Уақыт, замана туралы — 7-бет 418
Сұрыптау:
Көп тепкен жерден көл шығады.
Негізгі мағынасы Көп тепкен жерден көл шығады деген мақал бір нәрсенің қайта-қайта, көп күшпен әсер етілуі нәтижесінде…
Көрінген төбенің алысы жоқ,
Көтерген жүктің ауыры жоқ.
Көтерген жүктің ауыры жоқ.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның көздеген мақсатына жету жолы сырттай ұзақ көрінсе де, әрекет етіп, табандылық…
Көрмеген жердің ой-шұңқыры көп.
Негізгі мағынасы «Көрмеген жердің ой-шұңқыры көп» деген мақал адамға бейтаныс, бұрын жүріп көрмеген жерде күтпеген…
Көрмеген жер таныс болмас,
Көрінген жер алыс болмас.
Әр нәрсенің болжауы бар,
Ши жуандап қамыс болмас.
Көрінген жер алыс болмас.
Әр нәрсенің болжауы бар,
Ши жуандап қамыс болмас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көрмеген, барлап-бақылап үйренбеген жер жат болып көрінеді, ал көзіңе…
Көш жүре түзелер.
Негізгі мағынасы «Көш жүре түзелер» деген мақал істің бастапқыда олқылығы болса да, уақыт өте келе, тәжірибе…
Сыйлық
Ең үздік 30 мақал — сыйлыққа
Telegram-ға жазылыңыз: 30 мақал мағынасы мен ойымен бірге PDF болып келеді
Көш көлікті, көрікті болсын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көшіп-қону, жол жүру көркем, сәнді, ретімен болғаны жақсы деген ой…
Күн батса, қойға соқпақ табылады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: күн батқан соң қойды қораға немесе өріске айдайтын соқпақ жол бірден…
Күн бұлтты деп,
Жылқыны суармай жүрме.
Жылқыны суармай жүрме.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның істі кейінге қалдырмай, алдын ала қамдануын ескертеді. Тура мағынасында: аспан…
Күні жеткен бала күшенбей-ақ туады.
Негізгі мағынасы Күні жеткен бала күшенбей-ақ туады дегені — әр істің өз уақыты, өз мерзімі бар деген ой. Тура…
Күні өткеннің күні артық.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға өткен күннің қадірін түсіндіреді. Тура мағынасында, бір адамның басынан қиындық…
Күн қораланса, күрегіңді сайла,
Ай қораланса, арысыңды сайла.
Ай қораланса, арысыңды сайла.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ауа райының өзгерісін алдын ала байқап, соған сай дайын болу керегін айтады. Тура…
Күн шыққан соң,
Қуарған суды Күн жұтады,
Күн батқан соң,
Суарған суды Жер жұтады.
Қуарған суды Күн жұтады,
Күн батқан соң,
Суарған суды Жер жұтады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — күн шыққанда жер бетіндегі ылғалдың буланып кетуі, ал күн батқаннан кейін…
Күттіруден күту қиын.
Негізгі мағынасы Күттіруден күту қиын дегені — біреуді әдейі ұзақ уақыт тосып қою, уақытын алып, сабырын сынау оңай…
Қамданған қапы қалмайды.
Негізгі мағынасы Қамданған адам алдын ала ойлап, керегін түгендеп, сақ жүрсе, қиын сәтте тосылмайды, ұтылмайды. Бұл…
Қамқа тон шүберек болар тозған соң.
Негізгі мағынасы Қамқа тон — бұрын өте қымбат, сәнді, бағалы киім. Бірақ ол қанша асыл болса да, уақыт өте тозып…
Қаңтар ауса, қар тұрмас.
Негізгі мағынасы Қаңтар ауысса, қар да көп тұрмайды деген ой айтылады. Мұның тура мағынасы — қыс ортасындағы қалың…
Қаңтарда қалпақ киім болмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қаңтардың ең қатты аязды, суық ай екенін білдіреді. Тура мағынасында, қыстың қақаған шағында…
Қара жерге қар жауар,
Қарды көрген бір мұрат;
Қара жерден қар кетсе,
Жерді көрген бір мұрат.
Қарды көрген бір мұрат;
Қара жерден қар кетсе,
Жерді көрген бір мұрат.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қара жерге қар түссе, жер бір сәтке аппақ болып, ерекше көрінеді; қар еріп…
Қараңғыда қалтырағанша,
Жарықта жалтыра.
Жарықта жалтыра.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамға істі ертерек, қолайлы кезде атқаруды ескертеді. Тура мағынада: қараңғыда тоңып…
Қарап отырғанша сағыз шайна.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бос қарап отырғаннан гөрі, ұсақ болса да бір іс қыл, қимылда, деген ойды білдіреді. Тура…
Қара тұяқ қарында жатпас,
Мезгіл болмай таң атпас.
Мезгіл болмай таң атпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі ойды қатар айтады. Біріншісі: малдың қара тұяғы, яғни еңбекпен өсірілген, бағалы нәрсе…
Қараша болмай, қар жаумас.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қараша айы өтпей, қар түспейді. Астарлы мағынасы: әр істің өз реті, өз…
Қарашада қаз қайтар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал күздің соңғы кезеңінде, әсіресе қарашада, қаздың жылы жаққа қайтатынын білдіреді. Тура…
Қартайғанда дүние кісінің көз алдына бітеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам қартайған сайын өмірге басқаша қарайтынын білдіреді. Жастық шақта дүние кең, мүмкіндік…
Қарт айнаға қараса,
Өзіне көңілі толмайды.
Өзіне көңілі толмайды.
Негізгі мағынасы Қарт адам айнаға қарағанда, өз бейнесінен өмірдің ізін, жастықтың қайтқанын көреді де, көңілі…
Қарыстан сүйем жақын.
Негізгі мағынасы Қарыс — бас бармақ пен ортан қолдың ұшының арасы, сүйем — бас бармақ пен сұқ саусақтың арасы. Сүйем…
Қашарыңда қашарсың,
Туарыңда сасарсың.
Туарыңда сасарсың.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның басына іс түскенде оның алдын ала ойлап, сақтанбай қалса, қиын сәтте абдырап…
Қашпаған қашардың уызына қаратып.
Негізгі мағынасы Бұл мақал бір істің әлі толық бітпегенін, бірақ оның болашағы барын білдіреді. Тура мағынада қашпаған…
Қашпақ, қумақ - ерге сын,
Көшпек, қонбақ - жерге сын.
Көшпек, қонбақ - жерге сын.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көшіп-қону, бір жерден екінші жерге ауысу да, біреуді қуу не қашу да оңай…
Қашса құтылып, қуса жетеді.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір адам қашса, қуған кісі оған жетіп алады деген ой. Астарлы мағынасы…
Қойды күзде құмға айда,
Жаз шыққанда шымға айда.
Жаз шыққанда шымға айда.
Негізгі мағынасы Бұл мақал мал шаруашылығындағы тәжірибені білдіреді: қойды маусымға қарай дұрыс жайылымға айдау керек…
Қонақ:
таңертең тәтті,
түсте тұщы ,
кешке кермек.
таңертең тәтті,
түсте тұщы ,
кешке кермек.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қонақтың үй иесіне бірдей емес, уақыт өте өзгере түсетін салмағын астарлап айтады. Таңертең…
Қоныс ақысын түйе қайтарады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір жерге қонып, тұрақтаған адамның немесе көшпелі елдің жүгін, ауыр затын…
Қорқаққа пана болмас қалың тоғай,
Жалқауға бүгінгіден ертең оңай.
Жалқауға бүгінгіден ертең оңай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал екі түрлі мінездің кемшілігін әшкерелейді. Біріншісі — қорқақ адам қандай қауіпсіз ортада…
Құдайға сенемін деп жолыңнан қалма.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамды сенім мен әрекетті қатар ұстауға шақырады. Тура мағынасы — Құдайға сену жақсы, бірақ…
Құдайдың күнінің жаманы жоқ.
Негізгі мағынасы Құдайдың жаратқан күні жаман болмайды деген ой айтылады. Яғни әр күннің өз несібесі, өз ырысы, өз сыны…
Құдайдың күні тарыдан да көп.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірде уақыт пен мүмкіндік көп екенін білдіреді. Тура мағынасында «Құдайдың күні» — адамның…
Құлақ естімес, естісе кешікпес.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: бір нәрсе құлаққа жетпесе, адам оны біле алмайды, ал естісе де, ол хабар…
Құс көк сеңгірге бір қонады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өмірінде биік мұрат пен үлкен мақсатқа жету әрдайым бола бермейтінін білдіреді. Құс…
Қырқында қыр аспаған,
Елуінде ел аспас.
Елуінде ел аспас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өмір жолына, қабілет пен қарқынға қатысты айтылған. «Қырқында қыр аспаған» дегені…