Сақтық туралы — 9-бет 837
Сұрыптау:
Жердің аласа-биігі бар,
Жолдың ашығы-тұйығы бар.
Жолдың ашығы-тұйығы бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал өмірде әр нәрсенің өз деңгейі, өз қиындығы болатынын білдіреді. Жердің аласа да, биігі де…
Жер екеш жердің де құлағы бар.
Негізгі мағынасы Жер екеш жердің де құлағы бар деген мақал кез келген іс-әрекет жасырын қалмайтынын білдіреді. Тура…
Жер құлағы жетеу.
Негізгі мағынасы «Жер құлағы жетеу» деген мақалдың тура мағынасы жоқ, ол астарлы түрде айтылады. Мағынасы: жерде, ел…
Жер сатып алмай тұрып суын сұра,
Үй сатып алмай тұрып көршісін сұра.
Үй сатып алмай тұрып көршісін сұра.
Негізгі мағынасы Жер сатып алардан бұрын оның суын сұра, үй сатып алардан бұрын көршісін сұра. Сусыз жер — пайдасыз…
Жетелеген ит сақ болмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында: жетектеліп жүрген ит өзі қимылын еркін басқара алмайды, сондықтан айналаға…
Күнде бір мақал
«Сақтық туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Жетелеген төбет қораға үрмес.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жетектеп, ұстап тұрған төбет өз қорасына да үрмейді. Астарлы мағынасы…
Жеті рет өлшеп, бір рет кес.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның кез келген істі асықпай, ойланып, алдын ала тексеріп барып орындауы керек екенін…
Жол азабы - көр азабы.
Негізгі мағынасы Жол азабы — көр азабы. Ұзақ жолдың машақаты сонша ауыр, оны халық өлгеннен кейінгі қабір азабымен…
Жолаушы азығы жолда.
Негізгі мағынасы Жолаушының азығы жолда: сапарға шыққан адам жол бойы аш қалмайды, оны кездескен ауыл қонақ етеді…
Жолаушыға лайық жол тұрады,
Жампозға лайық қом тұрады.
Жампозға лайық қом тұрады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әр істің, әр адамның өзіне лайық орны мен сыны болатынын білдіреді. Тура мағынасында…
Жолаушының кешіккеніне сүйін.
Негізгі мағынасы Жолдан күткен адам кешіксе, уайымдама, қайта сүйін: кешігу көбіне жолаушының аман екенін, оны бір…
Жолаушының үлеспеген есебі бар.
Негізгі мағынасы Жолаушының әлі бөлінбеген үлесі бар: әр ауыл, әр үй жолаушыға тиесілі сыбағаны күтіп отырады. Қазақ…
Жолға шықсаң, азығыңды мол ал.
Негізгі мағынасы Жолға шықсаң, азығыңды мол ал. Жолдағы аштық адамның күшін алып, көңілін түсіреді, ал ауыл алыс болса…
Жолға шықсаң сайлан,
Бес қаруыңды байлан.
Бес қаруыңды байлан.
Негізгі мағынасы Жолға шықсаң, сайлан, яғни барлық жабдығыңды түгелдеп әзірлен; бес қаруыңды белге байлан. Бұрын жол…
Жолдан қосылған жолдас болмайды.
Негізгі мағынасы Жол үстінде кездейсоқ қосылған адам бірнеше күн қатар жүрсе де, нағыз жолдас болып кетпейді. Оның…
Жолдас болма қуға,
Басың қалар дауға.
Басың қалар дауға.
Негізгі мағынасы Бұл мақал айлакер, қу, қулыққа жақын адаммен жолдас болмауға шақырады. Тура мағынасында: ондай адаммен…
Жолдасы жаманды жау алады.
Негізгі мағынасы Жолдасы жаман адамды жау алады. Қатер төнгенде жаман серік қашып кетеді, сырыңды ашып қояды не жауды…
Жолдасын жолда тастамас болар.
Негізгі мағынасы Жақсы жолдас серігін жол ортасында тастап кетпейді: аты болдырса, өзі ауырып қалса, жау қуса да…
Жолдасын тастаған жолда қалар.
Негізгі мағынасы Жолдасын жол ортасында тастап кеткен адамның өзі де жолда қалады. Мақал опасыздықтың түбі өзіңе…
Жолдасың жақсы болса, жолым ұзақ деме,
Жолдасың жаман болса, қолым ұзын деме.
Жолдасың жаман болса, қолым ұзын деме.
Негізгі мағынасы Жолдасың жақсы болса, жолдың ұзақтығы сезілмейді: әңгіме, көмек, қамқорлық жолды қысқартады. Ал…
Жол жолдасың Қыдыр болсын.
Негізгі мағынасы Бұл — сапарға шыққан адамға айтылатын ақ тілек: жолда сенің серігің Қыдыр болсын. Халық сенімінде…
Жол сұрамай жолға түспе.
Негізгі мағынасы Жолды білмей тұрып, жолға түспе: алдымен сұра, жөнін біліп, бағытыңды анықта. Бейтаныс далада бір жол…
Жол тосқан жолбарысқа қазалы құлан тап болар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал күтпеген қауіптің, қасіреттің кейде тым күшті қарсыласқа ғана емес, жолы түскен кез келген…
Жортушының басы жолда қалады.
Негізгі мағынасы «Жортушының басы жолда қалады» деген мақал көп жүрген, жиі сапар шегетін адамның басына түрлі қатер…
Жортуыл түбі еш,
Сауда түбі - борыш.
Сауда түбі - борыш.
Негізгі мағынасы Жорыққа шығып, жау малын айдап табылған олжаның түбі — ештеңе, ал сауданың түбі — қарыз. Жортуылмен…
Жортуылшы жолдасынан көреді, ұры - серігінен.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның жүрген ортасы, араласқан досы оның мінезі мен ісіне тікелей әсер ететінін айтады…
Жортуылшының басы жолда қалады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жортуылға, жорыққа шыққан адам жол үстінде қауіп-қатерге ұшырауы мүмкін…
Жорықта алдыңа,
Жолда артыңа қара.
Жолда артыңа қара.
Негізгі мағынасы Бұл мақал тура мағынасында жорыққа шыққан адам алдағы жолын, барар бағытын бақыласын, ал жол үстінде…
Жуас кісі тыныштықты тілейді.
Негізгі мағынасы Мінезі жуас, ұрыс-керісті жек көретін адам ең алдымен тыныштықты, тату өмірді қалайды. Ол дауға өзі…
Жүгерісі барға жұт жоқ.
Негізгі мағынасы Жұт — қыстың қатты боранынан, мұзқақтан мал жайылымға тұяқ батыра алмай, жаппай қырылатын апат…
Жүгірген ит мал санатпайды.
Негізгі мағынасы Жүгірген ит малға санатпайды дегені — адам не нәрсеге шамадан тыс ұмтылып, бей-берекет әрекет етсе…
Жүйрік атқа жел қамшы.
Негізгі мағынасы Жүйрік атқа жел қамшы дегенде, тура мағынада шапшаң атқа желдің өзі де қамшыдай әсер етеді деген ой…
Жүрсең саяқ, жерсің таяқ.
Негізгі мағынасы «Жүрсең саяқ, жерсің таяқ» мақалында жалғыз, қыдырымпаз, елден бөлініп жүрген адамның басына қиындық…
Жұғын бар жерде шыбын бар,
Шыбын бар жерде шығын бар.
Шыбын бар жерде шығын бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жұғын, қоқыс, былғаныш бар жерде шыбын көп болады, ал шыбын көбейген жерде…
Жұдырық жең ішінде түйілер.
Негізгі мағынасы «Жұдырық жең ішінде түйілер» деген мақал адамның ішкі дайындықты, сақтықты және күшті алдын ала жинап…
Жұма жауса, сенбі тынар,
Сенбі жауса, қашан тынар?
Сенбі жауса, қашан тынар?
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жауын жұма күні жауса, артынша сенбі күні ашылады деген ой. Астарлы…
Жұт жеті ағайынды,
Содырымен сегіз,
Салақпен тоғыз, олақпен он.
Содырымен сегіз,
Салақпен тоғыз, олақпен он.
Негізгі мағынасы Бұл мақал ауыр кезеңнің, әсіресе жұттың, жалғыз келмей, соңынан түрлі пәле-қайғыны ертіп жүретінін…
Жылан арбаған торғайдай.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сырттай қарағанда әлсіреп, дәрменсіз болып қалған адамды не құбылысты білдіреді. Тура…
Жыланды өлтіргеннің сауабы бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — жылан адамға қауіп төндіретін жәндік, оны өлтіру арқылы адам өзіне және…
Жылан қуса, жолға қаш,
Бура қуса, жарға қаш.
Бура қуса, жарға қаш.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: жылан қуып келсе, жол жаққа қаш, ал бура қуса, жарға қарай қаш. Астарлы…