Көп Құдайдан бір жасы кіші.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
«Көп Құдайдан бір жасы кіші» деген мақал адам баласының шектеулі, әлсіз екенін, ал құдірет иесі – Құдайдың бәрінен биік, бәрінен үстем екенін білдіреді. Тура мағынада «көп» сөзі көптік, молдық ұғымын берсе, астарлы мағынада адам өз шамасын білуі керек, тәкаппарлыққа салынбауы тиіс деген ой жатыр. Көп көрінген дүниенің өзі Құдайдың алдында тым кіші, өткінші екенін еске салады.
Образдар мен теңеулер
Мақалдағы «Көп» сөзі — адам, дүние, тіршілік, байлық, күш сияқты сан алуан нәрсенің жиынтық бейнесі. Ал «Құдайдан бір жасы кіші» деуі — көркем теңеу, яғни барлық жаратылған нәрсе Жаратушыдан кейін тұрғанын астарлап жеткізеді. Мұнда уақыт өлшемі арқылы рухани иерархия көрсетіледі: адам қанша көпті көрсе де, қанша биікке шықса да, Жаратушыдан жоғары емес.
Қазіргі өмірде
Қазіргі өмірде бұл мақал адамды тәубеге, сабырға, кішіпейілділікке шақыру үшін қолданылады. Мысалы, біреу қолына аз ғана табыс түсіп, менсініп, өзгені төмен көре бастаса, үлкендер «Көп Құдайдан бір жасы кіші» деп, пенделікпен шектеліп қалмауын ескертеді. Бұл сөз адамға әр жетістіктің де, әр мүмкіндіктің де Жаратушының қалауымен келетінін ұғындырады.