Жақсылық, жамандық туралы — 38-бет 2192
Сұрыптау:
Құтпан төбеттей әупілдеген.
Негізгі мағынасы «Құтпан төбеттей әупілдеген» деген тіркес көп айқайлап, даурығып сөйлейтін, бірақ ісі әлсіз не сөзі…
Құтырғаннан құтылған.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам қатты ашуға, ессіздікке, ойсыз әрекетке салынудан аман қалғанын білдіреді. Тура…
Қыдыр сөз - күйдіргі.
Негізгі мағынасы «Қыдыр сөз – күйдіргі» деген мақал сөздің қуаты өте күшті екенін білдіреді. Тура мағынасында қыдырған…
Қызарған бет табылар,
Қызынған ниет табылмас.
Қызынған ниет табылмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ашудың, асығыстықтың, қызбалықтың зиянын ескертеді. Адам кейде ұялғаннан, ашуланғаннан не…
Қызға бергенді қыз өтер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қыз баланың жасауы, киімі, оған берілген дүние-мүлкі өзімен бірге кетеді…
Күнде бір мақал
«Жақсылық, жамандық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Қызғанғаның қызыл итке жем болды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қызғаныштың адамға пайда әкелмейтінін, керісінше өзіне де, өзгеге де зиян тигізетінін…
Қызғаншақтың іші тар,
Болмас онда ұят-ар.
Болмас онда ұят-ар.
Негізгі мағынасы Қызғаншақ адам өзгенің жетістігін көтере алмайды, сондықтан оның көңілі тарылып, ішкі дүниесі…
Қызды жеңге,
Жеңгені теңге бұзады.
Жеңгені теңге бұзады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы жоққа жуық, ал астарлы мағынасы өте терең. Мұнда қыз баланың да, жеңгенің…
Қыздың көзі - қызылда.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қыздың көзі қызыл түске, әсемдікке, сән-салтанатқа тез түседі деген ұғым…
Қыздың қырық жаны бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қыз баланың төзімді, сезімтал әрі епті болатынын білдіреді. Тура мағынасында «қырық жан»…
Қызмет қыл да, міндет қыл.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға істеген ісін жай ғана амал ретінде емес, жауапкершілікпен атқаруды үйретеді. «Қызмет…
Қызығын көрмеген малдан не пайда,
Сыйласып жүрмеген жаннан не пайда?
Сыйласып жүрмеген жаннан не пайда?
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қызығын, берекесін көрмеген малдың пайдасы жоқ деген сөз. Астарлы…
Қызыл бет ұятсыз.
Негізгі мағынасы «Қызыл бет ұятсыз» мақалы адамның бетінің қызаруы, ұялуы оның ар-ұяты бар екенін білдірсе, ал…
Қызыл дүние - көздің құрты.
Негізгі мағынасы «Қызыл дүние - көздің құрты» деген мақалдың тура мағынасы — көзге көркем, жарқыраған, қызық дүниелер…
Қызыл сөзге салыну,
Қызған отқа қарыну.
Қызған отқа қарыну.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бос, жел сөзге еріп, пайдасы жоқ дауға араласудың зиянын ескертеді. Тура мағынасында адам…
Қылауына қыл түспеген татулық.
Негізгі мағынасы Бұл мақал татулықтың өте таза, мінсіз, ешбір кірбіңсіз екенін білдіреді. Тура мағынасында «қылау»…
Қылымсыған қатын қызыл көйлек киеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сыртқы жылтыраққа, жасанды сән-салтанатқа құмар, өзін көрсетуге әуес адам туралы айтады…
Қыран қызыл түлкі алса,
Қарға ауыл тазартады.
Қарға ауыл тазартады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қыран құс олжаға түссе де, қарға ауыл маңындағы қалдықты шоқып, тазалыққа…
Қырдағыға жаңбыр жауса,
Шыңдағыға қар жауар.
Шыңдағыға қар жауар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қырда жаңбыр жауса, биіктегі шыңға қар түседі. Астарлы мағынасы: бір…
Қырқын мінгеннен қыр артылмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір адамның ғана күшімен, не бір ғана атқа сүйеніп, қыруар қырды асып өту…
Қырсық қырық ағайынды.
Негізгі мағынасы Қырсық деген – бір жамандықтың артынан екінші жамандықтың еріп келуі, бір қиындықтың көбейіп…
Қырық кісі бір жақ,
Қыңыр кісі бір жақ.
Қыңыр кісі бір жақ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қырық адам бір бағытта тұрса да, қыңыр, айтқанға көнбейтін бір адам…
Қырын алған қырқында таз болады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай қарағанда біреудің қырын алғаны, ал келесі қырында таз болып қалатыны туралы…
Қысасқа - қан, оқысқа - жан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қиянатқа, зұлымдыққа, шектен шыққан озбырлыққа жауап ретінде қантөгіс…
Қыста ызғар, жазда шаң тимеген.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір нәрсенің өте таза, мүлде кіршіксіз, ешбір мін-дақ түспеген күйін білдіреді. Тура…
Қысыла-қысыла қыз болдым.
Негізгі мағынасы «Қысыла-қысыла қыз болдым» деген мақал адамның ұяңдық, қысылу, тартыншақтық арқылы әдепті, жинақы…
Қысыр қалған ешкіден лақтаған шыбыш артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: төл бермейтін қысыр ешкіден лақтап, ұрпақ әкелген шыбыштың қадірі жоғары…
Қышыған жерден қол кетпес,
Қышытқы жерден сөз кетпес.
Қышытқы жерден сөз кетпес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды қинайтын, мазалайтын нәрсе оңай ұмытылмайтынын білдіреді. Тура мағынасында қышыған…
Ластың досы - шыбын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: кір-қоқыстың, лас жердің маңына шыбын көп жиналады. Астарлы мағынасы…
Маған жоқ майлы омыртқа,
Көзден ұшты-ау томыртқа.
Көзден ұшты-ау томыртқа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ашкөздік пен қанағатсыздықты әжуа етеді. Тура мағынада: майлы омыртқа жоқ болған соң, көз…
Майлаған қайысқа ит өш.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: май жағылған қайысқа иттің қызығып, жабыса беруі. Астарлы мағынасы: бір…
Мақтаған жеткізер, шаққан өлтірер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жылы сөз, мадақ пен көтермелеу адамды алға бастырып, жігерлендіреді…
Мақтаған қыз тойда осырар.
Негізгі мағынасы Мақал адамның шектен тыс мақтауға еріп, орынсыз лепірмеуін ескертеді. Тура мағынада: тойдағы…
Мақтаған сиыр шелекке тышар.
Негізгі мағынасы «Мақтаған сиыр шелекке тышар» деген мақал сырттай жақсы көрінгеннің бәрі бірдей пайдалы бола…
Мақтанған мастан бетер.
Негізгі мағынасы «Мақтанған мастан бетер» деген мақал орынсыз кеуде соғу, асыра сөйлеу адамды абыройға жеткізбейтінін…
Мақтаншақ қысыр сиыр сауады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның орынсыз мақтануы бос сөз екенін білдіреді. Тура мағынада қысыр сиырдан сүт…
Мақтаншақ өз дамбалын былғайды.
Негізгі мағынасы Мақалдың тура мағынасы: адам өз дамбалын өзі былғайды, яғни кірлетеді. Астарлы мағынасы: мақтаншақ…
Мақтаншақты мақтасаң, басыңа секірер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мақтаншақ адамды орынсыз көтермелесең, ол одан сайын паңданып, шектен шығып кетеді дегенді…
Мақтаншақтың өтірік айтқызады,
Өтірік көңіл қайтқызады.
Өтірік көңіл қайтқызады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға мақтаншақтық пен жалған сөйлегеннің зиянын ескертеді. Мақтанған адам өз беделін…
Мал айдаса - жаудікі,
Ысқырса - желдікі.
Ысқырса - желдікі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: малды айдап әкетсе, ол жаудың олжасы болып кетеді; ал тек ысқырып, бос…