарлы мағынасы…
Қожа, молда елді аздырады,
Қурай, құмай жерді аздырады.
Қурай, құмай жерді аздырады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай діндар, бірақ ісі дұрыс емес адамдардың елге пайдасынан гөрі зияны көп болатынын…
Қожаның қарны тоқ,
Құлымен жұмысы жоқ.
Құлымен жұмысы жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қожаның қарны тоқ болса, ол өз құлының халін, еңбегін, мұңын ойламайды…
Қой аяғы - кілмек,
Қожа аяғы ілмек.
Қожа аяғы ілмек.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ауыр жағдайды, тығырыққа тірелген істі білдіреді. Тура мағынада қойдың аяғы кілмек, яғни…
Қойға қасқыр шапса, ит семірер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қойға қасқыр шапқан кезде, итке күресіп, күзетіп, олжаға кенелетін…
Қойға қоңырау жараспас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қой мойнына тағылған қоңырау оған жараспайды, өйткені қой тыныш, момын…
Қойдан қалған қозы қасқырға тап болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — отардағы қойдан бөлініп қалған қозы қорғансыз қалып, қасқырға жем болады…
Қолағаш болса да, қолға тоқ болсын.
Негізгі мағынасы Қолағаш болса да, қолға тоқ болсын деген сөздің тура мағынасы — қолға ұстаған нәрсе шағын, қарапайым…
Қолапайсызды қойнына алса,
Көрпеден аяғы шығып жатар.
Көрпеден аяғы шығып жатар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қолайсыз, икемсіз, ыңғайсыз нәрсені өзіңе жақындатып алсаң, одан пайда емес, қайта жайсыздық…
Қол қышуы қанбағанның
Таяқ тиер басына.
Таяқ тиер басына.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ашушаң, өзіне ие бола алмайтын, біреуге қол көтеруге бейім адамның ақыры жазаға ұшырайтынын…
Қолы ашықтың жолы ашық.
Негізгі мағынасы Қолы ашықтың жолы ашық деген мақалдың тура мағынасы — қолы ашық, яғни сараң емес, бергені мен…
Қолы қимылдағанның ауызы қимылдар.
Негізгі мағынасы Қолы қимылдағанның ауызы қимылдар — еңбек еткен адам ғана өз несібесін тауып, қарнын тойдырады деген…
Қолында жоқ жомарт.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қолында, яғни өзінде беретін дүние-мүлкі жоқ адам жомарттық көрсете…
Қомағайдың сыбағасы - бір асам май.
Негізгі мағынасы Қомағай адамға берілген несібе көп болмайды, өйткені оның тойымсыздығы мен ашкөздігі барды да…
Қомағайдың сыбағасы - бір шөкім ет.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ашкөз, қомағай адамға көп нәрсе бұйырмайтынын білдіреді. Тура мағынасында, бірден көп жегісі…
Қонақ келсе - құт, қарақшы келсе - жұт
Негізгі мағынасы Қазақ халқы қонақты әрдайым ырыс пен берекенің белгісі санаған. Сондықтан «қонақ келсе – құт» дегені…
Қорасында айыры жоқтың
малға қайырымы жоқ.
малға қайырымы жоқ.
Негізгі мағынасы Қорасында айыры жоқтың малға қайырымы жоқ дегені — мал баққан адамның шаруасына сай құралы, қамы мен…
Қорасында қойы жоқтың итінің сағын қара.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қорасында қойы жоқ адамның иті де күші аз, қабағы төмен, жүдеу көрінеді…
Қора толы қойыңды қотыр тоқты бүлдірер.
Негізгі мағынасы Қора толы қой — мол ырыс, жиналған еңбек пен берекенің белгісі. Ал қотыр тоқты — әлсіз, ақауы бар…
Қорқаққа қылыш жұмсаудың қажеті жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қорқақ адамға күш көрсетудің, оны сескендіріп, қылышпен қорқытудың керегі…
Қорқақтың қатыны болғанша,
Батырдың жесірі бол.
Батырдың жесірі бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қорқақ, жігерсіз еркекке жар болғаннан гөрі, батырдың жесірі болу артық…
Қорқау қасқырға жем болғанша,
Арыстанға жем бол.
Арыстанға жем бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: әлсіз, қорқақ қасқырға жем болғаннан гөрі, күшті арыстанға жем болу жақсы…
Қорыққан бұрын жұдырықтар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қорыққан адам өзінен бұрын жұдырық сермейді, яғни қауіпті сезген кісі…
Қорыққан ит үш күн үреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қорыққан ит қауіп сезгенде көп үреді, бірақ оның әрекеті ұзаққа…
Қорықпас Құдайдан да қорықпас.
Негізгі мағынасы «Қорықпас Құдайдан да қорықпас» деген мақалдың тура мағынасы — адам Құдайдан именбесе, ешнәрседен де…
Қостың кішісі болғанша,
Иттің күшігі бол.
Иттің күшігі бол.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы: қостағы ең кішісі болғанша, иттің күшігі болғаның артық. «Қос»…
Қотыр қолдан жұғады,
Таз тақиядан жұғады.
Таз тақиядан жұғады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір адамдағы ауру не кемшілік екінші адамға жұғуы мүмкін деген ой…
Қотыр қолдан, пәле тілден жұғады.
Негізгі мағынасы Қотыр қалай теріге жанасса, солай тез жұғатыны сияқты, пәле мен кеселдің де көбі тілден, яғни орынсыз…