Қыс арбаңды, жаз шанаңды сайла.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — қысқа арба, жазға шана дайындап қою. Астарлы мағынасы — әр істің өз мезгілі бар, соған алдын ала қамданған адам қиналмайды. Яғни, уақытты дұрыс пайдаланып, келер күннің қажетіне ерте дайындалу керек. Қыстың қамын жазда ойлаған, жаздың қамын қыста ойлаған жан ұтылмайды.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы арба мен шана — тек көлік емес, әр маусымға лайық құралдың белгісі. Қыс пен жаз — өмірдің екі кезеңі, ал оларға сай дайындық — адамның ойшылдығы мен ұқыптылығын танытады. Халық бұл арқылы табиғаттың өзгерісін ескеріп, бейқамдыққа салынбауды үйретеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі таңда бұл мақал кез келген жоспарлы іске қатысты айтылады. Мысалы, студент емтиханға бір күн қалғанда емес, семестр бойы дайындалса, нәтижесі жақсы болады. Сол сияқты шаруашылықпен айналысатын адам да қыс түспей тұрып жем-шөбін жинап, үйін жылытуын ойластырса, қиындыққа тап болмайды.