Үміт туралы — 4-бет 210
Сұрыптау:
Құдайдың күні тарыдан да көп.
Негізгі мағынасы Тары — ең ұсақ, санап болмайтын дән. Мақал алда күн көп екенін, уақыттың таусылмайтынын айтады: бүгін…
Құдай құмырсқаға кәрін тіксе, қанат бітіреді.
Негізгі мағынасы Құдай құмырсқаға қаһарын төксе, оған қанат бітіреді — қанаттанған құмырсқа ұядан ұшып шығады да…
Құдай салды , көнерміз ,
Аман болсақ , көрерміз .
Аман болсақ , көрерміз .
Негізгі мағынасы Құдай басымызға салды — көнеміз, аман болсақ — көреміз. Мақал ауыр жағдайға тап болған адамның екі…
Құдай тірі еткенді құры етпейді .
Негізгі мағынасы Құдай тірі еткен жанды құры, яғни несібесіз, қолы бос қалдырмайды. Мақал жаратылған әр тіршілік…
Құл құтылар құрықтан,
Күң құтылар сырықтан.
Күң құтылар сырықтан.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — малды ұстауға арналған құрық пен сырықтан құл мен күңнің құтылуы. Астарлы…
Күнде бір мақал
«Үміт туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Қыдырдың қасында болғанша,
Бұлақтың басында бол.
Бұлақтың басында бол.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: Қыдыр сияқты киелі, бақыт әкелетін жанның қасында жүргеннен гөрі, бұлақтың…
Қызда көңілің бар болса,
Үмітіңді үзбей бар.
Үмітіңді үзбей бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — егер бір қызға көңілің ауып, соған деген ықыласың болса, мақсатыңнан…
Қыран жетпеске қиял жетеді.
Негізгі мағынасы Қыран құс ұшып жете алмайтын жерге адамның қиялы жетеді дейді. Мақал қиялдың шексіз күшін айтады: ең…
Қырқына шыдаған
Қырық біріне де шыдайды.
Қырық біріне де шыдайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: адам қырық күндік ауыртпалыққа, қиындыққа шыдап өтсе, одан кейінгі қырық…
Қыс қысыларсың, жаз жазыларсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қыстың суығында адам да, мал да қиналады, ал жазда күн жылып, тіршілік…
Мезгілі жетсе мұз да ерір.
Негізгі мағынасы Қыста тастай қатқан мұз көктем келгенде өзінен-өзі ериді, оны ешкім асықтыра алмайды, ешкім тоқтата да…
Мұнан да жаман күнімде тойға барғанмын.
Негізгі мағынасы Бұдан да ауыр кезімде тойға барғанмын, бұл қиындық мені жықпайды дейді. Сөйлеуші басына түскен…
Мың күндік сапар бір қадамнан басталады.
Негізгі мағынасы Ең ұзақ сапардың да басы — бір ғана қадам. Мақал үлкен іс бірден емес, алғашқы шағын әрекеттен…
Науқастың беті бері қараса,
Шақыртпай тәуіптің өзі келеді.
Шақыртпай тәуіптің өзі келеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: науқас адам оңала бастаса, емшіге бармай-ақ, тәуіптің өзі де келуге…
Ой түбінде алтын бар,
Ойлай берсең, табарсың.
Қанша ұзақ болғанмен,
Жүре берсең, барарсың.
Ойлай берсең, табарсың.
Қанша ұзақ болғанмен,
Жүре берсең, барарсың.
Негізгі мағынасы Ойдың түбінде алтын жатыр, ойлай берсең, табасың; жол қанша ұзақ болса да, жүре берсең, жетесің дейді…
Он екі жылда ердің басы салауат.
Негізгі мағынасы Ескі әдет-ғұрып құқығында көп жыл өткен дау ескіріп, кешірілген. Мақал осыны айтады: он екі жыл…
Ораздының он тамыры бір келеді.
Негізгі мағынасы Оразды, яғни бағы ашық, құт-берекелі адамның он досы бірден келеді. Ырысы бар кісінің айналасына жұрт…
Ормансыз жер жалаңаш,
Армансыз ер жалаңаш.
Армансыз ер жалаңаш.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: орманы жоқ жер көріксіз, жалаңаш көрінеді. Астарлы мағынасы: арманы жоқ…
Орнында бар оңалар.
Негізгі мағынасы «Орнында бар оңалар» деген мақалдың тура мағынасы — бір нәрсе өз орнында сақталса, жоғалмай, бүтін…
Отыз күн оразаның бір айты бар,
Әр қылған жақсылықтың, бір қайты бар.
Әр қылған жақсылықтың, бір қайты бар.
Негізгі мағынасы Отыз күн ораза ұстаған адам айт мерекесін күтеді: ұзақ шыдамның соңы — қуаныш. Дәл сол сияқты…
Өзі екі етем десе,
Тәңірі бір етер, не жоқ етер.
Тәңірі бір етер, не жоқ етер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам бір істі өз күшімен «екі етіп, көбейтемін» десе де, соңғы нәтиже бір…
Өлмеген құл алтын аяқпен су ішер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: тірі адам қандай ауыр халде жүрсе де, уақыт өте жағдайы жақсарып, жақсы…
Өлмеген құлға, Құдай-ау,
Болып та қалды, мынау жаз.
Болып та қалды, мынау жаз.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — тірі жүрген, еңсесі түспеген адамға жаздың да келіп жетуі. Астарлы…
Өмір барда өлімді айтпа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмір сүріп тұрған адамға өлімді көп айта берме, тіршіліктің қадірін біл, үміт пен жігерді…
Өмірдің басы - үміт, соңы - өкініш.
Негізгі мағынасы Адам өмірін үмітпен бастайды, ал соңында өкінішке тап болады. Жас кезде бәрі алда, жоспар көп…
Өмірдің өткеніне өкінсең,
Келеріне бекінерсің.
Келеріне бекінерсің.
Негізгі мағынасы Өткен өміріңе шын өкінсең, алдағы күнге бекінесің: жіберген қатеңді мойындап, одан сабақ алған адам…
Өмір қартайса да, көңіл қартаймайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам жасы ұлғайса да, оның ішкі сезімі, арман-тілегі, өмірге құштарлығы…
Өмір үйі желде,
Үміт үйі сағымда.
Үміт үйі сағымда.
Негізгі мағынасы Өмірдің үйі желдің өтінде тұрғандай, үміттің үйі сағымның ішінде көрінгендей. Мақал адам тіршілігінің…
Өткеніске өкінбе,
Жетпесті қума.
Жетпесті қума.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды өткен іске байланып, бос өкінішке салынбауға шақырады. Өткенді өзгерту мүмкін емес…
Өткен қайтып оралмас,
Өлген қайтып тірілмес.
Өлген қайтып тірілмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірдің қайтарымсыз екенін ескертеді. Өткен уақыт та, жасалған іс те қайта айналып келмейді…
Пәлеге - сабыр, қазаға - тәуба.
Негізгі мағынасы Басқа пәле, бәле-жала түскенде сабыр сақтау, ал қаза, яғни жақыныңның өлімі болғанда тәубеге келу…
Періштенің айтқаны мен ойлағаны болады.
Негізгі мағынасы Періштенің айтқаны мен ойлағаны орындалады дейді. Мақал ниеті таза, жаны пәк адамның тілегі мен сөзі…
Рахат іздесең, бейнетінен қорықпа,
Қуаныш іздесең, қайғысынан қорықпа.
Қуаныш іздесең, қайғысынан қорықпа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам өміріндегі жақсылық пен қуаныш оңай келмейтінін айтады. Рахатқа, табысқа, тыныш…
Сабырлы жетер мұратқа,
Сабырсыз қалар ұятқа.
Сабырсыз қалар ұятқа.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: сабыр сақтаған адам өз мақсатына, арманы мен мұратына жетеді; ал асығыстық…
Сабырлының бағына алма бітер,
Сабырсыздың бағына қау бітер.
Сабырсыздың бағына қау бітер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: сабырлы адамның бағы жемісті, берекелі болады, ал сабырсыз адамның жолы…
Сабыр түбі - сары алтын.
Негізгі мағынасы «Сабыр түбі — сары алтын» мақалы адамның асықпай, төзіммен әрекет етуі ақырында үлкен пайда әкелетінін…
Сағынған елін аңсайды,
Сарала қаз көлін аңсайды.
Сарала қаз көлін аңсайды.
Негізгі мағынасы Әр жан өз мекенін, туған жерін аңсайды деген ойды айтады. Туған елін сағынған адам оны қалай аңсаса…
Сағыныш - сары ауру ,
Үміт - талшық.
Үміт - талшық.
Негізгі мағынасы Сағыныш адамды сары аурудай жүдетіп, сарғайтады, ал үміт оны аз да болса тамақтай демеп, тірі ұстайды…
Сарғая сақтасаң, қызара бөртесің.
Негізгі мағынасы Сарғайып жүріп, яғни тарыққан, жүдеген күнде де тежеп сақтасаң, кейін қызара бөртесің: жүзің қызарып…
Сары уайым - жігітке сор.
Негізгі мағынасы «Сары уайым - жігітке сор» деген мақал орынсыз, ұзақ әрі пайдасыз уайым адамның күшін де, жігерін де…