Уақыт, замана туралы — 8-бет 418
Сұрыптау:
Қырық жасқа келгенде домбыра үйреніп,
Ахиретке барғанда шертпекпісің?
Ахиретке барғанда шертпекпісің?
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның кей істі кешіктірмей, дер кезінде үйренуі керегін білдіреді. Домбыраны қырық жасқа…
Қырықтан артық жас жоқ,
Қымыздан артық ас жоқ.
Қымыздан артық ас жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жастық шақтың қадірін және қазақы тіршіліктегі қымыздың орнын жоғары қояды. «Қырықтан артық…
Қыс арбаңды, жаз шанаңды сайла.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қысқа арба, жазға шана дайындап қою. Астарлы мағынасы — әр істің өз…
Қысқа күнде қырық жерге көмбе қойған.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істі асығыстықпен, ойланбай, ретсіз атқарған адамды меңзейді. Тура мағынада «қысқа күнде…
Қыс қыстығын қылмаса,
Жаз жаздығын қылмайды.
Жаз жаздығын қылмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қыс өзіне тән салқын, қытымыр мінезін көрсетсе, жаз да өз жылуын…
Сыйлық
Ең үздік 30 мақал — сыйлыққа
Telegram-ға жазылыңыз: 30 мақал мағынасы мен ойымен бірге PDF болып келеді
Қыс қысыларсың, жаз жазыларсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қыстың суығында адам да, мал да қиналады, ал жазда күн жылып, тіршілік…
Қысқы шілдеде ну сақта,
Жазғы шілдеде су сақта.
Жазғы шілдеде су сақта.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — қыс кезінде отын мен азықты, ал жаздың аптап ыстығында су қорын алдын ала…
Қыста жалаңаш жатпа,
Жазда өзің білесің.
Жазда өзің білесің.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды алдын ала қам жасап, сақ жүруге үндейді. Тура мағынасы: қысқы суықта жалаңаш жатуға…
Қыста қойыңды қопалы жерге қыстат,
Жазда жазық жерге жайлат.
Жазда жазық жерге жайлат.
Негізгі мағынасы Бұл мақал малды жыл мезгіліне қарай дұрыс күтіп-бағудың маңызын айтады. Қыста қойды қопалы, ықтасыны…
Қыс та қысырайды.
Негізгі мағынасы «Қыс та қысырайды» деген мақал қыс мезгілінің де өз мінезі, өз тарлығы мен қиындығы болатынын…
Қыстың көзі - қырау.
Негізгі мағынасы Қыстың алғашқы нышаны — қырау. Бұл мақал тура мағынасында қыс түскенде жер бетіне қырау түсетінін…
Қыстың қамын жаз ойла,
Жаздың қамын қыс ойла.
Жаздың қамын қыс ойла.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды алдын ала ойлануға, ертеңгі күнге дайын болуға шақырады. Тура мағынасы — қыста қажет…
Қыстың соңы - жеті тоғыс,
Көктем басы - бес тоғыс.
Көктем басы - бес тоғыс.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қыстың аяқталып, көктемнің басталар шағын дәлме-дәл бақылап айтқан халықтық күнтізбе…
Қыс шілдеде жілік жүгірер,
Жаз шілдеде күлік жүгірер.
Жаз шілдеде күлік жүгірер.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жыл мезгіліне қарай тіршілік ырғағы өзгеретінін білдіреді. Тура мағынада, қыста малдың…
Маусым - табаныңнан таусыл.
Негізгі мағынасы «Маусым - табаныңнан таусыл» мақалы уақыттың, мезгілдің қадірін білуге шақырады. Тура мағынасында бұл…
Мезгілі жетсе мұз да ерір.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — уақыт өте келсе мұздың өзі де ериді. Астарлы мағынасы — ешбір қиындық…
Мұрның барда бір сіңбір.
Негізгі мағынасы «Мұрның барда бір сіңбір» мақалы адамның қолында, мүмкіндігі бар кезде ісін уақытында тындырып алу…
Мұртқа өкпелеп жүргенде сақал шықты.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір нәрсеге өкпелеп, ренішін ұзақ сақтап жүргенде, сол аралықта жағдайдың өзгеріп…
Мың асуға бір тосу.
Негізгі мағынасы «Мың асуға бір тосу» деген мақалдың тура мағынасы — көп асу, көп белдің арасынан бір жерден тосқауыл…
Мың күндік сапар бір қадамнан басталады.
Негізгі мағынасы Мың күндік сапар бір ғана қадамнан басталады деген сөз үлкен істің де, ұзақ жолдың да ең алғашқы шағын…
Мың күн жанған шырақ бір күн сөнеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: ұзақ уақыт жанып тұрған шырақтың да бір күні сөніп қалатыны. Астарлы…
Наурыздан соң қыс болса,
Мизамнан соң жаз болмас.
Мизамнан соң жаз болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал табиғаттың өз заңдылығы бар екенін айтады. Наурыз келген соң қыс қайта оралмайды, дәл сол…
Ойна, жұмысты да ойла.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға тек қызыққа беріліп кетпей, істің де, жауапкершіліктің де жайын ойлау керек екенін…
Ойнасақ та біраз жерге шаптық.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — ойын-күлкі үстінде де біраз қашықтыққа шауып үлгердік деген ойды…
Ой түбінде алтын бар,
Ойлай берсең, табарсың.
Қанша ұзақ болғанмен,
Жүре берсең, барарсың.
Ойлай берсең, табарсың.
Қанша ұзақ болғанмен,
Жүре берсең, барарсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды терең ойлануға, сабырмен ізденуге үндейді. Ойдың түбінде «алтын бар» деуі — кез…
Ойхой,дүние серуен,
Адам бір көшкен керуен.
Адам бір көшкен керуен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірдің өткінші екенін, дүниенің тұрақтап тұрмайтынын аңғартады. Адам бұл жалғанда мәңгі…
Он бес жас құйын қуған желмен тең.
Негізгі мағынасы Он бес жас — адамның қайраты тасып, бойы серпіліп, ойы да, қадамы да алға ұмтылатын шақ. Мақал осы…
Он екі жылда ердің басы салауат.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өмірі бір қалыпта тұрмайтынын, уақыт өте келе пенденің тұрмысы, бақ-дәулеті…
Орайы келсе, орақ ор,
Кезі келсе, кетпен шап.
Кезі келсе, кетпен шап.
Негізгі мағынасы Бұл мақал істің өз уақыты мен қолайлы сәтін жібермей, мүмкіндікті дер кезінде пайдалану керек дегенді…
Орамал тонға жарамаса да, жолға жарайды.
Негізгі мағынасы Орамал тонның орнын баса алмаса да, ол жол үстінде пайдаға жарайды деген ой айтылады. Яғни бір нәрсе…
От алып, ораққа түседі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір нәрсе отқа тигенде, бірден жануға, күйіп-бітуге бейім болады; ал…
От суымайды, сөнеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — от бірте-бірте әлсіреп, әуелі суымай тұрса да, ақыры сөніп қалады…
Отты жастығың өтпей отау тік.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жас кезде қимылдап, тірлік бастап қал деген ойды білдіреді. Тура мағынасында — адам…
Отызда ой толады,
Қырықта қырға шығады.
Қырықта қырға шығады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам өміріндегі ақыл мен тәжірибенің жасқа қарай толысып, кемелденетінін білдіреді. «Отызда…
Отыз тістің қадірін қартайғанда білерсің.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның денсаулығы мен жастық шақтағы игіліктің бағасын көбіне уақыт өткенде түсінетінін…
Отырған жерден отын кес.
Негізгі мағынасы Отырған жерден отын кес деген сөз тура мағынасында өзің отырған, тұрған орныңнан қимылдамай пайдаңа…
Отыр көтенім он ай.
Негізгі мағынасы «Отыр көтенім он ай» деген мақал адамның бір істі асықпай, сабырмен күтіп, өз уақыты келгенде ғана…
Өгіз қарын майыңды өлгенде бастаймысың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды тірі кезінде, қолындағы мүмкіндікті дер кезінде пайдаланып, қажет істі уақытында…
Өзен бойы тұрғанда,
Өзге жерге қонбаңыз.
Өзге жерге қонбаңыз.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға өзіне қолайлы, берекелі, жайлы орнын тастап, орынсыз басқа жерге ұмтылмауды…
Өлімнен басқаның бәріне асық.
Негізгі мағынасы Мақал істі кейінге қалдырмауға, уақытты бағалауға шақырады. Тура мағынасы: өлімнен басқа нәрсенің…