Имандылық иірімдері туралы — 8-бет 563
Сұрыптау:
Инабат - ер азығы,
Инабатты ер - ел қазығы.
Инабатты ер - ел қазығы.
Негізгі мағынасы Инабат — адамның ішкі мәдениеті, әдептілігі, ұят пен кішіпейілділігі. Мақалдың тура мағынасы бойынша…
Ит арамды,
Тентек Құдайды танымайды.
Тентек Құдайды танымайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ішкі тәрбиесі мен мінезіне ишара етеді. Тура мағынасында «арам» нәрсеге үйір…
Ит иесін қаппайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — өз иесіне үйренген ит қожайынына шаппайды, оны таниды, қорықпайды…
Иттің де тәңірі бар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — әр иттің де өз иесі, өз қорғаны бар деген ұғымға саяды. Астарлы мағынасы…
Ишанға қол бермеген,
Шайтанға жол береді.
Шайтанға жол береді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам рухани тәрбие мен дұрыс жолды уақытында қабылдамаса, теріс ықпалға тез еріп кететінін…
Күнде бір мақал
«Имандылық иірімдері туралы» сияқты мақалдар күн сайын таңғы 09:00-де Telegram-ға келеді
Ісің ақ болса, Құдай саған жақ.
Негізгі мағынасы «Ісің ақ болса, Құдай саған жақ» деген мақал адамның ниеті мен ісі адал болса, түбінде жолы ашылады…
Істеп салдым бір істі,
Алла оңғарсын бұл істі.
Алла оңғарсын бұл істі.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның бір істі бастап, қолынан келгенін істеп болған соң, қалған нәтижесін Жаратқанға…
Кәпір тоқ болса, мұсылман тыныш.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — бір ортада жат, бөтен, тіпті дін айырмасы бар адам тоқ әрі жайлы болса…
Кедейдің бақыты үкіде, үкінің кілті көкте.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы түсініксіздеу көрінгенімен, астарында кедей адамның бағы, ырысы өз қолында…
Кең болсаң, кем болмайсың.
Негізгі мағынасы «Кең болсаң, кем болмайсың» деген мақал адам кең пейілді, жомарт, кешірімді, түсінігі мол болса…
Кеудесі жақсылардың алтын сандық.
Негізгі мағынасы Бұл мақал жақсы, парасатты, өнегелі адамның ішкі дүниесі аса бай екенін білдіреді. Тура мағынасында…
Кеудесі түкті Жер-ана,
Құт дарыт та, жарылқа.
Құт дарыт та, жарылқа.
Негізгі мағынасы Бұл мақал Жер-ананы тіршіліктің бастауы, ырыс пен несібенің көзі ретінде қастерлейді. «Кеудесі түкті»…
Кешірерсің, кешерсің,
Жетілерсің, жетерсің.
Жетілерсің, жетерсің.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның басына түскен ауыр сөзді, ренішті немесе өкпені бірден көтеріп кетпей, уақыт өте…
Киелі мал иелі.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — малдың киесі, яғни оның өз ырысы, берекесі, қадірі бар деген ой. Астарлы…
Кінәлінің тілі қысқа.
Негізгі мағынасы Кінәлі адам көбіне көп сөйлей бермейді, себебі оның ішінде қорқыныш, ұялу, не айтса да әшкере болып…
Кірсіз - Ай, мінсіз - Құдай.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — кірі жоқ нәрсе Ай сияқты таза, ал мүлде мінсіз болу тек Құдайға ғана тән…
Кісісі буынып өлген үйде,
Жіпті ауызға алмайды.
Жіпті ауызға алмайды.
Негізгі мағынасы Бұл мақал қайғы-қасірет келген үйде орынсыз сөз айтып, күлкі араластырып, жеңіл мінез көрсету дұрыс…
Кітаптардың кітабы - ҚҰРАН.
Негізгі мағынасы Бұл мақал Құранның дін тұрғысынан ғана емес, адамзатқа жол көрсететін ең ұлы кітап екенін білдіреді…
Кішіпейілділік - кішілік емес, кісілік.
Негізгі мағынасы Бұл мақал кішіпейілді болу адамның әлсіздігі де, төмендігі де емес екенін айтады. Керісінше…
Көзі соқырдан көңілі соқыр жаман.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көзі көрмейтін адамнан гөрі, көңілі соқыр, яғни жүрегі мен түсінігі тар…
Көз - нұрдың ұясы,
Көңіл - сырдың ұясы.
Көңіл - сырдың ұясы.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам ішкі дүниесін де, сыртқы болмысын да терең бейнелейді. Көз — адамның жанарынан нұр…
Көкірек таза болмаса,
Көз тазасы не керек?
Жаның таза болмаса,
Тіл тазасы не керек?
Көз тазасы не керек?
Жаның таза болмаса,
Тіл тазасы не керек?
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — адамның көкірегі, жаны таза болмаса, сыртқы тазалықтың пайдасы шамалы…
Көл байлығынан көңіл байлығы қымбат.
Негізгі мағынасы Көлдің байлығы — көзге көрінетін, сыртқы дүниелік молшылық. Ал көңіл байлығы — адамның пейілі…
Көңілдің жықпас, көйлек жыртпас.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның ішкі ниеті мен көңіл күйінің тазалығын меңзейді. Яғни жақсы ниет, жылы жүрек адамға…
Көңілі ашықтың қолы ашық
Негізгі мағынасы Көңілі ашық адамның қолы да ашық болады деген сөз. Мұнда тура мағынасы — көңілі кең, жүрегі жомарт…
Көңілі ашықтың үні ашық.
Негізгі мағынасы Көңілі ашық, ниеті таза, жүрегі кең адам ойын да, сөзін де еркін, анық жеткізеді. Мұнда тура мағынада…
Көңілі марқайған тәубесінен жаңылады.
Негізгі мағынасы «Көңілі марқайған тәубесінен жаңылады» деген мақал адамға тұрмыс жеңілдеп, бағы жанғанда, бұрынғы қиын…
Көңіл көзін сөз ашар,
Сөйлемесе, кір басар.
Сөйлемесе, кір басар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал сөздің адам жанын оятатын, ойды сергітетін күшін айтады. Адам ішкі дүниесін ашып, ойын…
Көңілсізден көзсіз бала туады.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көңілі жабырқау, іші мұңға толы әйелден көзсіз бала туады деген көне…
Көпке тентек - Құдайға шет.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — көпшілікке қырсық, тентек адам өзін ғана емес, айналасындағы жұртты да…
Көпке ұнаған Құдайға да ұнайды.
Негізгі мағынасы Көпшілік жақсы көріп, құптаған іс не мінез көбіне дұрыс, орынды болады деген ой айтылады. Мұнда тура…
Көп қайда болса, Құдай сонда.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: қай жерде көпшілік, халық жиылып отырса, сол жерде Құдайдың назары…
Көп Құдайдан бір жасы кіші.
Негізгі мағынасы Мақалдағы «көп» — жұрт, халық, көпшілік. Тура мағынасы: көпшілік Құдайдан бір-ақ жас кіші. Астарлы…
Көргені жоқ қылығынан жазады,
Ниеті жаман пиғылынан жазады.
Ниеті жаман пиғылынан жазады.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адам мінезі мен іс-әрекетінің түп-тамыры ішкі дүниесінде жатқанын білдіреді. Көргені аз…
Көршің үшін намазыңды бұз.
Негізгі мағынасы Бұл мақал көршімен жақсы қарым-қатынастың, тату-тәтті тұрмыстың өте маңызды екенін білдіреді. Тура…
Көрші хақысы - Тәңір ақысы.
Негізгі мағынасы Көрші хақысы – өте қасиетті, киелі міндет. Мақалдың тура мағынасы: көршіге жасалған сый-құрмет, көмек…
Куәлі істі куә табар,
Куәсіз істі күмән табар,
Одан болмаса, иман табар.
Куәсіз істі күмән табар,
Одан болмаса, иман табар.
Негізгі мағынасы Бұл мақал әділдік пен шындықтың дәлелге сүйенетінін айтады. Егер істің куәсі болса, ақиқат тез…
Күмән иманнан айырар.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы: күмән адамды сенімнен алыстатады. Астарлы мағынасы: орынсыз күдік, шүбә…
Күнәң болмаса, күнді болжа.
Негізгі мағынасы Бұл мақалдың тура мағынасы — егер айып-қателігің, күнәң жоқ болса, ештеңеден қорықпай, ертеңгі күннің…
Күнәсін мойындағанды Құдай да кешіреді.
Негізгі мағынасы Бұл мақал адамның өз қатесін жасырмай, ашық мойындауы үлкен ізгілік екенін білдіреді. Тура мағынада…