Өсиет туралы — 26-бет 1656
Сұрыптау:
Қарақұрт жеген қой семіреді.
Негізгі мағынасы Қарақұрт жеген қой семіреді деген мақалдың тура мағынасы жоққа жуық, өйткені қарақұрт — улы жәндік. Ал…
Қара май шелек тазармас,
Жаман кісі түзелмес.
Жаман кісі түзелмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ішінде қара май құйылған шелек қанша жуылса да, оңай тазармайды. Астарлы…
Қараңғыда қалтырағанша,
Жарықта жалтыра.
Жарықта жалтыра.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға істі ертерек, қолайлы кезде атқаруды ескертеді. Тура мағынада: қараңғыда тоңып…
Қараңғының көзі жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қараңғы жерде көзге жарық түспегендіктен, айналаны көру қиын. Астарлы…
Қара сөзді қамшы қылды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің қаруы да, салмағы да болатынын білдіреді. Тура мағынасында «қара сөз» — жай, қатты…
Күнде бір мақал
«Өсиет туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Қара тұяқ қарында жатпас,
Мезгіл болмай таң атпас.
Мезгіл болмай таң атпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі ойды қатар айтады. Біріншісі: малдың қара тұяғы, яғни еңбекпен өсірілген, бағалы нәрсе…
Қарау бай жаназасына жинайды.
Негізгі мағынасы Мақалдағы «қарау» — сараң, қолы тар адам. Тура мағынасы: сараң бай өз жаназасына жинайды. Яғни ол…
Қарға баласы боқ шоқыр,
Молда баласы оқу оқыр.
Молда баласы оқу оқыр.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әркім өз ортасына, көрген тәрбиесіне тартады деген ойды білдіреді. Қарғаның баласы…
Қарғыс жеті атаға жетеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жаман сөздің, қарғыстың салмағы ауыр екенін білдіреді. Тура мағынасында біреуге айтылған…
Қарғыстың ең жаманы -
Өзің білме, білгеннің тілін алма.
Өзің білме, білгеннің тілін алма.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам үшін ең ауыр жаман тілек: өзіңнің білімсіз болуың және білімді…
Қар жауды деп қуанба, аязы бар,
Қожа келді деп қуанба, ниязы бар.
Қожа келді деп қуанба, ниязы бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сыртқы көрініске немесе алғашқы әсерге алданып, бірден қуанып қалмауды ескертеді. Тура…
Қария тыңдалмаса,
Жігіт шыңдалмайды.
Жігіт шыңдалмайды.
Негізгі мағынасы Қарияның ақылы тыңдалмаса, жас ұрпақ дұрыс бағыт алып, өмірдің сабағын толық үйрене алмайды. Бұл мақал…
Қарт адамның қайраты тілінде қалады.
Негізгі мағынасы Қартайған адамда бұрынғыдай дене күші азаюы мүмкін, бірақ оның өмірден жинаған тәжірибесі, ақылы…
Қартайған ит шүкісін шығарып өледі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның не жан иесінің бойына сіңіп қалған әдеті қартайғанда да оңай өзгермейтінін…
Қартайсаң да өлімді ойлама,
Еліңді ойла.
Еліңді ойла.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды қартайған шақта да өз басының қамына ғана берілмей, елінің болашағын ойлауға үндейді…
Қарт қойнында қалаш бар.
Негізгі мағынасы Қарт адам өмірдің талай сынағын көрген, көрген-білгені көп, сондықтан оның жанында әрқашан пайдасы…
Қарттығыңа мақтанба, мәрттігіңе мақтан.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға жасқа емес, мінезге, іс-әрекетке сүйенуді үйретеді. Тура мағынасында: қартайғаныңмен…
Қарттың айтқанын істе,
Жастың тапқанын тісте.
Жастың тапқанын тісте.
Негізгі мағынасы Қарттың айтқанын істе, жастың тапқанын тісте деген мақал үлкеннің ақылы мен тәжірибесін қадірлеуді…
Қарты бар елдің қазынасы бар.
Негізгі мағынасы Қарты бар елдің берекесі де, тәжірибесі де мол болады деген ой айтылады. Мұндағы тура мағынасы — ел…
Қару алсаң, мылтық ал,
Қарның ашса - тамағың,
Жаяу жүрсең - таяғың.
Қарның ашса - тамағың,
Жаяу жүрсең - таяғың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға қандай іске кіріссең де, соған сай әзірлікпен бар деген ой айтады. Қару алсаң, ең…
Қары ауырмағанның басы ауырмайды.
Негізгі мағынасы Қары ауырмағанның басы ауырмайды деген мақалдың тура мағынасы — дене мүшесі қары ауырмаса, адамның…
Қарыз, қарызды беру - парыз.
Негізгі мағынасы Қарыз алу оңай, бірақ оны уақытында қайтару – адамдық міндет. Мақалдың тура мағынасы: біреуден алған…
Қарызың болса, малым бар деме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қарыз адамды сақ болуға, артық мақтанбауға шақырады. Тура мағынасы: қолыңда малың, дүниең…
Қас бекзаттың белгісі,
Қайғысын жұртқа сездірмес.
Қайғысын жұртқа сездірмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал нағыз бекзат, текті, тәрбиелі адамның қайғы-қасіретін сыртқа шашпайтынын білдіреді. Тура…
Қасқалдақтың қанындай қат.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өте сирек, өте тапшы нәрсені қымбат, қадірлі деп түсіндіреді. «Қасқалдақтың қанындай» деген…
Қасқырдың күшігін қанша асырасаң да,
Тоғайға қарап ұлуын қоймайды.
Тоғайға қарап ұлуын қоймайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қасқырдың күшігін қанша бағып-қақсаң да, ол бәрібір тоғай жаққа қарап…
Қатаң болсаң, қашады,
Босаң болсаң, аяққа басады.
Босаң болсаң, аяққа басады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның мінезі мен ұстанымына қатысты айтылған. Егер адам тым қатал, берік, өз шекарасын…
Қатардан ассаң да, халықтан аспақ жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: адам қанша биікке көтерілсе де, қатарластарынан озып шықса да, халықтың…
Қателескеннен қатесін түземеген жаман.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адам қате жіберуі мүмкін, бірақ сол қатесін көріп, түзетпесе, онда оның…
Қатқан көнді жібітсең, иісі шығады.
Негізгі мағынасы Қатқан көн — ұзақ жатқан, қыртыстанып, қатып қалған тері. Оны жібіткенде бұрын ішіне сіңген иісі қайта…
Қатпа болған түйеге,
Ойсылқара не қылсын?
Қотыр болған қойға,
Шопан ата не қылсын?
Ойсылқара не қылсын?
Қотыр болған қойға,
Шопан ата не қылсын?
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қатты жүдеп, қатпа болған түйеге де, қотыр болған қойға да иесі не істей…
Қаттыны жұмсақ жеңеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қатты, берік нәрсені жұмсақ нәрсе жеңеді деген ой. Астарлы мағынасы…
Қатын алсаң қаңлыдан ал,
Қаңлы бар жерде кәде бар.
Қаңлы бар жерде кәде бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: егер үйленсең, қаңлы руынан ал, өйткені қаңлы бар жерде кәде, жол-жоралғы…
Қатып қалған қайысқа сорпа бүркер,
Аспандағы жұлдыздың алтауы Үркер.
Аспандағы жұлдыздың алтауы Үркер.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қатып, қатаң тартылып қалған қайысты сорпамен жібіту, ал аспандағы…
Қауынның пәлегі ащы, түйнегі тұщы.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қауынның сабағы, яғни пәлегі ащы болады, ал жемісінің өзі тәтті, тұщы…
Қашайын деп тұрған қоянға «тәйт» десе не жорық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қашуға оқталып тұрған қоянға «тәйт» деп айқайлаудың еш әсері жоқ. Астарлы…
Қашарыңда қашарсың,
Туарыңда сасарсың.
Туарыңда сасарсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның басына іс түскенде оның алдын ала ойлап, сақтанбай қалса, қиын сәтте абдырап…
Қашпаған қашардың уызына қаратып.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің әлі толық бітпегенін, бірақ оның болашағы барын білдіреді. Тура мағынада қашпаған…
Қашып кетсең, шашып кет.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір істен, дау-дамайдан не қиындықтан қашып құтылсаң да, артында қалған…
Қимылдаған қыр асар.
Негізгі мағынасы Қимылдаған қыр асар деген мақалдың тура мағынасы — қозғалған адам қырдың, яғни биіктің үстіне шыға…