Жақсылық, жамандық туралы — 18-бет 2192
Сұрыптау:
Ешкі орнына лақ ал,
Лақ ал да, тына қал.
Лақ ал да, тына қал.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ешкі бермесе, оның орнына лақ ал, содан кейін дау-дамай, талап-талас…
Жаба берсе жаланы,
Жаладан жұғын қалады.
Жаладан жұғын қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — біреуге жаланы қайта-қайта жаудыра берсе, сол жаланың бір бөлігі болса да…
Жабулы қазан жабуымен қалсын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қазанның қақпағын ашпай, жабулы күйінде қалдыру. Астарлы мағынасы — бір…
Жағымпаз надан жаудан жаман.
Негізгі мағынасы «Жағымпаз надан жаудан жаман» деген мақал сырт көзге жылпос, тіл табысқыш көрінгенімен, ішкі дүниесі…
Жазалы ұрының бір беті қара,
Жазалы айғақтың екі беті қара.
Жазалы айғақтың екі беті қара.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ұры да, айғақ та істің ақ-қарасын өзгертпей, шындық алдында жауап береді…
Күнде бір мақал
«Жақсылық, жамандық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жазасын тартпайтын жамандық болмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — істелген жаман іс, әділетсіз әрекет немесе теріс қылық бір күні міндетті…
Жазылмайтын жара жоқ,
Серпілмейтін аза жоқ.
Серпілмейтін аза жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірде емделмейтін жара, басылмайтын қайғы болмайтынын айтады. Тура мағынасында — денедегі…
Жазымсыраған қыстан без,
Жасымсыраған қыздан без.
Жасымсыраған қыздан без.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай именіп, шын ойын жасырған адамнан сақ болуды ескертеді. Тура мағынада «жазымсыраған…
Жайылымы болмаса, мал азады,
Қайырымы болмаса, жан азады.
Қайырымы болмаса, жан азады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — малға жайылым, өріс керек; егер шөбі шүйгін, қонысы кең болмаса, мал…
Жайылымын тапса, мал семіреді,
Қайырымын тапса, жан семіреді.
Қайырымын тапса, жан семіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — малға жақсы жайылым, құнарлы өріс табылса, ол тойынып, күйі жақсы болып…
Жайынның аузы кең, арты тар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай кең, ауқымды көрінген нәрсенің іші тар, пайдасы аз болуы мүмкін екенін білдіреді…
Жайынның құйрығын жеген жатпас.
Негізгі мағынасы Жайын — ірі, дәмді балық, ал оның құйрығын жеген адам тоқ, разы болады деген ишара бар. Мақалдың тура…
Жақсы адам алтын басын еңкейтеді,
Жаман адам жаман артын тоңқайтады.
Жаман адам жаман артын тоңқайтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы мен жаманды салыстырып тұр. Тура мағынасында «алтын басын еңкейту» — адамның өзінен…
Жақсы адам тауып айтады,
Жаман адам қауып айтады.
Жаман адам қауып айтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның сөз айту мәнерін мінезімен байланыстырады. Жақсы адам біреуге ескерту айтса да…
Жақсы аз, жаман көп,
Бидай аз, сабан көп.
Бидай аз, сабан көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егін орылғанда бидайдан гөрі сабан көп болады. Астарлы мағынасы: дүниеде…
Жақсы айғыр енесіне шаппайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы, текті айғыр өзіне жақын енесіне шаппайды, яғни табиғи тәртіпті…
Жақсы Ай мен Күндей,
Жақсылығы баршаға бірдей.
Жақсылығы баршаға бірдей.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адамның қадірін Ай мен Күнге теңеп көрсетеді. Тура мағынасында Ай мен Күн баршаға…
Жақсы - арына құл,
Жаман - малына құл.
Жаман - малына құл.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жақсы адам өз арына, яғни ұятына, намысына, адамдық қалпына бағынып өмір…
Жақсы ас қалғанша,
Жаман қарын жарылсын.
Жаман қарын жарылсын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жақсы, дәмді ас артылып қалғанша, жаман тамақты шамадан тыс ішіп, қарынды…
Жақсы асын жер,
Жаман басын жер.
Жаман басын жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы ас адамның бойына қуат беріп, жаман ас зиянын тигізеді. Астарлы…
Жақсы атағыңды жоғалтқанша,
Жұлыныңды үз.
Жұлыныңды үз.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның абыройы мен беделі мал-мүліктен де қымбат екенін аңғартады. Тура мағынасында: керек…
Жақсы аттан жығылса,
Жаман адам табалар.
Жаман адам табалар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жүйрік, жақсы ат сүрініп немесе жығылып қалса, жұртқа бір сәт әлсіз…
Жақсы атын мақтар,
Жаман қатынын мақтар.
Жаман қатынын мақтар.
Негізгі мағынасы Мақал адамның немен мақтанатыны оның қадір-қасиетін аңғартатынын айтады. Ескі ұғым бойынша ер адамның…
Жақсы ашып жер,
Жаман басып жер.
Жаман басып жер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адам келген жерін көркейтіп, айналасына пайда әкеледі, ал жаман…
Жақсы әйел -
Жігіттің жақсы қылар жаманын,
Ұшқыр қылар шабанын.
Жаман әйел -
Жігіттің тайдырады табанын,
Тар қылады заманын.
Жігіттің жақсы қылар жаманын,
Ұшқыр қылар шабанын.
Жаман әйел -
Жігіттің тайдырады табанын,
Тар қылады заманын.
Негізгі мағынасы Бұл мақал отбасындағы әйелдің ер азаматтың өміріне, мінезіне, ісіне қатты әсер ететінін айтады. Жақсы…
Жақсы әйел - зейнет,
Жаман әйел - бейнет.
Жаман әйел - бейнет.
Негізгі мағынасы Бұл мақал отбасы өміріндегі жардың рөлін айтады. Жақсы әйел үйге береке кіргізіп, еріне тірек болып…
Жақсы әйел өміріңді ұзартады,
Жаман әйел үстіңе тұз артады.
Жаман әйел үстіңе тұз артады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал отбасының берекесі мен ер адамның тыныштығы көбіне жарының мінезі мен ісіне байланысты…
Жақсы әйел - ырыс,
Жаман әйел - ұрыс.
Жаман әйел - ұрыс.
Негізгі мағынасы Бұл мақал отбасы ішіндегі тыныштық пен берекеде әйелдің орны ерекше екенін білдіреді. Жақсы әйел үйдің…
Жақсы - бір қатыннан туады,
Жаман - әр қатыннан туады.
Жаман - әр қатыннан туады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезінің, тәрбие мен тектіліктің бірлігін астарлап айтады. Тура мағынада жақсы адам…
Жақсы болса - құт,
Жаман болса - жұт.
Жаман болса - жұт.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адам болса, оның айналасына құт-береке, тыныштық, ынтымақ келетінін білдіреді. Ал…
Жақсы болсаң жердей бол,
Бәрін шыдап көтерген;
Таза болсаң судай бол,
Бәрін жуып кетірген.
Бәрін шыдап көтерген;
Таза болсаң судай бол,
Бәрін жуып кетірген.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға мінезі кең, сабырлы, пайдалы болуды өсиет етеді. «Жақсы болсаң жердей бол» дегені…
Жақсыға айтқан тура сөз,
Жасақ тіккен тумен тең.
Жаманға айтқан тура сөз,
Құмға құйған сумен тең.
Жасақ тіккен тумен тең.
Жаманға айтқан тура сөз,
Құмға құйған сумен тең.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамға шындықты ашық айту пайдалы, ал жаман адамға қанша тура…
Жақсыға бәс жетпес.
Негізгі мағынасы «Жақсыға бәс жетпес» деген мақалдың тура мағынасы — жақсы, ізгі, мінезі көркем, сөзі мен ісі үйлескен…
Жақсыға берсең асыңды,
Жақсы сыйлар басыңды.
Жаманға берсең асыңды,
Итке тастар басыңды.
Жақсы сыйлар басыңды.
Жаманға берсең асыңды,
Итке тастар басыңды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның кімге жақсылық жасасаң, соған сай жауап алатыныңды білдіреді. Жақсы адамға ас…
Жақсыға жақсы жарасар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамға жақсы іс, жақсы сөз, жақсы мінез үйлесіп тұрады деген ой…
Жақсыға жалынсаң, кешірер,
Болатты жанысаң, өтер,
Болатты жанысаң, өтер,
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі ойды қатар айтады. Біріншісі: жақсы, кең пейілді адамнан кешірім сұрап, иілсең, ол…
Жақсыға жанас, жаманнан адас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамға жақында, жаман кісіден аулақ жүр деген ой. Астарлы мағынасы…
Жақсыға жармас, жаманмен арбас.
Негізгі мағынасы Жақсы адамға жақында, одан үйрен, өнеге ал деген ой бар. Ал жаман мінезді кісімен босқа сөз…
Жақсыға жаһан өз үйі.
Негізгі мағынасы «Жақсыға жаһан өз үйі» деген мақал жақсы, кең пейілді, адамгершілігі мол адамның жат жерде де…
Жақсыға жолдас болсаң, ісің бітер,
Жаманға жолдас болсаң, басың кетер.
Жаманға жолдас болсаң, басың кетер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы адаммен аралассаң, ісің оңға басып, бастаған жұмысыңның берекесі болады дегенді…