Көңілсізден көзсіз бала туады.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Бұл мақалдың тура мағынасы — көңілі жабырқау, іші мұңға толы әйелден көзсіз бала туады деген көне нанымға сүйенген сөз. Астарлы мағынасы — ананың жан дүниесі, көңіл күйі мен психологиялық ахуалы ұрпаққа да әсер етеді. Яғни жүкті әйелдің тыныштығы, қуанышы, денсаулығы, айналасындағы жылы қарым-қатынасы болашақ баланың амандығы мен толыққанды өсуіне ықпал етеді. Мақал жүкті келінге, жалпы анаға қамқорлық жасау керегін ескертеді.
Образдар мен теңеулер
Мұндағы «көңілсіз» сөзі тек мұңайған адамды емес, рухани жүдеулік пен күйзелісті білдіреді. Ал «көзсіз бала» — шын мәнінде кемтарлықты ғана емес, өмірге әлсіз, шала туған немесе денсаулығы нашар ұрпақты меңзейтін әсірелеу. Халық бұл арқылы ананың көңіл күйін бала тағдырымен байланыстырып, себеп пен салдарды бейнелі түрде жеткізеді.
Қазіргі өмірде
Қазіргі кезде бұл мақал ананы аялап, оған тыныш орта жасау қажет екенін білдіреді. Мысалы, отбасы мүшелері келіннің күйзеліске түспей, дұрыс тамақтанып, демалып, жағымды ортада жүруіне жағдай жасайды. Сонда мақалдың тәрбиелік мәні бүгін де өзекті болып қалады.