Жақсы әйел өміріңді ұзартады,
Жаман әйел үстіңе тұз артады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал отбасының берекесі мен ер адамның тыныштығы көбіне жарының мінезі мен ісіне байланысты екенін айтады. Тура мағынасында жақсы әйел үй ішін жинақы ұстап, күйеуіне демеу болады, сол арқылы отбасының ырысын арттырады. Астарлы мағынасында жақсы мінезді, сабырлы, ақылды жар адамның өмірін жеңілдетіп, көңілін көтереді, ал ұрысқақ, қырсық, ауыр мінезді әйел үй ішіне мазасыздық әкеліп, ердің еңсесін түсіреді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «өміріңді ұзартады» деген тіркес — тек ғұмыр жасын емес, адамның өмір сапасын, тыныштық пен берекесін білдіреді. Ал «үстіңе тұз артады» дегені — бейнелі сөз. Тұз арту ауырлық, ашу, күйзеліс, өмірдің ащылығын меңзейді. Яғни жақсы жар — шипа, жаман жар — жүк.
Қазіргі өмірде
Қазір бұл мақал отбасындағы сыйластықтың, түсіністіктің маңызын еске салады. Мысалы, жұбайлар бір-бірін тыңдап, қолдап отырса, үйде тыныштық орнап, балалар да жайлы ортада өседі. Ал ұдайы сөзге келісе беретін үйде жүйке тозып, тірлік те алға баспайды.
Jaman áıel ústińe tuz artady.