Жақсыға жанас, жаманнан адас.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — жақсы адамға жақында, жаман кісіден аулақ жүр деген ой. Астарлы мағынасы — адам өз мінезін, өмір салтын және болашағын айналасындағы адамдар арқылы қалыптастырады. Жақсы кісінің сөзі де, ісі де өнеге болады; ал жаман адамның әдеті, сөзі, қылығы адамды бұзады. Сондықтан кіммен араласатыныңды таңдауда абай болу керек.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «жанас» сөзі жақындасу, араласу дегенді білдіреді. «Жақсы» — тек мінезі дұрыс адам емес, үлгі боларлық, пайдалы орта. Ал «жаманнан адас» дегені тікелей адасу емес, одан бойды аулақ салу, теріс ықпалға ермеу деген бейнелі ескерту. Мұнда жақсылық — жарық жол, жамандық — сүріндірер бұрыс бағыт ретінде берілген.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал бүгін де өте өзекті. Мысалы, мектепте немесе жұмыста адам өзін өсіретін, еңбекқор, адал адамдармен араласса, жақсы әдет үйренеді. Ал өсек, жалқаулық, өтірік көп ортаға түссе, сол мінез өзіне де жұғады. Сондықтан саналы адам досты да, ортаны да талдап таңдайды.