Өмірдің өткеніне өкінсең,
Келеріне бекінерсің.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақал адамның өткен өміріне қайта-қайта өкінуі алға жүруге кедергі болатынын білдіреді. Өткенді өзгерту мүмкін емес, сондықтан оған байланып қалмай, алдағы күнге бекініп, жігермен қарау керек. Яғни, қате-кемшілік болса да, одан сабақ алып, өмірді жалғастыру — даналық белгісі.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «өткен» — артта қалған уақыт, болған іс, жіберілген мүмкіндік. «Өкіну» — сол іске іштей налу, қынжылу. Ал «келеріне бекіну» — болашаққа сенім артып, нық тұру, шешімге келу. Мұнда өмір жолы бір бағытта ағатын өзен сияқты елестейді: су артқа қайтпайды, адам да өткенге қайта орала алмайды.
Қазіргі өмірде
Бұл нақыл әсіресе қате таңдау жасап қойған кезде өте орынды. Мысалы, бір адам емтиханнан төмен баға алып, «неге бұлай болды» деп көп күйінудің орнына, келесі дайындыққа кіріссе, мақалдың мәні орындалады. Өткеннен сабақ алып, болашаққа жоспар құру — осы сөздің өмірлік мағынасы.
Kelerine bekinersiń.