Көңілі ашықтың үні ашық.
Мақалдың мағынасы мен түсіндірмесі
Негізгі мағынасы
Көңілі ашық, ниеті таза, жүрегі кең адам ойын да, сөзін де еркін, анық жеткізеді. Мұнда тура мағынада адамның ішкі жай-күйі мен сөйлеу мәнері байланыстырылып тұр. Астарлы мағынасы — ішкі тыныштық, адалдық, жақсы пейіл адамның мінезін жұмсартып, айналасына жарық нұрдай әсер етеді. Көңілі жабық, ыза мен күйікте жүрген жан көбіне тұйық, ашушаң, ауыр сөйлейді.
Образдар мен теңеулер
«Көңіл» — адамның ішкі әлемі, ойы мен ниетінің айнасы. «Үн» — сол ішкі дүниенің сыртқа шыққан белгісі. Демек, мақал көңіл мен дауыс арасындағы табиғи байланысты көрсетеді. Ашық көңілдің үні де ашық болуы — сөздің жылылығы, шынайылығы және сенімділігі. Бұл жерде үнің ашық болуы тек қатты сөйлеу емес, анық, мейірімді, батыл сөйлеу дегенді білдіреді.
Қазіргі өмірде
Бұл мақал адамдармен қарым-қатынаста жақсы көңіл күйдің маңызды екенін еске салады. Мысалы, жұмыста қызметкер ренішін іште сақтамай, сабырмен сөйлессе, мәселе де оңай шешіледі. Ашық мінезді адам ұжымға тез сіңісіп, сенімге ие болады.